PCWorld VN
Hỏi: Máy tính 286 hiệu IBM lúc khởi động báo lỗi "162", "163". Em đã dùng disk rescue để phục hồi lại CMOS thì chỉ phục hồi được CMOS info còn Boot info và Partition info thì không phục hồi được và máy báo "Error write to hard disk". Sau đó máy yêu cầu lấy đĩa A ra khỏi ổ đĩa và khởi động lại. Làm theo như vậy thì máy lại báo lỗi "165". Em thử dùng Debug để xóa CMOS bằng O 70 2f, O 71 ff và thử lại nhiều lần nhưng vẫn không được. Trước đây đã có lần bị như vậy nhưng phục hồi được.
Khi máy khởi động màn hình xuất hiện:
162
163 OR = IBM
Đưa đĩa rescue vào và nhấn F1 thì khởi động được bằng đĩa mềm nhưng không nhận dạng được ổ C. Xin quý báo giúp em nhận dạng lại ổ C.
Trả lời: Thông tin ỏCMOS Infoõ được ghi vào CMOS RAM nên thường không có vấn đề gìẵ, còn nếu chương trình không ghi được thông tin ỏBoot Infoõ và ỏPartition Infoõ lên đĩa cứng thì rất có thể đĩa cứng đã bị hư. Bạn nên kiểm tra lại thông số cấu hình đĩa cứng có còn đúng không và thực hiện format cứng (low level format) lại đĩa cứng xem kết quả ra sao.
Hỏi: Cáp dữ liệu ổ cứng của máy tính đã sử dụng hết hai jack, một nối vào ổ cứng (master) và một nối vào ổ CD-ROM (Creative 24x). Em muốn nối thêm một ổ CD-R (dạng lắp trong) nữa thì phải gỡ jack của ổ CD-ROM ra. Vậy em phải làm sao để sử dụng được cả ba ổ đĩa cùng lúc? Có cần thêm cáp nào không? Nếu cần thì phải mua ở đâu?
Trả lời: Tùy theo ổ CD-R của bạn dùng chuẩn giao tiếp nào: IDE hay SCSI. Nếu dùng chuẩn SCSI thì cần có card SCSI và cáp SCSI để nối ổ đĩa vào máy tính. Còn nếu dùng chuẩn IDE thì bạn có thể nối vào 1trong 2 cáp IDE hiện có. Về nguyên tắc, mỗi cáp IDE nối được 2 thiết bị IDE: 1 master và 1 slave.
Mỗi thiết bị IDE (đĩa cứng, ổ CD-ROM, ổ CD-R,...) đều có jumper để cấu hình làm Master hay Slave tùy theo yêu cầu cụ thể. Thí dụ cáp IDE 1 có thể được dùng để nối đĩa cứng (master) và ổ đọc CD-ROM (slave), tương tự như vậy cho cable IDE 2. Tuy nhiên tùy đặc điểm của 2 thiết bị nối vào cùng cáp IDE mà chúng có làm việc tốt hay không (đa số trường hợp có thể làm giảm tốc độ truy xuất của cả hai).
Hỏi: Máy tính của em khi chạy được khoảng 20 phút nếu không dùng quạt thổi mát thì nó phát ra mùi hôi và khét. Như vậy máy có vấn đề gì?
Trả lời: Mùi hôi và khét mà bạn mô tả rất có thể là do cuộn cảm trong bộ nguồn của máy hoặc của monitor bị nóng quá. Bạn nên kiểm tra xem bộ phận nào bị nóng và tìm cách sửa chữa sớm để tận dụng chế độ bảo hành và/hoặc không bị phiền hà về sau.
Hỏi: Khi khởi động máy màn hình hiện ra các dòng chữ sau:
Award Modular Bios V4.50PG, an Energy Star Ally
Copyright (C) 1984-95. Award Software. INC.
MP064 Intel Chipset I (for GoodStar, 3B) - SST - Intel-V
Pentium-S CPU at 100MHz
Memory test: 16384 K OK
Award plug and play Bios Extention V1.0A
Copyright (C) 1995, Award Software, INC.
Press Del to enter setup.
04/05/96 - 1430FX - 2A59CWOTC-00
Xin cho biết ý nghĩa các dòng trên, thông tin này được lưu ở đâu (địa chỉ nào) sau khi máy đã khởi động xong. Trong ngôn ngữ C, có thể dùng hàm nào để lấy được các thông tin đó.
Trả lời: Các thông tin hiển thị trên được chứa trong ROM BIOS của máy (nằm trên mainboard), trừ 2 hàng mô tả loại CPU + tốc độ CPU và dung lượng RAM thì do CPU nhận dạng từ các phần tử tương ứng của máy. Thường thông tin chứa trong ROM BIOS chỉ là văn bản thô và được dùng để hiển thị lúc khởi động máy, hệ thống không cung cấp các hàm cho ta đọc các thông tin này. Riêng về tốc độ CPU và dung lượng RAM, bạn có thể viết những đoạn chương trình nhỏ để nhận dạng chúng.
Hỏi: Em có gán cho một vài tập tin thuộc tính "hidden" (bằng cách vào Explorer, kích chuột phải, chọn Properties, hidden). Xin tòa soạn chỉ cách gỡ bỏ thuộc tính trên.
Trả lời: Muốn gỡ bỏ thuộc tính hidden của một file từ Windows Explorer, bạn đưa mouse về file đó, ấn nút chuột phải, chọn option Properties rồi xóa button hidden. Qui trình làm y như lúc bạn thiết lập thuộc tính hidden.
Hỏi: Khi lắp một card (có thể card cũ) vào máy tính chạy Win95 thì hệ thống sẽ xử lý như thế nào? Xin liệt kê và cho biết cách giải quyết?
Trả lời: Có thể có nhiều tình huống khác nhau xảy ra:
- Card thuộc loại ỏPlug and Playõ, Win 9x thường sẽ tự nhận dạng được card mỗi lần khởi động máy và tự cài driver cho card này nếu trước đây chưa có.
- Card không có khả năng ỏPlug and Playõ, Win9x không thể tự nhận dạng và cài driver. Trong trường hợp này, bạn cần phải cài driver bằng tay thông qua menu Start/ Settings/ Add New hardware ... Bạn cần tìm driver đúng cho card phần cứng và tương thích với version của Windows (Win 95, Win 97 hay Win 98), nếu không driver có thể không làm việc tốt với môi trường Win 9x của bạn. Nếu bạn có nối mạng Internet, bạn có thể tìm driver mới nhất cho hầu hết các card I/O từ địa chỉ Web http://www. driverguide.com.
- Windows tự nhận ra card nhưng cài driver không tương thích. Bạn phải tự cài và sử dụng driver kèm theo card.
Hỏi: Phân biệt driver viết cho chip trên thiết bị (ví dụ như card màn hình) và driver viết cho chính thiết bị đó?
Trả lời: Nguyên tắc chung để máy tính giao tiếp với thiết bị I/O là thông qua một card điều khiển thiết bị được gắn vào máy tính. Ưứng với cùng một thiết bị, có thể có nhiều card điều khiển khác nhau của nhiều hãng khác nhau chế tạo, các card điều khiển này có phần cứng khác nhau nên cần có phần mềm quản lý từng card riêng (ta gọi là driver cho card điều khiển). Thí dụ cùng thiết bị màn hình, có thể có nhiều card màn hình khác nhau, mỗi card có driver kèm theo.
Tương tự, một card điều khiển có thể giao tiếp với nhiều thiết bị khác nhau, do đó ta cần phải có từng driver điều khiển từng thiết bị, driver này cũng phải quản lý luôn card điều khiển thiết bị. Thí dụ card giao tiếp máy in (thường tích hợp trong một IC trên mainboard và có chân cắm LPT1 để nối đến máy in) có thể nối đến nhiều loại máy in khác nhau, ứng với mỗi máy in cần có driver kèm theo, driver này cũng kiêm luôn chức năng quản lý cổng LPT1.
Hỏi: Xin cho biết công dụng của Format mức thấp. Format cấp thấp có thể sửa (lấy lại) được các cluster hỏng không?
Chức năng của format cấp thấp là tạo và ghi lại các thông tin điều khiển cho từng sector đĩa. Format cấp thấp sẽ kiểm tra lại từng sector, nếu sector nào còn tốt thì xài, nếu hỏng thì bỏ, như vậy xác suất để lấy lại sector hỏng trước đó là rất hiếm, đa số trường hợp chương trình chỉ phát hiện thêm một số sector hỏng mới.
Bạn tham khảo thêm phần trả lời bạn đọc trong PCW VN số 10/1998 về Format.
Hỏi: Máy tính của tôi có cài trò chơi Aladdin. Nhưng khi chạy chương trình bằng file Aladdin.exe thì máy thông báo lỗi: "EMS allocation error". Xin tạp chí giải thích và hướng dẫn cách khắc phục.
Trả lời: Trò chơi Aladdin của bạn cần bộ nhớ mở rộng EMS, nhưng hiện máy không có bộ nhớ này nên chương trình thông báo lỗi và dừng lại. Để có bộ nhớ EMS , bạn hãy thêm hay hiệu chỉnh dòng lệnh sau trong file config.sys rồi khởi động lại máy:
device = c:\dos\emm386.exe RAM
Hỏi: Cấu hình máy: Notebook Digital Hinote VP, 8MB Ram, Pentium 75 MHz. Sau một thời gian sử dụng không lâu, nhận thấy đĩa cứng xuất hiện vài nghìn byte hỏng (Scandisk báo là có 9000 bytes in bad sectors), em sử dụng chương trình PC Check để format ở mức Low Level. Sau đó sử dụng FDisk của Dos 7.0 để phân hoạch ổ cứng. Trước khi FDisk em có sử dụng mục 4 - Display partition information, để kiểm tra dung lượng đĩa là 518MB. Sau khi FDisk dung lượng đĩa là 517MB.
Một thời gian sau, vì nghi ngờ máy chậm là do trong quá trình Low Level format đã đạt hệ số đan xen (interleave factor) không đúng, em đã format mức Low Level một lần nữa và đặt hệ số đan xen là 1. Trước khi FDisk, được thông báo dung lượng đĩa là 517MB. Sau khi FDisk dung lượng đĩa là 516MB (Trước đó Scandisk báo có 0 bytes in bad sectors).
Em không hiểu 2MB đĩa đã mất đi đâu và liệu những lần FDisk sau hiện tượng đó có tiếp tục xảy ra, làm thế nào để lấy lại 2MB đã mất? (Em đã hỏi nhiều trung tâm tin học nhưng họ chưa từng gặp qua trường hợp này).
- Việc format Low Level nhiều lần có làm giảm tốc độ và tuổi thọ của đĩa cứng không?
Trả lời: Format cấp thấp đĩa cứng (low level format) sẽ ghi lại thông tin định dạng lên từng sector đĩa cứng, do đó ảnh hưởng của nó tương đương với một lần ghi dữ liệu. Khi cần thiết, bạn có thể format cấp thấp đĩa cứng mà không sợ đĩa bị giảm tốc độ (nếu vì ghi dữ liệu mà giảm tốc độ thì chỉ cần dùng máy khoảng 1 ngày, tốc độ đĩa cứng sẽ tiến về 0!). Format cấp thấp đĩa cứng sẽ phát hiện các sector hỏng và sẽ giấu chúng để chương trình không bao giờ dùng được các sector này, do đó mỗi lần format cấp thấp lại, có thể dung lượng đĩa hữu dụng sẽ bị giảm (nếu có thêm sector hỏng mới).
Thường trong quá trình dùng đĩa cứng ít khi xuất hiện thêm các sector hỏng mới, còn nếu có - đồng nghĩa với đĩa sắp hỏng, bạn nên sao lưu thông tin hữu ích qua đĩa khác và thay đĩa mới.
Đúng là không nên format ở mức Low Level nhiều lần, chỉ thực hiện khi thật cần thiết, bởi tác vụ này ít nhiều ảnh hưởng đến tuổi thọ đĩa cứng.
Hỏi: Máy tính tự nhiên chạy chậm (Pentium 200 Mhz, 16MB RAM EDO; 2,1 GB, 512 KB PB SRAM on board). Dùng trình quét virus mới nhất thì máy báo là không có virus. Có người nói do chơi trò chơi nhiều nên bộ nhớ giảm, máy chạy chậm lại, có đúng vậy không? Nếu đúng xin chỉ cách khắc phục (Win 95).
Trả lời: Bạn nên lưu ý rằng trò chơi cũng là một chương trình và chương trình chỉ chiếm bộ nhớ RAM khi đang chạy, khi chạy xong nó sẽ trả lại cho HĐH tất cả các vùng nhớ mà nó chiếm. Thường khi đang chơi trò chơi thì ít ai chạy chương trình khác đồng thời để làm việc, do đó không sợ trò chơi lấy mất bộ nhớ của chương trình kia.
Tuy nhiên có một số trò chơi dùng bộ nhớ bành trướng EMS (Expanded Memory Specification), bộ nhớ này thường do trình EMM386 tạo ra từ bộ nhớ mở rộng XMS (Extended Memory Specification) của máy. Mặc dù Windows có thể dùng bộ nhớ EMS nhưng không hiệu quả bằng khi dùng bộ nhớ XMS. Tóm lại việc máy bạn chạy chậm so với trước kia là do nhiều nguyên nhân khác nhau, bạn cần phải kiểm tra từng nguyên nhân và khắc phục:
* Máy có đang chạy ở chế độ Turbo chưa (thường được báo bởi đèn turbo trước thùng máy).
* Cấu hình thông số trong CMOS RAM có tối ưu chưa, bạn nên xem tài liệu kèm theo mainboard để đối chiếu.
* Các file config.sys và autoexec.bat đã được tối ưu hóa chưa. Thường để chạy tốt Win9x, file config.sys chỉ cần có dòng lệnh khởi động các trình himem.sys, emm386.exe với thông số NOEMS, có thể không cần driver cho sound card và CD-ROM nếu bạn chỉ sử dụng multimedia trong môi trường Win9x. Tương tự file autoexec.bat cũng có thể tối thiểu hóa để không chứa lệnh nào cả.
* Có cài nhiều font chữ không, chỉ nên giữ lại các font tối thiểu cần dùng. Bạn có thể dùng trình ATM Delux 4.0 để quản lý font dễ dàng và hiệu quả.
* Đĩa cứng có bị phân mảnh nhiều không, dùng trình defrag để sắp xếp lại đĩa.
* Config.sys có lệnh emm386.exe với thông số RAM không?
Hỏi: Bộ nhớ được phân biệt như thế nào? Nếu đĩa cứng làm công việc lưu trữ dữ liệu thì Ram làm gì?
Trả lời: Ta có thể phân biệt bộ nhớ máy tính ra làm 2 loại chính: bộ nhớ trong và bộ nhớ ngoài.
* Bộ nhớ trong thường là ROM và RAM máy tính, nó là tập hợp nhiều ô nhớ riêng biệt, mỗi lệnh máy của CPU có thể truy xuất trực tiếp từng ô nhớ nội nhưng không truy xuất được bộ nhớ ngoài. Bộ nhớ trong thường có dung lượng nhỏ nên được dùng để chứa chỉ những chương trình đang chạy và dữ liệu đang được truy xuất. Trên những HĐH đa chương, chỉ có một phần nhỏ chương trình và dữ liệu đang truy xuất hiện thời mới được nạp vào bộ nhớ trong.
* Bộ nhớ ngoài bao gồm tất cả các thiết bị I/O có khả năng chứa tin như đĩa mềm, đĩa cứng, băng từ, CD-ROM, môi trường mạng, v.v... Dung lượng bộ nhớ ngoài rất lớn, nhưng từng lệnh máy không truy xuất được bộ nhớ ngoài, do đó bộ nhớ ngoài được dùng để chứa tất cả các chương trình và dữ liệu mà người sử dụng dùng.
Tại từng thời điểm, tùy yêu cầu người dùng mà file chương trình nào và file dữ liệu nào được nạp vào bộ nhớ trong. Như vậy, bộ nhớ ngoài có công dụng lưu trữ dữ liệu, còn bộ nhớ trong có công dụng chứa dữ liệu đang làm việc tại từng thời điểm.
Hỏi: Có thể cài vào trong tập tin "config.sys" dòng lệnh để chạy chương trình chống virus cho máy tính trong lúc khởi động được không?
Trả lời: Tùy thuộc vào phương pháp viết chương trình chống virus mà việc cài đặt dòng lệnh vào trong file config.sys để khởi động trình chống virus được hay không. Đa số các trình chống virus đều không khởi động được từ file config.sys, bạn chỉ có thể khởi động nó từ file autoexec.bat. Tuy nhiên, việc chạy tự động trình diệt virus từ file autoexec.bat thường ít có tác dụng vì nó chỉ kiểm tra đĩa cứng, quan trọng hơn là bạn phải kiểm tra virus khi đưa một file lạ vào máy từ đĩa mềm, mạng, CD-ROM,...
Hỏi: Trên một số máy khi mở NC thì thấy xuất hiện con trỏ chuột nhưng tại sao máy của tôi lại không thấy, mà sử dụng bằng chuột nhanh hơn dùng bàn phím. Hỏi phải làm sao?
Trả lời: Để dùng chuột trong NC (hay các chương trình trên MS-DOS khác), bạn phải có:
* Chuột được gắn vào cổng COM (thường là com1).
* Driver cho chuột (thí dụ mouse.com hay mouse.sys) phải được khởi động trước. Thí dụ bạn có thể thêm dòng lệnh ỏdevicehigh=c:\dos\ mouse.sys trong file config.sys hay lệnh ỏlh c:\dos\mouse.com trong file autoexec. bat để máy tự động chạy driver. Mặc dù khi mua mouse bạn có đĩa driver đi cùng nhưng tốt nhất bạn nên dùng file mouse.sys hay mouse.com của Microsoft (thường có trong bộ đĩa cài đặt MS-DOS).
Hỏi: Máy tính của em có cấu hình PII 233 MHz, ổ cứng Quantum 1GB, CD-ROM 16X (máy chạy Windows 98). Vừa rồi em format lại ổ cứng rồi dùng Fdisk chia thành 2 phân vùng (C:\300 MB, D:\700 MB - sai số không đáng kể), FAT 16. Sau đó cài Win 98 vào ổ C rồi nén ổ D bằng DriveSpace, chạy rất ổn định. Nhưng khi vào DOS thì chỉ tìm thấy ổ C. Khi dùng Norton Utilities 3.0 trong Win thấy có thông báo đĩa bị lỗi như sau:
Error on hard disk 1 - An Extended Partition
Table is unreadable.
An Extended Partition Table is Physically damaged. A low - level format may be the only way to correct this problem.
Em đã format vài lần nhưng không có kết quả. (Em đã chạy nhiều chương trình quét đĩa: Scandisk NDD... đều không thấy có bad sector trên đĩa).
Mong quý báo chỉ cách khắc phục.
Trả lời: ổ đĩa nén của bạn do trình DriveSpace trong Windows quản lý, do đó nếu ứng dụng truy xuất đĩa này thông qua giao tiếp chuẩn của Windows thì bình thường, nhưng nếu bạn ra DOS thì không còn DriveSpace nữa nên bạn không thể truy xuất được đĩa nén. Tương tự, trình Norton Utilities 3.0 for Windows, mặc dù chạy trong môi trường Windows nhưng để chạy hiệu quả, NC 3.0 truy xuất đĩa không thông qua giao tiếp chuẩn của Windows nên có thể gây lỗi trên các đĩa nén.
Tóm lại, nếu cần thiết phải nén đĩa, bạn phải chấp nhận một số phiền toái như bạn miêu tả, còn nếu chưa cần thiết, bạn nên dùng đĩa như bình thường. Lưu ý rằng Windows truy xuất đĩa cứng với tần suất cao hơn nhiều so với MS-DOS, do đó ngay cả chưa nén đĩa thì việc truy xuất đĩa cũng đã chậm so với các hoạt động khác.
Hỏi: Em mới mua máy tính Pentium, khi chạy Borland Pascal 7.0 để lập trình, trong chương trình có khai báo Unit Crt chế độ màn hình (Uses Crt), khi chạy thì máy báo lỗi (Error 200 Division by zero). Nếu như không khai báo (Uses Crt) thì chương trình chạy được.
Không biết em chép chương trình Borland Pascal 7.0 từ CD-ROM có thiếu tập tin gì không?
Hỏi: Máy của em có cấu hình sau: CPU: Celeron 300MHz.
Vừa qua em cài Turbo Pascal 7.0 chạy trên môi trường DOS, mỗi khi viết chương trình có khai báo: Uses Crt;
Em thử nhấn F9 thì máy báo không có lỗi trong chương trình, nhưng khi em chạy chương trình thì máy báo:
Error 200: Division by zero
Em bỏ dòng khai báo đi thì máy không báo. Em thử cài trên máy khác (cũng Celeron) thì tình trạng cũng tương tự, em lại thử trên một máy Pentium 233 MMX thì chạy tốt, không có vấn đề gì (cũng một cách cài như vậy). Có người nói do CPU Celeron không thích hợp cho Turbo Pascal. Vậy làm thế nào để khắc phục (trừ trường hợp thay CPU Pentium II). Nếu không phải thì vì cái gì?
Trả lời: Đúng là thư viện 'crt' của Borland Pascal 7.0 không tương thích với CPU Celeron của Intel, bạn nên nâng cấp lại thư viện này bằng cách cài đặt version mới từ các cửa hàng bán máy tính.
Hỏi: Máy tính CPU Cyrix 5x86 mainboard PCI. Xin hỏi CPU hay dùng điện thế bao nhiêu? Muốn nâng cấp lên 586 phải thay thế các bộ phận nào? Có thể thay CPU Cyrix 5x86 bằng CPU WinChip IDT 200MMX trực tiếp trên Mainboard của em được không?
Trả lời: CPU Cyrix 5x86 thuộc thế hệ 486, điện áp sử dụng của nó là 3V. Mainboard của bạn chỉ có đế cắm Socket 3 (dành cho các CPU 486) nên không thể gắn bất kỳ loại CPU 586 nào vào được, muốn nâng cấp lên 586 bạn buộc phải thay mainboard 586.
Hỏi: Em có một đĩa CD Video. Nếu truy nhập bằng NC ngoài DOS thì bình thường. Nhưng nếu vào trong Windows và dùng bất cứ hình thức truy nhập nào cũng đều nhận được thông báo là đĩa trắng. Tuy nhiên, nếu đánh dấu mục "Disable all 32-bit protect-mode disk drivers" trong Troubleshooting và chạy lại Win thì đĩa CD đó lại đọc được như bình thường. Xin giải thích hiện tượng trên.
Trả lời: Hiện tượng bạn mô tả thường là do driver cho ổ CD-ROM ở chế độ 32-bit protected-mode không tương thích với ổ CD-ROM (hoặc bị hư do virus phá,...). Vì thế khi bạn cấm nó hoạt động bằng cách chọn mục "Disable all 32 bit protect-mode disk drivers" thì Windows dùng driver ở chế độ Real-mode của DOS và truy xuất được ổ CD-ROM. Bạn hãy tìm driver 32-bit mới nhất cho ổ CD-ROM của mình và cài lại. Bạn có thể tìm driver ở cửa hàng bán máy hay download từ Internet. Bạn cũng có thể dùng driver chế độ Real-mode của DOS để truy xuất ổ CD-ROM trong môi trường Windows, nhưng phải chấp nhận một số hạn chế như không thể autoplay đĩa nhạc, không truy xuất được các tên file dài,...
Hỏi: * Xin cho biết phần mềm quản lý CD ảo có tác dụng gì. Nếu muốn chép, xin quý báo chỉ giúp ở đâu cung cấp?
* Trong các số báo trước tạp chí có nói đến việc dùng trình Visual CD-ROM để ghi nội dung đĩa CD-ROM vào ổ đĩa cứng thành file image, quản lý nó như CD-ROM ảo. Vậy tìm Virtual CD-Rom ở đâu, giá cả?
Trả lời: Trình Virtual CD-ROM cho phép bạn tạo và quản lý ổ đĩa CD-ROM luận lý để bạn có thể đọc nội dung CD-ROM trên những máy không có ổ CD-ROM. Bạn có thể download version ỏsharewareõ từ địa chỉ http://www.hcmut.edu.vn, trong mục Khoa Công Nghệ Thông Tin/Software Download/Application/VirtualCD-ROM.
Bạn cũng có thể tham khảo thêm bài "Làm thế nào để tạo ra ổ CD-ROM ảo" của bạn Lê Thành Lưu đăng trong PCW VN số 3/1999, trang 100.
Hỏi: Tại sao DOS và Windows 95 chỉ cho phép tạo tối đa 4 partition trên mỗi ổ cứng? Nếu dùng tham số Format /z:n thì có thể vượt qua giới hạn 2GB mỗi volume của FAT 16 hay không? Nếu định số n>64 sectors (64 x 512B = 32KB) thì ta có thể tạo những cluster lớn hơn 32 KB (vd: 64KB), mà FAT 16 có thể quản lý 216 địa chỉ, vậy có thể tạo ra những volume 4GB (64KB x 216) được không?
Trả lời: Do tiết kiệm chỗ chứa và vì 4 partition trên một đĩa cứng là quá nhiều trong việc sử dụng thông thường nên người ta chỉ chừa chỗ trên đĩa cứng (trong master boot sector) vừa đủ để chứa thông tin quản lý 4 partition. Nếu bạn có yêu cầu tạo nhiều partition hơn, bạn có thể tạo ra các partition mở rộng (extented partition), mỗi partition mở rộng có thể được chia nhỏ thành nhiều đĩa luận lý.
Lệnh format của MS-DOS không có thông số /z:n để khai báo số sector trong một cluster như bạn nói, hơn nữa giới hạn kích thước partition DOS dùng bảng FAT16 là do trình FDISK qui định chứ không phải do lệnh format. Nếu muốn tạo partition có kích thước lớn hơn 2GB, bạn nên tạo partition dùng FAT32.
Hỏi:Trên đĩa cứng ta có thể chia làm nhiều ổ logic, và cài cho mỗi ổ một HĐH. Thí dụ trên ổ C: cài Win 95, trên ổ D: cài Win 98, và trên ổ E: cài Win NT. Muốn chạy mỗi HĐH ta phải làm thế nào? Khi khởi động nó có mặc định chạy một HĐH nào không? Chẳng hạn Win NT?
Trả lời: Để chia đĩa ra nhiều partition khởi động được, bạn không thể dùng trình fdisk mà phải dùng trình quản lý đĩa chuyên nghiệp hơn, thí dụ DM (Disk Manager) của hãng Ontrack hay PartitionMagic. Muốn khởi động từ partition nào đó, trước hết bạn phải dùng Fdisk (hay trình có chức năng tương đương) thiết lập partition đó thành ỏactiveõ. Trình boottrap trên master boot sector của đĩa cứng sẽ tìm partition có đánh dấu là ỏactiveõ và khởi động máy theo partition đó. Nếu muốn chọn partition khởi động dễ dàng hơn, bạn có thể viết lại trình boottrap: hiển thị menu chọn partition cần khởi động rồi khởi động từ partition đó.
Hỏi: Đĩa cứng 640 MB phân thành C: 480 Mb, D: 160 MB. Dùng Partition Magic chia đĩa D thành các đĩa D, E, F... (không xóa dữ liệu). Sau đó dùng Fdisk xóa phân vùng D nhưng chỉ xóa được D, E, F chứ không nhập D vào C được, nhưng không biết tại sao đĩa D bị mất đi, máy chỉ còn đĩa C: 480MB. Xin cho biết cách khôi phục lại đĩa D trên và cách nhập C, D lại thành một đĩa duy nhất.
Trả lời: Theo như bạn nói, bạn dùng trình Pmagic để chia partition D ra thành 3 partition mới D, E, F. Có thể trình Pmagic đã làm như sau: coi partition D như là partition mở rộng (extended partition) rồi chia D ra 3 volum luận lý D, E, F. Sau đó bạn dùng trình Fdisk xóa partition nới rộng D (đang chứa 3 volume D, E, F) nên các ổ D, E, F bị mất. Fdisk không có khả năng sát nhập 2 hay nhiều partition có sẵn lại thành 1 partition, công việc này phải được thực hiện bởi trình Pmagic. Rất tiếc là bạn đã dùng Fdisk để xóa partition D nên việc khôi phục 3 volume D, E, F sẽ rất khó khăn, người dùng bình thường không có cách nào làm được. Nếu bạn có nhiều thông tin quí giá trên 3 volume này, bạn nên đem đĩa cứng đến Trung tâm phục hồi dữ liệu của thầy Phạm Du Liêm để nhờ trung tâm phục hồi lại dữ liệu.
Hỏi: Lúc trước máy em có thể chạy trò CCH (cờ tướng) nhưng gần đây lại không chạy được. Máy báo thiếu bộ nhớ (Memory not enough). Em ra DOS, đánh lệnh MEM thì được bảng báo như dưới đây:
.............
C:\>mem
Memory type Total Used Free
Conventional 640K 156K 484K
Upper 3K 3K OK
Reserved 384K 384K OK
Extended(XMS) 14,33K 301K 14,0K
??????????????????
Total memory 15K 844K 14K
Total under 1MB 643K 158K 484K
Total Expanded (EMS) 14M ...
Free Expanded (EMS) 14M ...
Largest executable program size 484K (496,048 bytes)
Largest free upper memory block OK (0 bytes)
MS-DOS is resident in the high memory area
C:\>
Xin cho biết cách khắc phục.
Trả lời: Theo kết quả thống kê của trình mem.exe, bộ nhớ còn trống để chạy chương trình trên máy bạn chỉ còn 484KB (Largest executable program size 484K - 496,048 bytes), quá nhỏ không chạy được trò chơi cờ tướng CCH.
Sở dĩ có hiện tượng này là vì bạn đã nạp quá nhiều driver và chương trình trong lúc máy khởi động. Bạn nên hiệu chỉnh lại 2 file config.sys và autoexec.bat, loại bỏ các hàng lệnh chưa cần thiết, dùng lệnh devicehigh để nạp các driver thật cần thiết trong file config.sys, dùng lệnh lh để chạy chương trình trong file autoexec.bat. Sau khi hiệu chỉnh xong 2 file, bạn khởi động lại máy, dùng lệnh mem để kiểm tra, nếu kích thước trong hàng thông báo ỏLargest executable program size lớn hơn 600KB thì đạt yêu cầu, còn nếu nhỏ hơn thì bạn tiếp tục xóa bớt các driver và các chương trình chưa cần thiết trong 2 file config.sys và autoexec.bat.
Hỏi: Có thể lấy một máy PC cài Windows NT Server, sau đó cài các ứng dụng thông thường lên chính máy đó để chạy như một trạm làm việc hay không? Có thể tạo giả môi trường mạng trên máy đó được không?
Trả lời: Nếu bạn cài Windows NT server theo cấu hình mặc định thì cả server và workstation đều được cài vào máy. Như vậy bạn có quyền cài các ứng dụng 32-bit vào máy để sử dụng y như trong Win9x. Vì máy chạy cả 2 chức năng server và client đồng thời nên từ các trình ứng dụng, bạn có thể truy xuất các dịch vụ mà server NT trên máy đó cho phép như: IE truy xuất các trang Web từ server HTTP, server FTP trên máy. Đây là cách đơn giản để kiểm tra các phần mềm giao tiếp mạng mà không cần có mạng vật lý.
Hỏi: Máy có cấu hình: Pentium 100MHz, 256 KB cache, 40 MB Ram, 1.2 GB đĩa cứng, video card S3 Trio 64V + 2MB, sound card, CD-Rom 8x, Windows 95, máy in HP Deskjet 670C. Xin hỏi: mainboard chỉ hỗ trợ 200 MHz, socket 7. Có thể thay chip P5 100MHz bằng chip P6 200MHz MMX được không? Có phải mainboard chỉ hỗ trợ tốc độ thôi (vd: 75, 100, 166, 200MHz) mà không cần biết chip đó có những lệnh gì? Công nghệ MMX là một tập hợp những lệnh liên quan đến multimedia phải không? Máy có khe cắm ghi là Cache Module Socket, có phải dùng để cắm cache L2 không?
Trả lời: Mainboard thường được thiết kế theo dạng mở để cho phép nhiều loại CPU khác nhau chạy được. Các thông số cần quan tâm khi gắn một CPU vào mainboard:
- Loại đế cắm của mainboard có tương thích với bố trí chân của CPU không? Thường mỗi mainboard chỉ hỗ trợ một thế hệ CPU: 486/586/ Pentium Pro/ Pentium II.
- Mức điện áp cung cấp cho CPU: mainboard có cung cấp mức điện áp mà CPU dùng không? Thường các mainboard đời mới hỗ trợ hầu hết các mức điện áp từ 2,2V trở lên, mỗi mức cách nhau 0,1V. Mainboard chỉ hỗ trợ CPU single voltage hay cả CPU dual voltage.
- Tần số xung nhịp (clock) cơ bản và hệ số nhân tần số cho CPU...
Tất cả các thông tin trên đều được miêu tả trong tài liệu kỹ thuật kèm theo từng mainboard. Hơn nữa, trong tài liệu này thường cũng có một danh sách các cấu hình jumper cụ thể cho từng loại CPU cụ thể, tra trong danh sách bạn sẽ biết mainboard có hỗ trợ CPU của mình hay không (có trong danh sách)?
Nếu mất tài liệu kỹ thuật của mainboard, bạn có thể xin lại ở các cửa hàng bán máy tính hay download từ Internet.
Công nghệ MMX tạo ra mạch cứng để thực hiện một số chức năng multimedia cơ bản hiệu quả hơn. Hiện các CPU MMX của Intel có khoảng 57 lệnh máy hỗ trợ cho multimedia.
Khe cắm ỏCache Module socketõ được dùng để cắm Cache L2 của máy.
Hỏi: Khi có chương trình cập nhật cho các BIOS cũ ta phải thực hiện như thế nào? Các mainboard cũ có thể cập nhật để chạy với cấu hình mới được không (thí dụ: mainboard cũ cập nhật để chạy được với CPU MMX, ...)
Trả lời: Bạn nên tìm hiểu tài liệu về BIOS và mainboard của mình. Nếu có điều kiện, tốt nhất là đến Web site của nhà cung cấp BIOS trên Internet để biết có bản cập nhật BIOS nào không, nếu có thì tải nó về rồi dùng trình ghi Flash ROM (cũng được cung cấp bởi hãng viết ROM BIOS) để ghi vào ROM BIOS của bạn. Tuy nhiên việc cập nhật ROM BIOS ít khi cần thiết vì tốc độ thay đổi mainboard nhanh hơn nhiều so với tốc độ nâng cấp ROM BIOS.
Hỏi: Làm thế nào để biết được chip CPU là single voltage hay dual voltage nếu không có catalogue kèm theo? Thủ thuật overclock CPU có ảnh hưởng gì đến CPU và hệ thống?
Trả lời: Về nguyên tắc, bạn cần phải có tài liệu kỹ thuật về CPU thì mới biết chính xác nó dùng single voltage hay dual voltage (mặc dù trên một số CPU có ghi thông tin về mức điện áp được dùng). Nếu mất catalogue, bạn có thể liên hệ các cửa hàng bán máy tính để hỏi thông tin trực tiếp. Nếu có khả năng truy cập Internet, bạn có thể dễ dàng tìm tài liệu kỹ thuật về bất kỳ CPU nào.
Thủ thuật overclock CPU nhằm giúp bạn nâng thêm tốc độ làm việc của CPU, nhờ đó máy chạy nhanh hơn. Nếu overclock CPU đúng kỹ thuật thì máy vẫn chạy ổn định và tuổi thọ CPU cũng không bị giảm, nếu không thì máy sẽ chạy không ổn định, thường bị treo bất thường. Khá nhiều máy lắp ráp trong nước bị overclock (chủ yếu do CPU bị remark từ nước ngoài). Tuy nhiên, theo khuyến cáo của các nhà sản xuất chip thì việc overclock trong mọi trường hợp là không nên.
Hỏi: 1- Em dùng Win 98 nhưng lâu lâu lại bị đứng máy? Không biết có phải do bộ nguồn không?
Máy hay báo (Norton CrashGuard) là Illegal operation và đòi Close chương trình?
2- Máy 586 - Win 95, Ram 16 MB, CD-Rom 32x. Khi chạy Office 97 khoảng 15 phút thì máy lại quay về khởi động từ đầu, sau đó cứ khởi động đi, khởi động lại chương trình. Xin giải thích và cách khắc phục.
Trả lời: Nếu hiện tượng đứng máy xảy ra không có qui luật thì nguyên nhân thuộc về phần cứng, có một phần tử nào đó làm việc không ổn định: do CPU bị overclock, do RAM kém chất lượng, do mainboard kém chất lượng, do thông số cấu hình trong CMOS RAM không thích hợp, do bộ nguồn tạo điện áp không ổn định, v.v... Để biết chính xác nguyên nhân lỗi, bạn nên đem máy đến một dịch vụ tin học nào đó để nhờ kiểm tra. Lỗi trong lúc chạy trình Norton CrashGuard cũng có thể do phần cứng máy của bạn không ổn định gây ra.
Hỏi: Máy tôi là máy 686 (16 MB Ram, 266 MHz) có gắn ổ đĩa CD-Rom tốc độ 36. Tại sao máy lâu lâu mới nhận diện được ổ đĩa CD mặc dù đã cài đặt, khi để đĩa Medi Karaoke (TT Scitec) vào thì ổ không chịu nhận diện (mặc dù đĩa tốt).
- Máy hay bị treo mặc dù đã quét virus nhiều lần nhất là trong phần Word 97, còn trong phần Borland Pascal thì bình thường.
Trả lời: ổ CD-ROM của bạn dùng giao tiếp chuẩn IDE và là thiết bị Plug-and-Play nên Windows sẽ tự nhận dạng được và tự cài đặt driver để quản lý. Nếu bạn đảm bảo máy không có virus mà máy bị treo khi dùng Word 97 và ổ CD-ROM chỉ thỉnh thoảng được nhận dạng bởi Windows thì có thể kết luận rằng phần cứng máy bạn không đủ ổn định, bạn cần đem máy đến một dịch vụ tin học kiểm tra để xác định phần tử không ổn định và thay thế nó.
Hỏi: Máy tính của tôi có cấu hình sau: P5-100MHz, 32MB ram, ổ cứng 840MB, card màn hình VGA 1MB, đã sử dụng được 3 năm. Gần đây có hiện tượng sau khi khởi động khoảng 30' thì chữ màn hình bị nhòe rất khó đọc, mặc dù lúc mới mở màn hình rất nét. Vậy có phải do card màn hình hoặc màn hình đã sử dụng nhiều nên bị già? Nếu sửa thì ở đâu và giá bao nhiêu?
Trên thị trường hiện có bán nhiều loại CPU như MMX, Celeron, xeon PII, K5, K6... Chúng có đặc tính gì? Chúng có phù hợp với mainboard của máy tôi?
Trả lời: Hiện tượng màn hình bị nhòe sau khi mở máy một thời gian thường là do màn hình, một số rất ít trường hợp có thể do card màn hình. Để biết chính xác nguyên nhân, bạn cần thử dùng màn hình khác và/hoặc card màn hình khác rồi so sánh. Nếu không có thiết bị thử, bạn nên đem máy đến dịch vụ tin học nhờ kiểm tra hoặc sửa với giá khoảng 100.000đ.
Hiện có nhiều hãng chế tạo CPU tương thích với hãng Intel, mỗi hãng chế tạo nhiều thế hệ CPU khác nhau, ký hiệu CPU để dễ nhận dạng được hãng sản xuất và thế hệ của nó. Thường một mainboard có thể hỗ trợ nhiều loại CPU cùng thế hệ của nhiều hãng khác nhau, cho dù chúng chạy ở tốc độ nào. Hiện có ba loại mainboard đang được dùng:
- Mainboard dùng đế cắm socket 7 hỗ trợ hầu hết các CPU Pentium MMX của Intel, K5 và K6 của AMD, Cyrix MMX của Cyrix.
- Mainboard dùng đế cắm "single slot", hỗ trợ các CPU Pentium II và Celeron của Intel.
- Mainboard cho Pentium III của Intel.
Hỏi: 1- Máy của em có mainboard loại MP082 PCI/ISA, người bán bảo là mainboard 6, nhưng bạn bè và người quen lại nói đó là mainboard 5. Vậy xin quý báo cho biết mainboard trên máy của em có phải là main 6 hay không? Những đặc điểm để phân biệt giữa 5 và 6.
2. Máy của em khi bắt đầu bật lên thì loa kêu tít tít liên tục (như tiếng điện thoại bận) màn hình có được nhận nhưng không hiển thị lên chữ gì cả. Sau đó em tắt đi và bật lên lại thì máy chạy bình thường. Đó là hiện tượng gì? Cách khắc phục? Máy của em là: Main MP082 Intel 430 VX., CPU: Cyrix 6x86MX-PR233, 16 MB Ram, 640 MB HD
Trả lời: Không có tiêu chuẩn rõ ràng để phân biệt giữa main 5 và main 6, riêng mainboard MP082 của bạn dùng socket 7 và có thể hỗ trợ hầu hết các CPU Intel MMX, K5, K6 của AMD, Cyrix MMX. Riêng các CPU Pentium II và III dùng đế cắm khác nên không thể gắn chúng vào mainboard của bạn. Nếu mới bật máy bạn nghe âm thanh liên tục từ loa thì tại thời điểm đó có lỗi sai về một phần tử phần cứng nào đó, nếu reset lại máy vẫn chạy được thì lỗi sai chỉ là tạm thời, đa số trường hợp do nguồn điện chưa ổn định, do gắn chưa chặt một phần tử nào đó hay do máy có phần tử không ổn định.
Để biết chính xác nguyên nhân, bạn nên đem máy đến một cửa hàng tin học nhờ kiểm tra.
Hỏi: Tại sao trong hệ vi xử lý 8088 những địa chỉ từ 00000h được dành cho RAM và địa chỉ từ FFFF0h được dành cho ROM hoặc EPROM?
Trả lời: Bộ nhớ RAM không thể lưu giữ thông tin khi tắt máy, chỉ có
nội dung trong bộ nhớ ROM hay EPROM mới không bị mất. Do đó ROM được
dùng để chứa chương trình khởi động máy. Các CPU 808x, khi khởi
động bắt đầu chạy từ lệnh được đặt tại địa chỉ FFFF0h, địa
chỉ này phải dành cho ROM.
Để phục vụ ngắt từ các biến cố I/O, CPU 808x dùng 1024byte bộ nhớ
đầu tiên (từ địa chỉ 0:0 đến 0:400h) để chứa địa chỉ các trình
phục vụ ngắt. Để hệ điều hành và/hoặc chương trình ứng dụng có
thể thay đổi địa chỉ của các trình phục vụ ngắt, vùng nhớ từ 0:0
đến 0:400h phải nằm trong RAM.
Hỏi: Trong trường hợp nào thì sử dụng lệnh truy nhập bộ nhớ để truy nhập cổng vào ra? Đối với các bộ vi xử lý 8088/8086, khi đó số lượng bit địa chỉ cho cổng là bao nhiêu?
Trả lời: Bất kỳ CPU nào cũng cho phép ánh xạ các thiết bị I/O vào một vùng địa chỉ bộ nhớ của CPU. Nhờ đó, việc truy xuất các thiết bị I/O được đồng nhất như truy xuất RAM hay ROM (thông qua các lệnh truy xuất bộ nhớ). Tuy nhiên, cơ chế này có khuyết điểm là lãng phí những vùng nhớ cho thiết bị I/O. Khắc phục nhược điểm này, CPU 808x của Intel tăng cường thêm một không gian I/O độc lập với không gian bộ nhớ, nơi các thiết bị I/O sẽ được ánh xạ vào. Để truy xuất một địa chỉ của vùng không gian này phải dùng các lệnh IN/OUT đặc biệt chứ không dùng các lệnh truy xuất bộ nhớ. Tóm lại CPU 808x cho bạn đồng thời hai khả năng ánh xạ thiết bị I/O. Tùy theo yêu cầu sử dụng cụ thể, bạn có thể chọn lựa một trong hai cách này. Nhưng theo kinh nghiệm của chúng tôi, việc ánh xạ thiết bị I/O vào không gian I/O sẽ hiệu quả hơn là ánh xạ chúng vào vùng bộ nhớ nội.
Hỏi: Giả sử máy tính đang hoạt động, có một thiết bị ngoại vi muốn trao đổi dữ liệu với CPU thì thiết bị ngoại vi đó cần phải gửi tín hiệu gì đến CPU? Nếu CPU chấp nhận thì các bước thực hiện tiếp theo phải như thế nào để hoàn thành quá trình trao đổi dữ liệu đó? Có thể gọi bộ vi xử lý (Microprocessor) là bộ vi xử lý trung tâm CPU (Central Processing Unit) được không?Tại sao?
Trả lêi:
Cã hai cách ®Ĩ CPU ®áp øng víi thiÕt bÞ I/O:
- Dïng kü thuËt chđ ®éng dß trạng thái I/O (Pooling): CPU chđ ®éng kiĨm tra trạng thái thiÕt bÞ I/O liên tơc ®Õn khi nhËn ®ưîc yêu cÇu và phơc vơ. Đây là chiến lược dễ lập trình nhưng sử dụng lãng phí CPU.
- Dùng kỹ thuật ngắt (Interrupt): Khi cần trao đổi dữ liệu với CPU, thiết bị I/O tạo ra một biến cố ngắt gửi đến CPU. Bộ xử lý trung tâm sẽ tạm dừng chương trình đang thực thi và gọi thủ tục phục vụ ngắt tương thích để đáp ứng yêu cầu. Sau khi hoàn thành công việc, CPU thi hành tiếp tục chương trình bị tạm dừng ban đầu. Chi tiết về quá trình ngắt và quá trình phục vụ ngắt được trình bày trong các tài liệu kỹ thuật về CPU. Chỉ những người viết trình phục vụ ngắt mới cần quan tâm nhiều đến các chi tiết này.
CPU là thuật ngữ tổng quát được dùng để chỉ đơn vị thi hành lệnh trung tâm (hay bộ xử lý chính) trong một máy tính số. MPU (Microprocessor) là một trường hợp đặc biệt của CPU; MPU là một CPU được chế tạo từ những vi mạch rất nhỏ gọn.
Hỏi: Tôi muốn tạo một đĩa CD có thể khởi động được máy
tính để bàn thì phải làm thế nào? (Xin chỉ rõ hai trường hợp:
ổ CD-ROM được nối chung cáp với HDD và ổ CD-ROM sử dụng dây cáp
riêng).
Trả lời: Để ghi đĩa CD chứa dữ liệu và khởi động được, bạn cần
có ổ ghi CD-ROM. Hiện đa số các ổ CD-W đều dùng chuẩn giao tiếp
SCSI, do đó cần có card SCSI để kết nối với ổ CD-W. Có nhiều phần
mềm ghi CD-ROM khác nhau, hầu hết chúng đều cho phép bạn tạo CD-ROM
khởi động được. Qui trình cụ thể phụ thuộc vào từng chương trình
ghi và luôn được trình bày chi tiết trong tập tin Readme kèm theo.
Các bước để tạo CD-ROM khởi động được như sau:
- Chuẩn bị một đĩa mềm khởi động được. Chú ý kiểm tra các tập tin config.sys và autoexec.bat để sau khi khởi động, máy có thể đọc được CD-ROM.
- Tạo layout cho CD-ROM cần ghi, khai báo cấu trúc cây thư mục cụ thể của CD-ROM cần ghi, quan trọng nhất là khai báo option "Bootable" cho layout này để chương trình chép nội dung đĩa mềm khởi động vào layout (nội dung này sẽ được nạp vào máy và khởi động máy của bạn).
- Tạo tập tin image từ layout.
- Ghi thực sự image lên CD-ROM. Nội dung được ghi lên CD-ROM sẽ giống
như nội dung trong layout tạo ra ban đầu.
Lưu ý: tùy mainboard mà máy có hỗ trợ chức năng khởi động được
từ CD-ROM hay không. Hầu hết các mainboard 586 đời mới đều cho phép
khởi động từ CD-ROM.
Hỏi: Máy của em là 486 DX, 4MB RAM. Khi biên dịch mã nguồn Java, máy báo thiếu bộ nhớ. Nếu phải lắp thêm RAM thì RAM thường mua ở đâu? Giá bao nhiêu? Máy em không lắp được EDO DRAM. Tại sao? Có phải do mainboard không? Cách khắc phục?
Trả lêi: Bạn không nãi râ ®ang dïng môi trưêng nào ®Ĩ dÞch chương trình Java nên khã lßng giải thÝch chÝnh xác. Tuy nhiên, với 4MB RAM thì quá ít so với yêu cầu của đại đa số phần mềm hiện tại. Bạn nên gắn thêm RAM vào máy để tăng hiệu quả chạy chương trình, nhất là môi trường Windows. Thường các mainboard 486 (trừ các mainboard đời cuối) không chấp nhận loại EDO RAM mà chỉ chấp nhận FPM RAM. Hiện nay loại FPM RAM không còn được dùng cho mainboard đời mới, do đó bạn sẽ khó tìm mua chúng. Tuy nhiên một số cửa hàng vẫn còn bán loại RAM này, dạng "second hand" với giá khoảng 1USD/MB.
Hỏi: Máy 486, đĩa cứng 850 MB. Khi sử dụng chương trình DriveSpace của Windows 95 để nén thì có nguy hại gì đến đĩa cứng không? Có làm giảm tuổi thọ đĩa cứng không? Em muốn gắn thêm một ổ đĩa CD-ROM (32x). Xin cho biết nên chọn hiệu gì thì tốt nhất (ít kén đĩa nhất)?
Trả lêi: NÕu dïng trình DriveSpace ®Ĩ nÐn ®Üa thì bạn phải chÊp nhËn hai khuyÕt ®iĨm chÝnh do nã g©y ra: máy chạy chËm ®i và tuỉi thä cđa ®Üa bÞ giảm so víi chưa nÐn. Hiện nay, có nhiều đĩa dung lượng rất lớn với giá thành rẻ (HDD 6,5GB với giá khoảng 170USD), nên việc nén đĩa thường không còn được dùng nữa.
Trên thị trường hiện tại có rất nhiều ổ CD-ROM với nhiều tốc độ của các hãng khác nhau nhưng chất lượng tương tự. Tuy nhiên ổ CD-ROM của hãng LG có vẻ ít kén đĩa nhất.
Hỏi: Tôi có máy Pentium 586, CD-ROM 4X Creative. Tôi đã format đĩa cứng (do virus) và cài đặt lại chương trình, nhưng máy không nhận ra được ổ CD-ROM mặc dù lúc khởi động trên màn hình có dòng "Found CD-ROM = Matshita". Tập tin Config.Sys như sau:
Device = Himem.Sys
Dos = High, UMB
Device = C:\...\ SBide.Sys /D: MSCD001 /P: 128,11 /V
Device = C:\...\ MSCDEX / D: MSCD001
Xin tạp chí giúp đưa ra giải pháp khắc phục.
Trả lêi: Bạn hãy kiĨm tra lại xem ỉ CD-ROM ®ưîc nèi vào mainboard thông qua cáp IDE1 hay IDE2. Nếu nó được nối vào cáp IDE1, bạn chỉ cần thay thế thông số /P:128,11 thành /P:1f0,14 trong lệnh "device=c:\...\SBide.Sys ...". Ngược lại, nếu ổ CD-ROM được nối vào cáp IDE2, bạn dùng thông số /P:170,15. Nếu ROM BIOS đã nhận dạng được ổ CD-ROM thì thông thường ổ CD-ROM của bạn vẫn còn tốt. Hy vọng rằng sau khi hiệu chỉnh đúng thông số, bạn sẽ khắc phục được vấn đề nêu trên. Cũng nên chú ý dùng các driver mới nhất cho ổ CD-ROM (cả trên DOS lẫn trên Win9x). Các driver này có thể tìm thấy tại địa chỉ http://www.driverguide.com.
Hỏi: Khi tôi khởi động lại máy với chế độ Dos (lúc Shut Down) thì thấy xuất hiện những thông báo:
....
587920 bytes free memory
0 bytes expanded memory
13030 bytes code
2112 bytes static data
32160 bytes used
....
ý nghĩa của từng thông báo? Ơở dòng thứ hai có phải vùng nhớ mở rộng chưa có dữ liệu? Một số trò chơi cần 2 MB vùng nhớ này, làm cách nào để đáp ứng?
Trả lời: ý nghĩa của các dòng thông báo tương đối rõ ràng, ở đây chúng tôi nói chi tiết thêm để bạn rõ hơn:
- Dòng đầu tiên cho biết dung lượng bộ nhớ qui ước của DOS còn trống, sẵn sàng cho các chương trình sử dụng.
- Dòng thứ hai miêu tả dung lượng bộ nhớ mở rộng EMS (Expanded Memory Specification). Trên các máy hiện nay thì đây là loại bộ nhớ do trình EMM386 quản lý.
- Dòng thứ ba miêu tả dung lượng vùng nhớ qui ước mà các chương trình đang chạy chiếm (thường là các driver của DOS).
- Dòng thứ tư miêu tả dung lượng nhớ qui ước đang được dùng để chứa các dữ liệu tĩnh của các chương trình.
- Dòng thứ năm cho biết dung lượng nhớ qui ước đang được dùng để chứa các dữ liệu động của các chương trình.
Nếu trò chơi của bạn cần tối thiểu 2 MB bộ nhớ mở rộng, bạn phải khai báo lại hàng lệnh EMM386 trong tập tin config.sys như sau:
device = emm386.exe 2048
Hỏi: RAM là bộ nhớ truy cập ngẫu nhiên. Vậy nếu hư một mắt xích (một phần nhỏ) nghĩa là một ô nhớ bất bỳ thì có còn hoạt động không? Bộ xử lý Pentium II có thể remark được không?
Trả lời: Bộ nhớ máy tính là một dãy nhiều ô nhớ, mỗi ô nhớ được truy xuất độc lập thông qua địa chỉ của nó, thường mỗi ô nhớ chứa 1 byte. Bộ nhớ được xây dựng từ nhiều loại khác nhau như ROM, RAM, các thanh ghi của các thiết bị I/O... RAM (Random Access Memory) là loại bộ nhớ mà từng ô nhớ của nó có thể được đọc hay ghi theo nhu cầu của người dùng. Nếu một ô nhớ nào đó bị hư thì mức độ ảnh hưởng của nó đến hoạt động của máy tính sẽ phụ thuộc vào ô nhớ này có đang được dùng không và nó chứa lệnh hay dữ liệu. Đa số các mainboard có mạch cứng để phát hiện ô nhớ hư bằng phương pháp kiểm tra chẵn/lẻ: khi ghi nội dung vào ô nhớ, mạch này sẽ tạo ra và ghi kèm một bit kiểm tra để khi đọc lại nó sẽ biết được nội dung ô nhớ có còn đúng không, nếu không nó sẽ báo sai và dừng máy để không gây ra hậu quả trầm trọng khác. Trong thực tế, nếu một thanh RAM nào đó có một ô nhớ bị hư thì hầu như không thể dùng được nữa vì sớm muộn gì hệ thống và/hoặc chương trình sẽ dùng ô nhớ này, nhất là khi chạy Windows, môi trường cần rất nhiều bộ nhớ. Việc "remark" CPU chủ yếu là người ta thử "overclock" nó (ép chạy ở tốc độ cao hơn). Nếu "chạy được" thì họ xóa thông số cũ ghi trên chip và in lại tốc độ mới để bán được giá cao hơn. Vậy bất kỳ loại CPU nào cũng có thể bị remark, Pentium II cũng không là ngoại lệ. Tuy nhiên thường việc remark CPU chỉ có thể nâng tốc độ CPU lên tối đa khoảng 20%.
Hỏi: Cách xóa tập tin trực tiếp trên MS-DOS mà không hiện bất kỳ câu thông báo nào?
Trả lời: Chưa rõ thắc mắc của bạn vì trên nền DOS, nếu bạn dùng lệnh del để xóa một hay nhiều tập tin (trừ trường hợp *.*) thì DOS sẽ xóa chúng mà không hề hỏi lại bạn. Trong trường hợp tập tin có thuộc tính chỉ đọc (Read-Only) thì bạn phải dùng lệnh attrib để xóa thuộc tính này trước khi dùng lệnh del để xóa nó. Để dễ dàng thao tác, bạn nên dùng trình NC (Norton Commander).
Hỏi: Máy của tôi là Pentium II 333 MHz. Trong nội dung CMOS, sau khi thực hiện mục Auto Configuration with Optimal Settings thì máy không khởi động được nữa. Kiểm tra lại nội dung CMOS, mục CPU Configuration Setup cho biết tốc độ của CPU là 200 MHz (chứ không phải 333 MHz). Khi sửa lại tốc độ là 333 MHz thì máy khởi động được. Như vậy, CPU của máy có vấn đề gì không? Mong được giải đáp.
Trả lời: Tùy thuộc vào mainboard mà mục Auto Configuration with Optimal Settings có thiết lập được chế độ tối ưu và tin cậy cho máy tính hay không. Trong một số trường hợp nó có thể làm đứng máy (như trường hợp của bạn) do thiết lập một vài thông số không phù hợp với thiết bị phần cứng tương ứng. Vấn đề quan trọng là khi bạn thiết lập cụ thể các thông số đúng với khả năng của thiết bị phần cứng tương ứng thì máy có chạy ổn định không? Nếu máy chạy ổn định thì không có vấn đề gì làm bạn băn khoăn cả. Lưu ý là việc remark CPU không thể làm thay đổi gấp đôi hoặc gấp rưỡi tốc độ của nó và càng không thể thay thế CPU của hãng này bằng hãng khác. Nếu CPU của bạn được ghi là 333 MHz thì tốc độ tối thiểu của nó cỡ 300 MHz. Hơn nữa CPU Pentium II và Celeron không có tốc độ 200 MHz.
Hỏi: Tôi có máy IBM 354 MHz, 32 MB RAM, Windows 95. Khi chạy chương trình ứng dụng dưới Foxpro 2.6 for Dos (cùng lúc có khi nghe nhạc Jet Audio hoặc không chạy thêm bất kỳ chương trình nào) thì bị báo lỗi không đủ bộ nhớ (Insufficient Memory) cho Foxpro hoàn tất công việc. Tôi phải bỏ bớt một số khai báo định nghĩa các biến bộ nhớ trong chương trình của mình.
Nội dung tập tin Config.sys:
Dos = High, UMB
DeviceHigh=C:\Windows\Himem.sys
DeviceHigh=C:\Windows\EMM386.exe
Files=50
Buffers=60
- Các tham số bộ nhớ của shortcut Foxpro.Pif trong Properties Memory như Conventional Memory, Expanded Memory (EMS), Extended Memory (XMS),... đều ở chọn lựa: Auto.
- Trong tập tin Config.FP đã xác lập DosMem = On; EMS=On
Vậy làm thế nào để khai báo cho Foxpro sử dụng được nhiều bộ nhớ dưới môi trường đa nhiệm Windows 95. (Chạy đồng thời ứng dụng của Foxpro với một vài chương trình khác trong Windows 95).
Trả lời: Mặc định, bất kỳ chương trình DOS nào khi chạy dưới Windows 9x đều được cấp phát một vùng nhớ ảo (khoảng 640 KB) bất chấp Windows 9x có đang chạy nhiều chương trình Windows khác không. Như vậy nếu bạn đang chạy khá nhiều chương trình trên Windows, bạn vẫn có thể chạy tiếp FoxPro for DOS mà không có trục trặc gì. Tuy nhiên tùy thuộc vào các dòng lệnh trong hai tập tin Config.sys và Autoexec.bat mà phần bộ nhớ thực sự còn lại cho FoxPro là bao nhiêu. Nếu bạn khai báo hai thông số Files= và Buffers= quá lớn và/hoặc khai báo quá nhiều driver thì có thể dung lượng bộ nhớ còn lại cho FoxPro quá nhỏ và như thế FoxPro sẽ không chạy được.
Hỏi: Đĩa cứng Seagate Medalist 3,2 GB mua tháng 8/97, khoảng nửa năm trở lại đây khi dùng AutoDetect thì máy báo đĩa là 2,1 GB và chỉ dùng được partition 1. Khai báo từng thông số trong CMOS thì máy hiểu được cả hai partition. Có cách nào để khắc phục?
Đĩa cứng của máy là 4,2 GB, nhưng hiện ổ đĩa C chỉ thấy có 2,1 GB. Vậy muốn tạo ổ đĩa D phải làm các bước thế nào? (Máy đang đọc D là ổ CD-Rom).
Trả lời: Trước hết bạn hãy khởi động máy, nhấn Del để vào CMOS RAM Setup. Chọn chức năng Autodetect Hard Disk để kiểm tra dung lượng đĩa có đủ 4,2 GB không.
- Nếu đủ 4,2 GB thì bạn tiếp tục khởi động hệ điều hành, nhấn F8 để chỉ khởi động DOS, chạy trình Fdisk và dùng F4 xem danh sách các partition đã chia. Nếu tổng dung lượng các partition còn nhỏ hơn 4,2 GB thì bạn có thể tạo thêm partition mới để dùng phần đĩa còn trống. Sau khi đã tạo thêm partition, bạn phải format nó trước khi có thể dùng.
- Nếu dung lượng được hiển thị chỉ có 2,1 GB thì BIOS đã nhận dạng sai đĩa cứng. Trường hợp này có thể xảy ra trên các mainboard 486 đời cũ. Mặc dù có cách khắc phục nhưng với giá mainboard và CPU rẻ như hiện nay, bạn nên nâng cấp mainboard và CPU của mình.
Hỏi: Nếu tốc độ của mainboard nhỏ hơn tốc độ CPU (ví dụ mainboard MP071A i40VX hỗ trợ tối đa đến 200 MHz và CPU Cyrix 586 - 233MHz) thì PC hoạt động ra sao? (tốt hơn, tệ hơn, không hoạt động...)
- PC sẽ hoạt động thế nào nếu mainboard và CPU thuộc các thế hệ gần với nhau? (Ví dụ CPU 486 gắn trên mainboard 586, hoặc CPU 586 gắn trên mainboard 486. Giả sử các điều kiện xét về điện thế, xung,.. đều thích hợp).
Trả lời: Thường nếu tốc độ tối đa mà mainboard hỗ trợ nhỏ hơn tốc độ CPU được gắn vào nó thì CPU vẫn chạy nhưng ta không thể tận dụng được tốc độ thật của CPU vì nó chỉ chạy theo tốc độ qui định bởi mainboard.
CPU 486 có cấu trúc chân khác hoàn toàn CPU 586 nên bạn không thể gắn CPU 486 vào mainboard 586 và ngược lại.
Hỏi: Tôi muốn mua CPU AMD-K6-II-3D. Xin quý báo cung cấp cho tôi những nơi có thể mua (tại TP.HCM) và giá trung bình. CPU K6 dùng điện thế 1,8 V vậy mainboard loại nào tốt nhất cho chip này?
CPU AMD-K6-III đã có tại Việt Nam chưa? CPU này dùng loại mainboard nào? Giá trung bình của CPU 400 MHz?
Trả lời: Hiện nay CPU AMD K6-II-3D được bán ở hầu hết các cửa hàng tin học ở Tp. HCM, giá khá rẻ so với Pentium II cùng tốc độ. Ví dụ CPU AMD K6-II-3D 350 MHz giá khoảng 64 USD (Long Bình, 44 Nguyễn Cư Trinh, Q1, Tp.HCM). Tuy nhiên giá CPU AMD K6-III còn rất cao vì là hàng mới chưa phổ biến. Ví dụ K6-III 450 MHz giá khoảng 250 USD. Hiện có nhiều loại mainboard hỗ trợ tốt K6-II-3D và K6-III, nhưng chưa có một sự đánh giá khách quan và chính xác về các loại mainboard này. Bạn có thể lựa chọn chúng trên cơ sở giá cả.
Hỏi: Em mượn một đĩa CD-ROM (mới) của bạn thì có một số thư mục không truy xuất được (Windows báo là thư mục trống còn ở NC khi nhấn Enter để truy nhập vào trong thì không thấy bất cứ một dấu hiệu gì). Đĩa CD-ROM này hoạt động hoàn toàn bình thường trên máy của bạn em và máy của em đọc các đĩa CD-ROM khác không gặp vấn đề gì. Xin hỏi đây là hiện tượng gì?
Trả lời: Có thể đĩa CD-ROM mà bạn mượn được ghi dạng multi-session (có thể là hai session: session đầu bị hư nên người ta ghi lại một session khác). Các ổ CD-ROM mới thường sẽ đọc được session mới bình thường, còn các ổ CD-ROM cũ (1x hay 2x) thường chỉ đọc được session đầu mà nội dung của nó bị ghi dang dở (chỉ mới có hệ thống thư mục mà chưa có các tập tin cụ thể). Nếu ổ CD-ROM của bạn thuộc thế hệ cũ, bạn hãy tìm các driver mới nhất và cài lại, hy vọng máy sẽ đọc được thông tin đúng trên các đĩa CD-ROM này.
Hỏi: Khi chạy D2 (bất kỳ version nào), màn hình bị nhấp nháy, nhìn rất mỏi mắt. Đem chương trình D2 này qua máy khác chạy thì vẫn bình thường (màn hình không bị nhấp nháy).
Tôi đã đem máy ra một dịch vụ vi tính và được cho biết là máy bị virus. Sau khi đã format cấp thấp và phân chia lại ổ đĩa cứng, màn hình khi chạy D2 vẫn bị nhấp nháy như cũ. Xin giải thích hiện tượng trên và cho biết cách khắc phục.
Trả lời: Thường khi D2 chạy trên một máy sạch, màn hình không nhấp nháy như bạn miêu tả. Tuy nhiên để biết chính xác nguyên nhân nhấp nháy màn hình có phải do virus gây ra hay không, bạn hãy khởi động máy bằng một đĩa mềm sạch, trên đó có chứa trình D2 sạch. Sau khi khởi động máy, bạn chạy trình D2 sạch trên đĩa boot. Khi đó, có hai trường hợp xảy ra:
- Nếu màn hình bình thường (không có hiện tượng nhấp nháy) thì có thể kết luận là máy bạn có virus. Bạn nên dùng trình diệt virus mới nhất (D2, BKAV,...) trên đĩa mềm sạch để diệt virus trên máy bạn. Trong một số trường hợp, bạn có thể format cấp thấp đĩa cứng, đây là cách triệt để nhất để diệt virus.
- Nếu màn hình vẫn bị nhấp nháy thì nguyên nhân không phải do virus mà là do một phần tử phần cứng nào đó trên máy bạn gây nên (do không tương thích với D2).
Hỏi: Chương trình Twinbridge và Chinese Star (trên Windows 95) được cài đặt và không gặp vấn đề gì với Office 97, Corel Draw 6.0. Nhưng khi chuyển sang sử dụng Windows 98, đồng thời sử dụng hai phần mềm gõ tiếng Hoa trên, thì chúng chỉ hoạt động tốt trong các trình của Office 97 nhưng lại không sử dụng được với trình đồ họa Corel Draw 8.0 và Photoshop 4.0. Xin giải thích tại sao? Khả năng lỗi ở phần mềm nào và hướng khắc phục?
Trả lời: Việc các phần mềm tiếng Hoa như Twinbridge, Chinese Star không hiển thị được chữ tiếng Hoa trong các phần mềm đồ họa như Corel Draw 8.0 hay PhotoShop 4.0 không hề có liên quan đến Window 98. Thật vậy trên Windows 98, Twinbridge, Chinese Star đều hiển thị tốt tiếng Hoa trong hầu hết các chương trình bình thường như Office 97, WordPad, WordPerfect hay ngay cả PageMaker 6.5.
Tuy nhiên đối với một số phần mềm dùng cơ chế hiển thị văn bản đặc biệt như Corel Draw 8.0 hay PhotoShop 4.0 thì Twinbridge, Chinese Star không thể hiển thị tiếng Hoa.
Để hiển thị văn bản, các chương trình đều gọi hàm API của Windows
là "TextOut" với tham số là chuỗi văn bản cần hiển thị. Các
từ tiếng Hoa đều chiếm 2 byte, trình Twinbridge hay Chinese Star chặn
hàm "TextOut" để phân tích chuỗi văn bản cần hiển thị, nếu
thấy tổ hợp 2 ký tự kề nhau là một từ tiếng Hoa thì nó sẽ hiển
thị từ tiếng Hoa tương ứng. Tuy nhiên chương trình Corel Draw 8.0 và
PhotoShop 4.0 gọi hàm TextOut để hiển thị từng ký tự một của chuỗi
văn bản nên Twinbridge hay Chinese Star không thể tổng hợp hai ký tự
kề nhau để tạo ra một từ tiếng Hoa.
Một trong những cách khắc phục là dùng lại phiên bản cũ hơn của
Corel Draw.
Hỏi: Tôi có một số thắc mắc về "Volume Serial Number" của đĩa (đĩa mềm, đĩa cứng, đĩa CD-ROM) như sau:
1/ Về hình thức, có phải con số này luôn luôn bao gồm 8 ký tự được chia đều thành 2 nhóm, mỗi nhóm 4 ký tự. Mỗi ký tự này nói riêng và cả con số nói chung (ví dụ: 860F - OBF2).mang ý nghĩa gì?
2/ Con số này do nhà sản xuất đĩa đặt ra, hay do máy tính qui định? Nếu do máy tính quy định thì theo nguyên tắc nào?
3/ Label của đĩa thì có thể đặt lại theo ý thích riêng, còn đối với con số này, có thể chủ động thay đổi được không?
4/ Để đọc con số này, tôi thường dùng lệnh Dir của Dos (khi đó con số này được báo ở dòng thứ hai, sau dòng báo Label đĩa). Có cách nào để đọc riêng thông tin về con số này không?
Trả lời: Mỗi volume (đơn vị chứa tin độc lập như đĩa mềm, partition đĩa cứng, CD-ROM,...) đều có một số nhận dạng duy nhất không trùng lặp với ai cả (trong không gian rất lớn - 232, mỗi số gồm 4 byte hay 8 ký số thập lục phân), ta gọi số này là "Volume Serial Number". Số này được tạo ra ngẫu nhiên bởi trình format đĩa khi ta format đĩa, nó được lưu trong boot sector của đĩa tương ứng từ vị trí 36 (0x24). Nói chung bạn không nên thay đổi số này vì có thể có một vài phần mềm sử dụng nó để nhận dạng đĩa. Tuy nhiên nếu muốn thay đổi nó, bạn có thể dùng trình debug, đọc boot sector của đĩa tương ứng vào RAM, thay đổi thành giá trị mới rồi ghi lại. Bạn có thể đọc thêm bài "Thay đổi số serial number của đĩa" trong PC World VN, trang 90, số tháng 10/99 để xem một chương trình assembly thực hiện thay đổi số serial number của đĩa.
Hỏi: Cách tạo một không gian riêng trên máy tính của mình để lưu trữ những thông tin riêng của mình và muốn vào được thì cần có password. Giống như cách tổ chức cho thuê máy tính của trường ĐH Kỹ Thuật TP. HCM: ai cần thuê thì sẽ được cấp một account và password riêng để đăng nhập vào.
Trả lời: Phòng máy tính trường ĐH Kỹ Thuật Tp.HCM được quản lý thông qua hệ điều hành có chức năng bảo vệ dữ liệu (dùng server Netware và server Win NT). Trên các hệ thống này, mỗi người dùng chỉ có thể làm việc và truy xuất tài nguyên của hệ thống thông qua việc đăng nhập với tên và password riêng. MS-DOS và Windows 9x không có khả năng này nên bạn không thể bảo vệ dữ liệu triệt để được. Nếu muốn tổ chức máy của bạn như phòng máy ĐH Kỹ thuật Tp.HCM, bạn nên cài Win NT (version mới nhất là Windows 2000), với Win NT bạn sẽ tạo ra nhiều user, mỗi user có tên và password riêng và được cấp phát một số quyền truy xuất nhất định nào đó. Khi một người khởi động máy, Win NT sẽ chạy và yêu cầu người dùng nhập tên user và password, nếu họ không biết và không nhập đúng sẽ không thể dùng máy.
Hỏi: Khi khởi động, máy tính giới thiệu loại CPU của máy trên màn hình có chính xác không? Người ta có thể điều chỉnh để phần giới thiệu khác với loại CPU thực sự trong máy không?
Trả lời: Thường là máy báo đúng hiệu CPU, còn tốc độ là tốc độ hiện hành của mainboard:
- Nếu mainboard được cấu hình để chạy ở tốc độ cao hơn (CPU bị overclock) thì máy báo tốc độ cao, nhưng nếu CPU vẫn chạy nổi tốc độ đó thì cũng không có vấn đề gì.
- Nếu mainboard được cấu hình để chạy ở tốc độ thấp hơn thì máy báo tốc độ thấp, trong trường hợp này ta không tận dụng được hết tốc độ của CPU.
Về mặt lý thuyết, người ta có thể viết lại ROM Bios để hiển thị thông tin gì cũng được nhưng ít ai làm điều đó. Tóm lại để có một máy tính chạy hiệu quả, bạn nên trang bị đồng bộ các phần tử phần cứng từ CPU, mainboard, RAM, đĩa cứng, card Video,...
PcLeHoan
1996 - 2002
Mirror :
http://www.pclehoan.com
Mirror :
http://www.lehoanpc.net
Mirror :
http://www.ktlehoan.com