Lam sao co duoc nhung gi ban muon

Lm sao c c nhng g bn mun
Xem bai viet bang font Unicode

D ang cn nhc mt h my mi c sn hay mt my PC theo  ring, chic my mong c ca bn c th mnh hn bn ngh. 

Trong k thut tnh ton, mi ngy mang li mt s i mi; mi s i mi mang li mt sn phm mi; v mi sn phm mi mang li mt tiu chun mi. Nu bn ang tm kim trn th trng mt h PC mi, qu trnh ra quyt nh c th l qu sc. Cc cu hi quan trng i hi phi tr li bao gm "Lm sao ti c th tn dng kh nng nhiu nht vi s tin t nht?" v "Lm sao ti bit c th no th tt, c ngha l  tt cho yu cu ca ti?".

Cu tr li cho nhng cu hi  v nhiu cu hi quan trng khc s tr nn r rng nu bn tun theo mt nguyn tc mua my tnh c bn sau: D bn mun mua mt h thng  c chun b sn hay bn mun lp rp my PC mi ca ring mnh, hy nn a ra quyt nh mua my tng bc mt. Trong bi bo ny, bn s kho st nhng thnh phn chnh ca PC v nhng ch dn v tnh nng i vi cc h thc hin mc cao v c kh nng mua c nht. (Xem "Mt h thng hp vi ti tin" i km bi).

CHN MT H THNG

Kh nng ng vng c ca mt h thng my tnh tt ph thuc vo ba thnh phn: kiu loi CPU, tc  CPU v cu trc bus ca h thng.

CPU - tr tu trung tm

B x l trung tm CPU (Central processing unit) l mt chip nh bng khong mt con tem bu in, kim sot hot ng ca my tnh.

B x l 386 CPU ng knh - khi u cho qun l b nh o v ch  a nhim ca Windows v OS/2  c thay th bi 486 v Pentium (586)  mc cao. Nh th, bn s hi, ch vi hai loi CPU, lm sao c th c nhiu loi my tnh n nh vy?

Cu tr li tr nn r rng hn khi bn hiu rng mi chip li c cc tc  (clock speed) khc nhau, tc  ny xc nh mc  my tnh c th thc hin cc cng vic a nhim nhanh ti mc no. Chng hn, 486 c cc bn 66, 80 v 100MHz, trong khi Pentium c 60, 66, 75, 90, 100, 120 v 133MHz.

Tm li, nu bn s dng mt lot cc ng dng nh hng chuyn nghip v  ha, tc  xung nhp cng ln cng tt. Cn nu bn ch yu thc hin cc cng vic son tho vn bn th khng cn u t vo chp loi 100MHz t tin, m ch cn loi 60 hoc 66MHz.

CPU l phn t chnh trong bo mch h thng (cng gi l bo mch chnh), cha ton b mch in, khe cm, cng tc v b nh cn  cho my tnh c th hot ng. Ngoi vic chn CPU thch hp, bn cng nn xem xt lng b nh RAM, kch c cache v cu trc bus.

Bo mch h thng IBM PC ban u c th ch c 64K RAM, cu hnh thnh 4 bank vi 9 chip DIP (dual in-line package) ring r. Cc h thng hin nay da trn cc SIMM (single in-line modun memory);  l tm card cm vo cc khe ca bo mch. Cc SIMM c hai kiu: 30-pin v 72-pin (s chn). Mc d khng c bn no tt hn, iu quan trng l bn phi lm sao  kiu loi v tc  ca cc SIMM ph hp vi cc yu cu my PC nu bn mua mt my tnh theo kiu tng phn mt.

Bt k mt h thng mi no u c th chp nhn lng b nh RAM ti thiu l 32MB. Chng hn, i vi mt h thng s dng loi SIMM 30-pin, 8 khe cm c sp xp thnh 2 bank, mi bank gm 4 khe. Tt c cc chip trong cng mt bank phi cng mt kiu loi, iu ny c ngha l nu bn nh nng cp thnh mt PC vi 8MB RAM, bn s c 8 SIMM loi 1MB.

Nu ti tin cho php, hy tm mua loi 16MB (c sp xp thnh cc chip 4MB); n s cho bn tc  thc hin tt hn v ng thi dnh ch  nng cp sau ny.

 trnh vic lm gim tc  b x ly v ci thin tc  thc hin ca ton h thng, mt lng nh b nh truy cp nhanh - gi l cache - c thm vo bo mch h thng. Mt vi hng sn xut bo mch h thng kit kim tin cho bn bng cch thm vo mt cache ch 64K hoc 128K. Nhng nh vy l qu nh. It nht cache phi c kch c l 256K.

Cng ng lm ri cache bo mch h thng bng mt cache t gn vo CPU. C 486 v Pentium u cha cache internal (cache bn trong)  tng tc cc hot ng ring bn trong chip. Cache internal khng phi l mt thay th cho cache external (cache ngoi) ca bo mch h thng.

BUS - knh trao i thng tin

Mt tnh nng c bn khc cn tnh n khi mua my PC mi l bus h thng ca n. V bn cht, bus h thng cho php bn b sung m thanh, fax, hoc mt scanner, ch bng cch m my ra v gn thm bo mch m rng. Mt vi kiu loi system-bus ang tr nn c a chung, ba loi quan trng nht l VL (VESA local), PCI v ISA.

Trong s , PCI c l l la chn ca bn cho hin ti v tng lai. Dc thit k cho Pentium chip, PCI cng c tip nhn nhanh chng cho cc h 486, PowerPC v cc h khc. N em li tc  thc hin gn nh VL bus - bus ny c thit k cho cc my 486, nhng c l PCI s thng tr th trng, thay th c VL v cc h da trn ISA.

Tuy nhin, cho ti khi iu ny xy ra, hy yn ch rng tt c cc h VL v PCI hin nay trn th trng u tr gip ISA:  l iu tt, v gn nh mi mt bo mch bnh trng c bn vn tng thch vi ISA.

Tm tt ch dn cho ngi mua

Cc tnh nng k thut ca h thng:

- Ti thiu 486DX2-66

- B nh cache 256K hoc hn

- Ti thiu 4MB RAM, nn l 8MB hoc hn

- Tt hn nn l PCI bus; VL bus chp nhn c

CHN MN HNH

Mt trong nhng thch thc kh khn m bn s phi i mt khi mua my PC mi l chn mn hnh.  lm ch mt lot cc c im k thut, cc thut ng thng dng v ton hc cao cp hn, bn s phi  thc rng mc d mt vi my c bn km mn hnh nhng nhiu model ca IBM, Compaq v NEC, chng hn, i hi bn phi chn mt mn hnh ring. May thay, bn ch cn phi bit 4 c im k thut -  l dot pitch (kch thc ca chm mn hnh),  phn gii, tc  phc hi mn hnh v kch c -  xc nh bt k mt mn hnh no s thc hin tt ti mc no.

im cn ch  nht

Mt dot pitch l khong cch ti thiu gia hai im sng khc nhau to ra trn mn hnh v c o bng milimeter. Dot pitch cng nh th hnh nh xut hin cng sc nt - s l l tng i vi cc  ha phc tp nh cc bn v CAD (thit k bng my tnh).

i vi phn ln cc ng dng, hy tm mua mt mn hnh vi dotch pitch ti thiu l 0,28mm. Bn c th tm thy mn hnh c dot pitch 0,39mm vi gi r hn. Nhng ng b la v gi c - mc d ln hn ch c 0,11mm, nhng thm ch text ln trng cng rt m, c nh l n  sau mt ming giy sp.

Phn ln cc hng sn xut mn hnh th hin " phn gii" trong mt ch thch ngn gn gm "s-lng-im x s-lng-dng" (ngha l: s lng im c th trn mt dng v s lng dng trn ton mn hnh). Chng hn,  phn gii  ha VGA l 640x480. Cc  phn gii Super VEGA c th bao gm c 800x800, 1024x768, 1280x1024 v 600x1280.

iu quan trng cn nh l "nhuyn hn" (nh trong loi 1600x1280) khng nht thit l tt hn. Chng hn, phn ln cc mn hnh mi u h tr  phn gii 1280x1024 dnh cho cc ng dng nh hng  ha v a phng tin ngy nay. iu ny nghe c v rt tuyt, cho ti khi bn tm cch a mt ci g  vo Windows v t thy mnh lc c mt trc nhng ch li ti trn mn hnh rt nh. Khng c g ng ngc nhin c, kch c mn hnh ca bn s xc nh bn c th s dng mt cch hiu qu  phn gii ca bn  mc no. Chng hn, nu bn ang xem xt mn hnh vi  phn gii l 1024x768, n c th nh mt cch bt tin trn mn hnh 14-inch vi gi tit kim (khong 250 USD). Tuy nhin, cng  phn gii nh vy c th rt thch hp cho mt mn hnh 17-inch t tin hn (khong 650 USD). Nu bn khng th tr nhiu tin nh th, mn hnh tin dng nh nht cho  phn gii 1024x768 l mn hnh 15-inch (khong 325 USD).

Nhng d sao  phn gii bn mun th no i na, nguyn tc c bn l: ng tn thm tin cho  phn gii bn s khng bao gi cn n.

Xt ton b mn hnh

Mt khi bn bit s lng dot pitch v  phn gii ca mt mn hnh, cu hi tip theo l: Tc  phc hi (refresh rate) mn hnh ra sao?

Tc  phc hi mn hnh xc nh tc  my ti to cng  ca cc im nhanh th no khi chng xut hin v m i trn mn hnh. Nu tc  phc hi mn hnh  nhanh, vic m dn ca tng im rt kh nhn thy. Nhng nu n khng nhanh, khi dng cui cng ca hnh nh hin trn mn hnh, rt d nhn thy l dng u s m dn.

 i ph vi vn  ny, mt vi hng sn xut mn hnh s dng k thut thut c bit n vi tn interlacing (an). Thay v vch mi dng ca hnh nh trong mi ln qut dc (ch  non-interlaced), mn hnh interlaced cch 1 dng mi vch, bng cch ly hai ln qut  v mt hnh nh n. Hai b ng k nm chng nhau, c 2 ln qut to ra mt hnh nh.

Cc mn hnh interlaced thng r hn mt cht so vi mn hnh non-interlaced, nhng  sng nhp nhy ca cc dng xen k vn gy ra mt s nhp nhy kh chu. Khng phi mi ngi u nhy cm vi s nhp nhy ny, m cng khng phi n lun c nhn thy, nhng tt hn bn nn trnh iu  bng cch chn cho mnh mt mn hnh mang li cho bn  phn gii bn mun  tc  non-interlaced 60Hz hoc hn.

Gi y, tt c nhng g bn cn lm l chn mt video card kim sot c  su mu (color depth) ca mn hnh (l s lng mu bn c th hin ln ng thi). Bng i km bi ny ch ra  su mu ca mn hnh c th h tr bi card 1MB v 2MB video RAM  4  phn gii thng dng.

iu ch  quan trng nht khi chn video card l phi chc chn rng n khp vi cc c tnh k thut mn hnh ca bn. Chng hn, nu mn hnh ca bn h tr loi 1024x768, bn s phi chc chn rng video card cng nh vy, Trnh mua qu mc: tr mt khon tin cho mt card thc hin cao s l ph phm nu mn hnh ca bn khng th h tr cc ch   phn gii cao.

Tm tt ch dn cho ngi mua mn hnh:

- 0,28mm dot pitch (hoc nh hn)

- 1024x768 hay tt hn l  phn gii non-interlaced

- Ti thiu mn hnh 15-inch phng hoc full-view

- Ti thiu 1MB video card; 2MB cho  phn gii cao hn

CHN A CNG

a cng tri qua mt qung ng di. Mt d mt vi iu  khng i hng nm nay ("ln hn" vn l tt hn) - ngy nay bn s ngc nhin mt cch hi lng khi bit rng ln hn cng r hn. Gi thng thng ca a l 34 cent/1MB, v gim xung hng ngy.

Tuy nhin, c iu  thay i qua my nm nay, l chun a cng. Trong khi mt vi chun  xut hin ri bin mt, ngy nay bn ch cn xem xt 2 h - IDE v SCSI, khi mua cho mt my mi.

Khng cn cm na

Nhng a cng trc y "b cm". Ton b tr tu cn  thao tc chng nm  card iu khin a. Tt nhin, kiu thit k ny  lm a cng r hn, nhng cng to ra mt vn  nghim trng: Nu card iu khin khng h tr a cng ca bn th bn khng th s dng no. V cc hng sn xut a cng nhanh chng nhn ra rng nhng a cng khng th s dng s khng th bn c, h  thit k ci gi l h thng IDE (Integrated Drive Electronics), trong  hu ht cc phn in t iu khin u c gn vo chnh a cng. C mt thi, IDE  c a chung, tin dng khp mi ni. Nhng v n ch h tr cho a vi ti a 504MB, mt chun mi l SCSI (Small Computer Systems Interface)  nhp cuc cho nhng a ln hn.

V SCSI bus ging nh mt mng nh, vic thm tr tu nh vy vo cc thit b ngoi vi gy tn km hn cho hng sn xut. V th, cc thit b SCSI thng l t hn loi IDE "cm".

Tuy nhin, vi cc phn m rng da trn ROM c t trong cc SCSI adapter card, h thng DOS c th vt qua gii hn 504MB ca IDE v truy nhp cc a cng ti 8GB. Hn na, mt SCSI bus c tc  truyn d liu t 5MB n 40MB 1 giy, trong khi gii hn trn ca tc  truyn d liu ca IDE l 4MB/giy.

Hy ch , vn cn na!

V i hi v ch trn a cng cn tip tc tng, SCSI  tr nn giao tip c la chn. Tuy nhin, mi y, hai phn m rng c lp (v thc t l ging nhau) do chun IDE  c thng bo s ra mt. Mt phn m rng l AT Attachment 2 (ATA-2) v m rng khc l Enhanced IDE (EIDE). C hai u h tr a IDE ti 8GB, v c tc  truyn ti 16MB/1 giy.

Ngi s dng kh nng ca IDE no mun tn dng li th ca EIDE s phi mua mt b iu khin EIDE-tng thch (thm 30 n 50 USD).

Bn s c c tc  truyn d liu, kh nng truy nhp a EIDE trn 504MB nh mt khi, v truy nhp a v file 32-bit trong Windows tt hn.

Khi  cu hi thc s s l: bn cn c a cng n c no?  c ci nhn ton din hy xem di y: Nu bn mun ci t b Microsoft Office hy d kin ti 110MB. Nu bn s dng thm Windows, hy d kin t 30 n 50MB dnh cho file trao i thng trc.

V nu bn s dng Windows 95 hay OS/2 trong tng lai, hy tnh n thm 50MB. Nn nh rng: khng h mi no chp nhn a cng nh hn 400MB.

Tm tt ch dn ngi mua a cng

- Hy ly kch c  a thc  so snh

-  a t 500 n 800MB cho gi tr tt nht

-  a hn 504MB i hi mt b iu khin c bit

CHN THIT B NGOI VI

Sau khi bn chn kiu loi CPU, a cng v h thng video cho my PC mi ca bn, c l bn s cho rng cng vic kh khn  qua. Sc mnh l rt tuyt, nhng chnh cc phn ph tr v thit b ngoi vi mi lm cho my tnh ca bn tr nn a nng nh mong mun. Nhng thit b gn thm c a chung v ch li nht l modem, a CD-ROM, card m thanh, v cc bng t backup. Di y l mt vi ch dn ngn gn nn xem xt trc khi bn phung ph tin.

Hy quan st tc 

Cc modem hng u ngy nay tun theo c im k thut V.34, iu ny c ngha l chng nhanh hn trc - c tc  truyn khng nn ti 28,8 kbps (kilobit/giy) v tc  truyn nn ti 115 kbps. iu ng ch  hn l bn c th c c mt modem vi kh nng fax vi gi khong 200 USD.

Bn c th tm mua cc loi modem r hn, nhng chng thng thiu mch in c bit, cn  m bo s truyn thng tin cy. Nu khng v ti tin hn ch, th khng v l do g bn li t mt modem chm hn 14,4kbps.

CD-ROM tc  kp hay 4?

Vi nm va qua  chng kin mt s gim t t v u n trong gi c cc  a CD-ROM, trong khi kh nng thc hin  tng vi cc model kp, gp 3, gp 4 v gi y l 6. Kh nng thc hin tt hn cng i hi mt card iu khin ring, gy kh khn trong ci t.

Tuy nhin, mi y, Mitsumi Electronics Corporation tung ra  a CD-ROM FX-400 tc  4 vi giao in IDE c gi tr di 200 USD. Vi mt cht c gng bn c th ci t n trong h thng ca bn: ni n vo cng dy cp gn vo a cng IDE trong my, ri np cc driver v th l xong.

Nhng trc khi bn vi vng i mua  a "mang tnh cch mng" ny, bn s cn mt dy cp ni i v mt bo mch IDE dual-channel (khong 30 USD). Khng c dy cp v bo mch thch hp, bn khng th s dng kh nng truy nhp a 32-bit trong Windows v to cc kt ni vi  a CD-ROM trong cng mt h thng.

D c nhc im , mt  a IDE CD-ROM cho bn kh nng thc hin tuyt vi vi gi thp. Nhng nu ti tin ca bn c bit hp, bn vn c th tham gia vo cuc cch mng multimedia bng cch mua mt  a tc  kp vi gi thnh 100 USD.

u t v m thanh

D bn quan tm n s dng ting ni hay chuyn ti m nhc, vicb sung m thanh vo my PC c th l mt s u t ln - chng no bn bit kiu loi card m thanh no l tt nht cho mi ng dng.

Nu bn c  nh ch lm vic vi ting ni v bn ang mun chp nhn cht lng gii hn, mt card 8-bit gi tng i r vi tc  11KHz s l thch hp. Nhng nu bn mun thng thc phn mm multimedia hay mun ti to audio cht lng CD t cc file WAV v MIDI, card ca bn phi l 16-bit vi tc  44KHz.

Mt li im khc l card 16-bit cng c th m s ha v ti to m thanh 8-bit, nh th n l hon ho cho c ting ni ln m nhc.

Card m thanh 16-bit gi r hin nay (khong di 100 USD, k c loa) c th ti to m thanh ca cc nhc c khc nhau bng cng ngh c tn l FM Synthsis. Nhng xu hng c a chung nht trong m nhc PC l card m thanh 32-bit wave-table, card ny cha cc mu digital ca cc nhc c hin thi cha trong ROM. R rng l cht lng  tng ln, vn  ch cn l bn s quyt nh liu c ng tiu thm 200 hay 250 USD hay khng.

Sao chp d phng

D bn mua tng phn hay nguyn cm, my PC mi ca bn c l s c ci DOS 6.0 hay 6.2, Windows 3.1 hay Windows for Groups, v rt nhiu chng trnh tin ch trn a cng.  tit kim tin, nhiu hng bn my khng cn bn km cc a sao cho mi chng trnh, nh th cng vic u tin bn s phi lm l sao lu h thng.

Tuy nhin, v a cng v cc ng dng ngy cng ln hn, vic sao lu bng a mm khng cn tin li na. Thay v th hy xem xt  a bng t (khong 150 USD).  ny s dng cc cartridge nh v cha c 120MB. Vi ch  nn, mt  bng t c th thng nn c 250MB cc file trn mt bng. Vic ci t l rt nhanh v  bng gn vo b iu khin a mm hin thi ca bn.

Bn phm v chut

V bn hoc s phi s phi s dng nhiu thi gian  g vo bn phm hoc l dng chut nu bn chy cc chng trnh Windows, nn khng c nh gi thp gi tr ca mt bn phm v chut cht lng.

Tuy nhin, phn ln cc h thng my tnh  bn u c i km nhng bn phm r tin, vi cc phm dnh cht c th lm cho ngi nh kh chu trong nhiu gi. IBM t lu  ni ting vi cc bn phm tt nht trong kinh doanh, v ng l ng c khen nh th. Focus v Northgate cng lm nhng bn phm cht lng nh vy.

nh hng ca chut cht lng qu km th hin m  hn. Chut c th rt linh hot nhng khng ging nh mt bn tay ngi. Cc gc th nhn, v lm kh chu. Vic nhn cc phm rt bt tin.

Nh vy, s tin li thoi mi l yu t u tin khi chn chut. Chut ca Microsoft (khong 60 USD) thng c khoe l cht lng, v cc loi t ni ting hn nhng chp nhn c c th mua t cc cc hng sn xut khc vi gi di 20 USD. Khn ngoan nht l gn vi mt thit b tng thch Microsoft  d ci t nht v tng thch vi phn ln cc ng dng.

Tm tt ch dn cho ngi mua thit b ngoi vi:

- Modem : V.34 28,8 kbps vi fax

-  a CD-ROM: tc  4, IDE

- Card m thanh: tng hp FM, 16-bit

-  bng backup: 250MB

- Bn phm: 101 phm, IBM

- Chut: tng thch Microsoft, serial.

Thanh Ha DOS World 7/1995

PcLeHoan 1996 - 2002
Mirror : http://www.pclehoan.com
Mirror : http://www.lehoanpc.net
Mirror : http://www.ktlehoan.com