Trao đổi ý kiến về vấn đề
bản quyền tại Việt Nam
1

    Mời các bạn gởi Email tham gia trao đổi ý kiến về vấn đề bản quyền tại Việt Nam, nhất là đối với các phần mềm VN.

Gợi ý:

1/ Trách nhiệm của người tiêu dùng phần mềm: Tại sao có việc vi phạm bản quyền? Giá các phần mềm có hợp lý không? Khóa bản quyền có tạo phiền phức, khó khăn cho người dùng hợp pháp hay không? Làm thế nào để ngăn chặn việc vi phạm bản quyền? Làm thế nào để bảo vệ bản quyền? Có nên phân biệt đối xử giữa phần mềm trong nước và ngoài nước?

2/ Trách nhiệm của phía sản xuất: Việc phát hành các phần mềm thế nào? Vấn đề bảo hành, hướng dẫn sử dụng, trợ giúp kỷ thuật và sửa lỗi chương trình có tích cực không? Có quan tâm đến ý kiến của người dùng hay không? Có thường xuyên nâng cấp chương trình không?

Rất mong sự tham gia thảo luận của các bạn. Thư thảo luận sẽ được tổng hợp hàng ngày để tiện theo dõi.

| trang 1 | trang 2 | trang 3 | trang 4

tanvien@fpt.vn 
    Chúng ta đang sống trong một thế giới đổi thay từng ngày từng giờ, mỗi biến thể kinh tế quốc tế giờ đây đều trở nên khó kiểm soát hơn bao giờ hết. Nền kinh tế thế giới ngày nay không còn chỉ dừng lại ở kinh tế thông tin với đặc trưuưng là mạng Internet mà đã chuyển hưưưưuớng sang nền kinh tế sinh học với đặc trưung là việc sử dụng các công nghệ gen trong sản xuất sản phẩm.  Vấn đề là ở chỗ ngày nay cả tôi và các bạn đều phải nhìn nhận một thực tế đó là các "chuyên gia" cracker mọc lên quá nhiều - hầu khắp các chưuơng trình phần mềm trong máy tính của chúng ta là các phiên bản nhái. Có rất nhiều nguyên nhân làm phát sinh hiện tuợng trên:

    1\ Các phần mềm do chúng ta nhập từ nuớc ngoài về có giá thành quá đắt trong khi đó nhu cầu tiêu dùng sản phẩm lại khá lớn - chẳng hạn như bất kỳ ai có PC đều phải xài Windows nhưưung thực tế Phiên bản Windows của chúng ta làm gì có bản quyền ... điều đó gây kích thích các Cracker tìm ra mọi phương cách để "dùng chùa" phần mềm một cách bất hợp pháp.

    2\ Các nhà sản xuất phần mềm trong nuớc cũng nhưu ngoài nuớc đều có vẻ hơi non tay trong việc thiết kế các loại khóa - nghĩa là các passwords của họ còn thiếu tính bảo mật cao khiến cho các tay Cracker vẫn có thể lộng hành được.

    3\ Trong đa số ngưuơì tiêu dùng chúng ta đều có cảm giác thắc mắc liệu rằng khi các phần mềm đuợc khoá mã cẩn thẩn và chắc chắn thì các nhà cung cấp có chịu để yên với cái giá hiện tại hay không mà lại đưua nó lên tới trời xanh ? Nhất là đối với các phần mềm mang tính ứng dụng cao và thật sự cần thiết với một nhóm khách hàng nào đó ?

    4\ Vấn đề bản quyền đôi lúc cũng phải mềm hoá nó đi một chút xíu - chẳng hạn như bấy lâu nay trên thế giới đang lo ngại tình trạng cấp giấy phép bản quyền cho các công trình nghiên cứu về bản đồ gen của một số sinh vật - nếu tình trạng này xảy ra nhất là khi bản quyền về gen / đoạn mã đó rơi vào tay các tổ chức tưu nhân thì rõ ràng chi phí nghiên cứu của các nhà khoa học sẽ tăng lên rất nhiều - nghĩa là góp phần làm chậm lại quá trình phát triển của xã hội chúng ta.

    5\ Tất cả những gì mà chúng ta trông thấy về tình trạng sử dụng phần mềm bất hợp pháp suy cho cùng chỉ là một mắt xích trong số hàng trăm mắt xích của vấn đề. Thực vậy nếu nhưu các nhà sản xuất phần mềm trong nưuớc ta chỉ tự thân vận động mà tạo nên đuợc nhiều phần mềm tiện ích nhưu chúng ta đang thấy ngày nay thì có lẽ nuớc ta đã tiến một buớc dài trong công nghệ xuất khẩu phần mềm rồi chứ đâu có chỉ dừng lại ở mục tiêu tiến tới nhu chúng ta vẫn thấy trong các văn kiện.

    Như vậy xét cho cùng vấn đề bản quyền và nạn vi phạm bản quyền là một vấn đề muôn thuở và không của riêng ai. Thiết nghĩ để có thể phần nào ngăn chặn đuợc vấn nạn này đòi hỏi chúng ta có một số biện pháp sau đây:

    a) Giáo dục nguời dân nâng cao ý thức trách nhiệm cộng đồng để thông qua đó hạn chế việc sử dụng các phần mềm bất hợp pháp.

    b) Thiết lập một văn bản về luật bản quyền chặt chẽ và chi tiết - nuớc ta cũng đã có luật về quyền tác giả nhung cần chi tiết hơn nữa.

    c) Khuyến khích các nhà sản xuất trong nuớc hạ giá thành các sản phẩm phần mềm thông qua việc học hỏi và sử dụng các kiến thức trợ giúp hữu hiệu hơn trong thiết kế sản phẩm phần mềm.

    d) Nhà nuớc nên nghiên cứu thành lập viện nghiên cứu và phát triển (R&D) các sản phẩm phần mềm, thông qua đó tiến hành Việt hoá các sản phẩm tiêu dùng phần mềm công nghiệp và phần mềm gia dụng.

    e) Các nhà sản xuất phần mềm trong nuớc cần thực tế hơn trong việc mua bán sản phẩm phầm mềm cho phù hợp với xu hưuớng tiêu dùng cuả nguời Việt Nam, Thu nhập của nguời Việt Nam và sự vận động về giá cả của thị truờng phần cứng càng ngày càng giảm giá nhanh chóng.

    Cuối cùng tất cả những gì mà chúng ta đang bàn đến ở đây về bản thân tôi đều mang tính chất chủ quan. Rất mong sự phản hồi ý kiến từ phía các bạn.

    Mọi thư từ liên hệ xin mail về địa chỉ tanvien@fpt.vn . Thank you trưúc nhé.
------------------------------------------------------------------------------------------------

trunglv@hongha.vitranet.com.vn
    Chào các bạn. Trong việc trao đổi ý kiến về vấn đề bản quyền Việt nam, tôi nghĩ chúng ta nên nhìn vào vấn đề theo nhiều góc độ. Có như vậy mới tìm được một giải pháp hợp lý nhất (tôi chỉ hướng tới giải pháp "hợp lý nhất" song phải "khả thi nhất"). Chính vì vậy tôi xin trình bày nhiều hướng nhìn khác nhau có thể hơi tiêu cực và không được các bạn ưng ý nhưng là quan niệm của nhiều người đang sử dụng phần mềm để các bạn tham khảo.

Một là, dưới góc độ của người tiêu dùng, với những suy nghĩ thông thường, ở đâu rẻ, chất lượng tốt thì khách hang mua. Từ lâu, Việt nam chúng ta đã có câu "mỡ để miệng mèo" để răn dậy cho vấn đề này. Do vậy, nhiệm vụ của các nhà viết phần mềm là phải "chó treo mèo đậy" cũng là lẽ tất nhiên. Các bạn phải tự tìm ra được phương pháp phòng bằng biện pháp kỹ thuật của mình trước khi phải nhờ tới sự can thiệp của các tổ chức xã hội và nhà nước.

Thứ hai, chúng tôi chưa thật sự có niềm tin, đôi khi còn thất vọng với các nhà sản xuất. Nếu như các bạn và chúng tôi cùng nhau bảo vệ được các bạn thì các bạn có biết không? Hay lại tăng giá một cách vô tội vạ. Không có một điều luật có tên cũng như không tên gì chắc chắn rằng các bạn sẽ giữ cho quyền lợi người tiêu dùng cả. Ví dụ như ngành điện thoại, có lẽ cước điện thoại VN là đắt nhất thế giới luôn, nhưng chúng tôi vẫn phải ngậm ngùi mà dùng. Báo đài, cũng đã lên tiếng cả, nhưng đâu vẫn vào đấy. Ví dụ những ngày năm 1989 khi tôi mua máy 386, phải trả hàng triệu bạc cho những phần mềm, mà các nhà tin học thời đó cũng là đi ăn cắp mà thôi. Ai bảo vệ chúng tôi đây. Nhiều bạn trẻ còn cho rằng, những Cracker là nhưng Robinhood thời nay. Ăn cắp của người giàu chia cho người nghèo vậy.

Thứ ba, khái niệm thế nào là bản quyền cũng rất là mơ hồ. Rất nhiều công ty phần mềm, "hái quả" của nhân loại, của dân tộc, chuyển hóa một chút thành thành quả của mình mà quên mất cái gốc là ở đâu! Các công ty phần mềm, xây dựng trên cơ sở nước ngoài, dịch một vài từ trong giao diện cho phù hợp với Việt nam, và tuyên bố luôn là sản phẩm của mình và cũng bán với giá cắt cổ luôn! Một vài công ty làm từ điển làm ra được môt bộ từ điển điện tử. Nhưng xin hỏi, các tác giả đã trả cho nhà sản xuất nước ngoài cũng như nhà xuất bản từ điển trong nước một đồng nào chưa? Như vậy, nhà sản xuất, cũng "vi phạm bản quyền" thì việc người khác vi phạm bản quyền của nhà sản xuất cũng là một lẽ thường.

Thứ tư, chúng ta thử đặt và trả lời câu hỏi: Vi phạm bản quyền dưới góc độ xã hội là có lợi hay có hại. Thực tế mà nói, nếu cái hại là cái gì trong tương lai thì hiện tại và quá khứ phải khẳng định là lợi nhiều hơn hại. Giả sử chúng ta phải bỏ ra vài triệu đến vài chục triệu cho nhưng phần mềm hiện đang có tại tất cả các máy tính như hiện nay, thi có lẽ trình độ dân trí của chúng ta về tin học chắc cũng chỉ là con số lớn hơn không một tí. Không phải nói đầu xa lạ, nếu các tạp chí tin học đang đắt hàng như "tôm tươi" hiện nay mà không phải dịch từ nguồn báo nước ngoài và đăng một cách vô tư như hiện nay thì chắc là đã cáo chung từ lâu rồi.

Với những ý kiến trên (chưa thật đầy đủ), Theo tôi, điều trước mắt chúng ta nên làm là:

Thứ nhất, phải phát động được toàn xã hội trước là quan tâm nâng cao ý thức (như đề nghị của bạn thugiang@hcm.vnn.vn ), mới mong giải quyết từng bước. Ðây là công việc kiên trì và lâu dài, thế hệ này chúng ta chưa làm được hết nhưng có làm ngay bây giờ thì mới mong thế hệ con cháu ta thoát khỏi cái vòng luẩn quẩn này.

Thứ hai, không thể phát động bằng khẩu hiệu và cảm thông được. Khi điều kiện đã chín mười, Muốn thực hiện được, cần phải đăt ra thành luật (bảo vệ cả nhà sản xuất và người tiêu dùng) thì mới đủ.

  Thứ ba, phương châm "cái gì mình chưa làm được" thì phải đi học. Học thầy, học bạn, học ở các nước trên thế giới, các nước xung quanh, học điều hay, điều phù hợp, bỏ điểm giở, bỏ điểm kém khả thi, của các nước trên thế giới, và trong khu vực.

Có thể như vậy sẽ tìm được phương án hay cho mình. Về định hướng của các nhà quan tâm đến sản xuất phần mềm. Còn nhiều điều, nhiều vấn đề các bạn (những nhà sản xuất phần mềm) có thể mở hướng được cho mình trong thời gian quá độ này mà không lo nền công nghiệp phần mềm của mình chết đâu. Tôi thử nêu một hướng, các bạn có thể đầu tư thiết kế trang WEB (với đầy đủ chức năng kỹ thuật, chứ không phải là một trang chỉ mang tính mỹ thuật đâu), rất nhiều công ty và tổ chức cần mà không ai ăn cắp của ai được.

  Cuối cùng, đã là trao đổi ý kiến thì phải nêu tất cả các ý kiến, có tích cực, có động viên, có tiêu cực, có thực tế, có khen, có chê, nhưng tác giả đều muốn hướng tới việc trả lại giá trị đích thực cho vấn đề. Mong các bạn cùng nhau suy nghĩ.

| trang 1 | trang 2 | trang 3 | trang 4

PcLeHoan 1996 - 2002
Mirror : http://www.pclehoan.com
Mirror : http://www.lehoanpc.net
Mirror : http://www.ktlehoan.com