BI£N TËP VIDEO
Xem bai viet bang font Unicode
PCWorld VN 5/99
Nhê sù ph¸t triÓn cña c¸c phÇn cøng/phÇn mÒm hiÖu chØnh video vµ kh¶ n¨ng ngµy cµng n©ng cao cña m¸y tÝnh ®Ó bµn (hay x¸ch tay), biªn tËp video ë møc "nghiÖp d", ngµy nay lµ viÖc n»m trong tÇm tay hÇu hÕt ngêi dïng m¸y tÝnh. Sau ®©y lµ nh÷ng vÊn ®Ò cèt yÕu trong biªn tËp video b»ng m¸y tÝnh.
Kh«ng g× h¬n h×nh ¶nh trùc quan
Míi chØ vµi n¨m tríc, viÖc biªn tËp video b»ng m¸y tÝnh cßn kh¸ tèn tiÒn, l©u l¾c, l¹i phøc t¹p. NhiÒu c¬ së dÞch vô vµ c«ng ty chuyªn biªn tËp video cã thÓ nhËn lµm viÖc nµy, nhng gi¸ thêng ®¾t, trong khi viÖc chuyÓn mét cuèn b¨ng VCR quay c¶nh ®¸m cíi hay mét chuyÕn ®i ch¬i d· ngo¹i thµnh ®Üa CD-ROM thËt ra ®©u cã ®¸ng lµ bao. §· thÕ, khi ®Õn c«ng ty biªn tËp video vµ nãi b¹n chØ muèn chuyÓn mét ®o¹n chõng vµi gi©y ®Ó göi kÌm theo e-mail cho b¹n bÌ, th× hä thêng gi¬ng m¾t nh×n b¹n ®Çy "khã hiÓu" hay cßn tÖ h¬n thÕ. Ngay c¶ hiÖn nay, khi ai ®ã nh¾c ®Õn biªn tËp video, ngêi ta còng vÉn chØ nghÜ tíi nh÷ng ®Üa CD-ROM cã néi dung chiªu m¹i s¶n phÈm, giíi thiÖu c«ng ty, b¸n hµng hay huÊn luyÖn ngêi dïng, chø ch¼ng ai mµng tíi e-mail/ecard, Web site hoÆc truyÒn h×nh.
§óng nh c©u "Tr¨m nghe kh«ng b»ng mét thÊy", trong x· héi ®Çy rÉy ph¬ng tiÖn truyÒn th«ng ngµy nay, ngêi ta thêng dÔ c¶m bëi c¸c sù kiÖn giµu h×nh ¶nh (dï lµ phim, tivi, video) h¬n lµ nh÷ng bøc ¶nh tÜnh trªn v¨n b¶n tr¬n hoÆc trang Web. NÕu b¾t ®îc liªn l¹c tõ ngêi b¹n th©n ®· bÆt tin tõ mêi n¨m nay, b¹n thÝch dïng ph¬ng tiÖn nµo: mét bøc th, tin nh¾n qua ®iÖn tho¹i, hay mét ®o¹n video cã c¶ h×nh lÉn tiÕng? T«i th× cho r»ng th«ng ®iÖp b»ng video cã tiÕng nãi sÏ lµ khã quªn h¬n c¶. HiÓn nhiªn, kh¸i niÖm nµy ch¼ng cã g× míi bëi tõ l©u c«ng nghiÖp ®iÖn ¶nh ®· lµm cho phim trë thµnh "hßn ®¸ thö vµng", trë thµnh chuÈn ®Ó ®¸nh gi¸ mäi ph¬ng tiÖn truyÒn th«ng kh¸c.
§iÒu nµy ch¼ng kÐm phÇn ®óng so víi m¸y tÝnh c¸ nh©n. ChÊt lîng ©m thanh cña PC ®· t¨ng tõ 16 bit (©m thanh mono) lªn 128 giäng víi hiÖu øng ©m thanh næi. Nhê video card rÎ tiÒn mµ l¹i m¹nh, chÊt lîng h×nh ¶nh vµ tèc ®é khung h×nh ®· ®îc n©ng lªn ngang b»ng (thËm chÝ trong nhiÒu trêng hîp cßn vît qua) tivi. C¸c ®Üa CD-R/CD-ROM hiÖn nay gi¸ chØ b»ng mét phÇn so víi c¸ch ®©y vµi n¨m, vµ ch¼ng bao l©u n÷a, ®Üa DVD høa hÑn søc chøa khæng lå sÏ nh¶y vµo cuéc.
NÕu nãi vÒ tµi nguyªn cÇn cho biªn tËp video th× chØ CAD/CAM vµ c¸c ¶nh ®å häa chuyªn nghiÖp míi ®ßi hái m¸y tÝnh ph¶i thËt m¹nh ®Ó cã thÓ chuyÓn nhiÒu d÷ liÖu ë tèc ®é cao. ChÝnh v× vËy mµ chØ c¸c c«ng ty biªn tËp video vµ h·ng dÞch vô míi cÇn ®Õn nh÷ng tr¹m lµm viÖc dùa trªn SCSI gåm nhiÒu bé xö lý. Cßn khi viÕt bµi nµy, t¸c gi¶ chØ cÇn dïng mét m¸y Dell Dimension XPS T500 lµ cã thÓ thu, biªn tËp vµ xuÊt (output) mÊy tËp tin video ng¾n trong vßng vµi tiÕng ®ång hå, thÕ mµ toµn bé chi phÝ cho phÇn cøng/phÇn mÒm ®Ó lµm viÖc nµy tÝnh ra cha tíi 700 USD (dÜ nhiªn lµ kh«ng tÝnh gi¸ gèc cña PC).
Tõ ¶nh ®éng (animation) ®¬n gi¶n ®Õn phim thø thiÖt
D¹ng ®¬n gi¶n nhÊt cña ¶nh ®éng (nghÜa lµ khi b¹n kh«ng ®a vµo th«ng ®iÖp nh÷ng ¶nh ®éng cã ©m thanh ®îc t¹o b»ng phÇn mÒm chuyªn dïng cho b¶n tr×nh bµy (presentation) ®¹i lo¹i nh PowerPoint) lµ c¸c ¶nh GIF vµ bitmap (BMP) ®îc "®éng hãa", vèn lµ ¶nh chôp ®îc chuyÓn thµnh ký hiÖu sè; lo¹i nµy cã v« khèi trªn Internet. Nhê c¸c s¶n phÈm nh Ulead Cool 3D (gi¸ 71 USD) bao gåm Ulead Gif Animator ngµy cµng ®îc sö dông nhiÒu, hiÖn nay thËm chÝ nh÷ng ngêi míi tËp dïng m¸y tÝnh còng cã thÓ ®a h×nh ¶nh ®éng vµo trang chñ cña m×nh. T¸o b¹o h¬n, ngêi ta cã thÓ ®a vµo c¶ nh÷ng ®o¹n th«ng ®iÖp cã video vµ tiÕng nãi nhê c¸c øng dông nh Macromedia Shockware, Flash and Fireworks. Cßn nÕu lµ d©n chuyªn nghiÖp, b¹n h·y dïng Adobe Premier (924 USD), Ulead MediaSudio Pro (544 USD) hoÆc Macromedia Director 7 (1.121 USD ®èi víi phiªn b¶n Studio Pack) ®Ó hoµn thiÖn Web site b»ng nh÷ng ®o¹n video chÊt lîng cao. Víi sù ra ®êi cña Apple QuickTime, VDO, Real Player vµ truyÒn th«ng theo b¨ng dßng (streaming multimedia), trong t¬ng lai gÇn, Internet sÏ trë thµnh ph¬ng tiÖn truyÒn th«ng ®¹i chóng ngang hµng víi tivi vµ ®iÖn ¶nh.
H¹nh phóc thay cho nh÷ng ngêi dïng PC "thêng thêng bËc trung" muèn tù m×nh biªn tËp video: tõ nay hä kh«ng cßn ph¶i h× hôi ®äc nh÷ng cuèn s¸ch híng dÉn dµy cép vµ ghi nhí hµng l« thuËt ng÷ cña ngµnh truyÒn th«ng, còng ch¼ng cßn ph¶i t¹m hµi lßng víi ¶nh ®éng GIF hay BMP ng¾n ngñi chuyÓn sang tõ ¶nh chôp, chØ kÌm theo mét file ©m thanh ®¬n ®iÖu hoÆc mét bµi nh¹c MIDI trªn hËu c¶nh. ChØ cÇn thu h×nh ¶nh th«ng qua m¸y quay video kü thuËt sè hoÆc analog, m¸y VCR, truyÒn h×nh hay mét nguån kü thuËt sè kh¸c (nh ®Üa laser hay CD-ROM), b¹n sÏ cã thÓ nhanh chãng chuyÓn d÷ liÖu sè thµnh nhiÒu d¹ng kh¸c nh MPEG, MJPEG vµ AVI.
Mét sè s¶n phÈm biªn tËp video b»ng m¸y tÝnh (c¶ phÇn cøng lÉn phÇn mÒm) ®· ®îc thö nghiÖm vµ ch¾c r»ng bÊt cø s¶n phÈm nµo trong sè ®ã còng ®¸p øng ®îc nhu cÇu biªn tËp video cña b¹n. B¹n sÏ thÊy, mét khi n¾m ®îc c¸c vÊn ®Ò cèt yÕu cña biªn tËp video b»ng m¸y tÝnh, mäi viÖc sÏ dÔ h¬n nhiÒu vµ chØ cßn phô thuéc vµo ãc tëng tîng cña b¹n còng nh tÝnh ®a n¨ng cña øng dông mµ th«i.
PhÇn cøng
VÒ c¬ b¶n th× biªn tËp video lµ mét quy tr×nh gåm ba bíc; môc ®Ých cña b¹n lµ "th©u tãm" (capture) d÷ liÖu h×nh ¶nh vµ ©m thanh tõ mét nguån nµo ®ã (nh m¸y quay video hay tivi), biªn tËp d÷ liÖu ®ã, chuyÓn d÷ liÖu sang d¹ng kh¸c (cßn gäi lµ t¹o ¶nh, rendering), vµ cuèi cïng lµ xuÊt d÷ liÖu lªn ph¬ng tiÖn trung gian (nh ®Üa CD-ROM, b¨ng VHS hoÆc ®Üa Zip) hoÆc lu tr÷ nã. VËy, ®Çu tiªn b¹n cÇn mét sè phÇn cøng ®Ó "th©u tãm" d÷ liÖu.
ATI All-in-Wonder Pro
Mét gi¶i ph¸p Ýt tèn kÐm lµ card m· hãa/gi¶i m· MPEG cã ®Çu c¾m vµo vµ ra tivi míi xuÊt hiÖn trªn thÞ trêng. Video card ATI All-in-Wonder Pro AGP (8 MB, gi¸ 169 USD) chÝnh lµ mét gi¶i ph¸p nh thÕ, nÕu b¹n kh«ng cÇn thu qu¸ nhiÒu d÷ liÖu. Video card nµy lu c¶ h×nh vµ tiÕng díi d¹ng mét tËp tin AVI, vµ b¹n cÇn nhiÒu kh«ng gian trèng trªn ®Üa cøng ®Ó lu d÷ liÖu ®ã (AVI lµ nh÷ng tËp tin kh«ng nÐn nªn chiÕm rÊt nhiÒu chç, ®«i khi ®o¹n dµi 1 phót chiÕm tíi 10MB!). All-in-Wonder cã thÓ chØ thu tiÕng nÕu b¹n kh«ng cÇn h×nh. Nã còng cã thÓ thu mét "dßng h×nh ¶nh vµ ©m thanh" hoÆc "mét chuçi khung h×nh tÜnh".

Khi viÕt bµi nµy, nhãm thö nghiÖm (NTN) ®· thö g¾n video card võa dµy l¹i dµi nµy vµo m¸y Dell PIII 500MHz th× nã thu h×nh vµ tiÕng kh¸ tèt, nhng trªn Pentium 166 MHz th× video card nµy dïng hÕt tµi nguyªn cña PC vµ ch¹y kh¸ chËm. NÕu b¹n kh«ng ph¶i d©n ghiÒn c¸c game h×nh ¶nh ba chiÒu th× ®Æc tÝnh ®a n¨ng cña video nµy (chuyÓn kªnh tivi, video card, gi¶i m· MPEG-1) lµ mét gi¶i ph¸p trän gãi. S¶n phÈm cã kÌm theo mét MGI VideoWave, phÇn mÒm DVD, s¸ch híng dÉn sö dông dµy 73 trang vµ vµi trß ch¬i th«ng dông.

MCM
Video card MCM cña Vitec Multimedia gåm mét bo m· hãa MPEG-1 thêi gian thùc, mét card thu AVI cïng víi RT6, mét bé biªn tËp MPEG "chÝnh x¸c tõng khung h×nh" (frame-accurate), phÇn mÒm biªn tËp AVI, phÇn mÒm t¸c quyÒn (authoring software) Video CD 2.0, mét gãi phÇn mÒm tr×nh diÔn ®a ph¬ng tiÖn t¬ng t¸c víi CD-ROM (interactive CD-ROM multimedia presentation package), phÇn mÒm biªn tËp vµ hiÖu ®Ýnh h×nh ¶nh, sau cïng lµ mét c«ng cô ®Ó tæ chøc ¶nh tÜnh, ©m thanh vµ h×nh ¶nh ®éng. MCM cã thÓ ghi nh÷ng phim video "thø thiÖt" (tøc chiÕm trän mµn h×nh víi tèc ®é chuÈn) lªn ®Üa CD-ROM hoÆc Video CD. B¹n cßn cã thÓ göi c¸c tËp tin MPEG ®· biªn tËp kÌm theo e-mail.

Cô thÓ, phÇn mÒm nµy bao gåm MGI VideoWave (®a c¸c hiÖu øng ®Æc biÖt vµo phim AVI), Vitec VIDEO Clip MPEG (biªn tËp h×nh ¶nh MPEG cho võa vÆn mét khung h×nh), MGI PhotoSuite SE (cho phÐp hiÖu ®Ýnh nh÷ng h×nh ¶nh ®· cè ®Þnh), ARCHIVIST cña Vision Technology (ph©n lo¹i vµ lu tr÷ c¸c tµi liÖu audio/video thu ®îc), CeQuadrant Videopack 4.0 (lµ s¶n phÈm phÇn mÒm cña Video CD 2.0), SCALA MM200 (mét phÇn mÒm tr×nh diÔn ®a ph¬ng tiÖn, cho phÐp t¹o c¸c t liÖu b»ng h×nh ¶nh ®éng cã tÝnh t¬ng t¸c), vµ nhiÒu thø n÷a.
Qua diÔn gi¶i trªn ®©y, ch¾c b¹n còng hiÓu r»ng MCM kh«ng dµnh cho nh÷ng tay m¬ trong lµng biªn tËp video. §©y lµ mét "gi¶i ph¸p ch×a khãa trao tay" ®Ó t¹o nh÷ng "tr×nh bµy ®a ph¬ng tiÖn" (multimedia presentation, nh÷ng ®o¹n phim cã c¶ h×nh lÉn tiÕng), nªn chØ ngêi dïng cã kinh nghiÖm míi tËn dông ®îc hÕt u thÕ cña nã. Cµi ®Æt cho hÕt tõng Êy phÇn mÒm vµ tr×nh ®iÒu khiÓn (®«i khi l©u ®Õn ph¸t sèt lªn) chØ míi lµ "khóc d¹o ®Çu" tríc khi b¹n cã thÓ thùc sù b¾t tay vµo biªn tËp video. NÕu ®· kh¸ thµnh th¹o víi viÖc biªn tËp video b»ng m¸y vi tÝnh th× b¹n rÊt nªn chän MCM. KÌm theo s¶n phÈm nµy lµ s¸ch híng dÉn sö dông dµy 68 trang, gi¸ hiÖn thêi lµ 939 USD.
Snazzi vµ Dazzle DVC
Cho dï Snazzi Digital Video Adapter (LAV-8000) vµ Dazzle Digital Video Creator (DM-4000) cña Dazzle Multimedia (tríc ®©y gäi lµ LA Vision) lµ s¶n phÈm lý tëng cho c¸c "lÝnh míi" trong lµng biªn tËp video b»ng m¸y tÝnh, tÝnh ®a n¨ng cña chóng vÉn kh«ng kÐm phÇn hÊp dÉn ®èi víi nh÷ng chuyªn gia lµnh nghÒ trong lÜnh vùc nµy. C¸c tÝnh n¨ng chñ chèt bao gåm phÇn cøng m· hãa h×nh ¶nh MPEG-1 thêi gian thùc, 30 khung ¶nh "bíc ®¬n" (single-pass frame)/gi©y chiÕm toµn bé mµn h×nh, phÇn cøng m· hãa/gi¶i m· MPEG-1 Audio (tÇng 1 vµ 2), xem tríc mµu s¾c trong khi thu h×nh, xuÊt video sang VCR, TV hay thiÕt bÞ ®Çu cuèi kh¸c, I-frame capture ®Ó biªn tËp phi tuyÕn (nonlinear editing) chÝnh x¸c, IBP frame capture ®Ó nÐn chÆt h¬n vµ dÔ biªn tËp h¬n, ngoµi ra cßn nhiÒu tïy chän ¶nh tÜnh kh¸c n÷a.

Cô thÓ, Snazzi Digital Video Adapter (LAV-8000) gi¸ 470 USD lµ card g¾n thªm (add-in) t¬ng thÝch PCI, bao gåm bé gi¶i m· MPEG-1 AV-out, phÇn cøng m· hãa MPEG-1 thêi gian thùc, ®Çu xuÊt h×nh ¶nh sang VCR, TV hoÆc m¸y quay video, tÝnh n¨ng chôp ¶nh víi ®é ph©n gi¶i cao (1600 x 1200), ®ång bé hãa ©m thanh CD vµ 10 øng dông phÇn mÒm. ChØ víi 787 USD, b¹n cã thÓ mua Video CD-ReWriter (DM-3000) bao gåm mét bé Snazzi Digital Video Adapter (LAV-8000) vµ mét tr×nh ®iÒu khiÓn Yamaha 4/2/6 CD-RW cïng víi 8 øng dông phÇn mÒm. Bé Snazzi Digital Video Adapter (LAV-8000) gi¸ 282 USD.
Dazzle Digital Video Creator (DM-4000) lµ phiªn b¶n nèi vµo cæng song song l¾p ngoµi (external parallel-port) cña Snazzi, còng bao gåm nh÷ng tÝnh n¨ng nh lo¹i l¾p trong nhng cã thªm chøc n¨ng xuÊt b¶n trang Web (chØ cÇn dïng mét nót), göi e-mail kÌm theo h×nh ¶nh ®éng (còng chØ dïng mét nót) vµ xuÊt video sang VCR. C¸c phÇn mÒm kÕt hîp víi Dazzle gåm cã Ulead VideoStudio 3.0 (biªn tËp video n©ng cao) vµ Ulead Photo Express, SmartSound (bæ sung c¸c ©m thanh vµo h×nh ¶nh ®éng MPEG), InterActual VideoSaver, DVC Direct MPEG Video Library, Microsoft IE 4.0, Microsoft NetMeeting 2.0 vµ Microsoft FrontPage Express.
NTN hÕt søc kinh ng¹c tríc sù ®¬n gi¶n cña giao diÖn ngêi dïng ®å häa (GUI - Graphical User Interface) cña c¶ hai s¶n phÈm nµy. Nhê mçi øng dông ®îc biÓu thÞ b»ng mét nót duy nhÊt, ngêi dïng kh«ng chØ tiÕt kiÖm thêi gian mµ cßn bít ph¶i lµm c¸i viÖc ch¸n ng¾t lµ hÕt më øng dông nµy l¹i thu nhá øng dông nä. Mét u ®iÓm n÷a lµ ch¼ng hÒ cã nh÷ng tuyÕn thêi gian (time-line) phøc t¹p ®Ó ®ång bé hãa h×nh vµ tiÕng; toµn bé c«ng viÖc nµy ®îc lµm tù ®éng. ChØ cÇn nhÊn chuét vµo mét nót, b¹n cã thÓ xem tríc "ph¸c th¶o kÞch b¶n" (storyboard) bao gåm c¸c khung h×nh sÏ ®îc ®a vµo ®o¹n phim. NÕu dïng MPEG 200x ®îc nÐn, b¹n cã thÓ lu ®o¹n video dµi mét tiÕng ®ång hå víi chÊt lîng t¬ng ®¬ng truyÒn h×nh trªn ®Üa CD dung lîng 650 MB; trong khi díi d¹ng AVI kh«ng nÐn th× chõng Êy d÷ liÖu ph¶i chøa trong 30 ®Üa CD míi ®ñ, díi d¹ng MJPEG (Motion JPEG) còng ph¶i ®Õn n¨m ®Üa. §¹i diÖn c«ng ty tuyªn bè r»ng s¾p tíi s¶n phÈm sÏ hç trî c¸c tËp tin audio MP3 nªn cßn cã thÓ nÐn chÆt h¬n n÷a.
MÆc dï nhiÒu ngêi dïng thÝch phiªn b¶n l¾p trong, nhng lo¹i l¾p ngoµi l¹i cã thÓ mang ®i n¬i kh¸c vµ cã ba ®Ìn ®ièt ph¸t quang cã mµu kh¸c nhau ®Ó chØ b¸o t×nh tr¹ng cña thiÕt bÞ. Ngoµi ra, lo¹i l¾p ngoµi g¾n vµo cæng song song, ë thÕ th¼ng ®øng, kÝch thíc nhá nªn dÔ tiÕp cËn c¸c kÕt nèi. Phiªn b¶n l¾p ngoµi Dazzle DVC (DM-4000) gi¸ 375 USD (®· tÝnh thuÕ), b¶o hµnh mét n¨m vµ cã s¸ch híng dÉn dµy 74 trang rÊt dÔ ®äc.
Iomega Buzz
Iomega Buz (gi¸ 205 USD) lµ card thu video kÕt hîp víi bé ®iÒu khiÓn Ultra SCSI. Ngêi dïng kÕt nèi c¸i mµ nhµ s¶n xuÊt gäi lµ "hép Buz" (Buz box) vµo card thu (capture card) ë phÝa sau m¸y tÝnh. Hép nµy chØ lín h¬n con chuét mét chót vµ bao gåm ®Çu vµo (In), ®Çu ra (Out) cho h×nh t¸ch riªng (S-video), video tæng hîp (composite video) vµ ©m thanh stereo. Hép nµy cã thÓ ®Æt bÊt cø chç nµo t¹i n¬i lµm viÖc cña b¹n, cho nªn b¹n kh«ng ph¶i mß mÉm g¾n VCR vµo sau lng m¸y tÝnh.

Iomega Buz cã kh¸ ®ñ phÇn mÒm ®Ó thu vµ biªn tËp h×nh vµ tiÕng. Tho¹t tr«ng, phÇn cøng cña Iomega ch¼ng hÊp dÉn cho l¾m. ThÕ nhng, nã l¹i cã mét kho chøa tù nhiªn v× video bao giê ch¼ng ngèn rÊt nhiÒu kh«ng gian. DÜ nhiªn, h×nh ¶nh thu bëi Buz cã thÓ ®îc lu trong c¸c æ Iomega Jaz, Zip vµ c¶ trong ®Üa cøng. Buz cho b¹n ®é ph©n gi¶i 720 x 567 ®iÓm ¶nh (PAL) so víi 320 x 200 nh Dazzle. Nã thu ®îc c¶ d÷ liÖu video lÉn AVI, nhng cho dï rÎ h¬n nhiÒu so víi Snazzi hay Dazzle, b¹n sÏ ph¶i chuyÓn AVI thµnh MPEG, viÖc nµy mÊt vµi tiÕng ®ång hå tïy theo lîng d÷ liÖu cÇn chuyÓn.

Mét nÐt hÊp dÉn kh¸c lµ b¹n cã thÓ dïng Iomega Buz ®Ó kÕt nèi c¸c thiÕt bÞ SCSI kh¸c, nh scanner ch¼ng h¹n. §Ó gióp b¹n khëi ®Çu víi Buz, Iomega ®a ra mét phÇn mÒm cho ngêi tËp sù lµ VideoWave SE Plus (cña MGI) ®Ó thu vµ biªn tËp h×nh ¶nh, HotShot (cña PictureWorks) ®Ó biªn tËp vµ lu h×nh ¶nh sè, vµ RecordIt (cña Iomega) ®Ó ghi ©m thanh. C¸c øng dông nµy kh«ng thÓ lµm hµi lßng d©n biªn tËp video chuyªn nghiÖp, nhng bï l¹i, c¸c tay "tµi tö" l¹i cã thÓ dïng ®Ó biªn tËp nh÷ng cuèn phim gia ®×nh hoÆc t¹o b¶n tr×nh bµy vÒ c«ng ty m×nh vµ lu trong b¨ng video hoÆc ®Üa.
Grab It!
MÆc dï kh«ng ph¶i card thu h×nh, thiÕt bÞ nµy cña Aims lab lµ mét gi¶i ph¸p rÎ tiÒn ®Ó thu nh÷ng khung h×nh tÜnh tõ c¸c nguån video víi tèi ®a 16,8 triÖu mµu. B¹n cã thÓ xem tríc h×nh ¶nh víi ®Çy ®ñ mµu s¾c, hay thËm chÝ xem tríc theo tr×nh tù chuyÓn ®éng khíp víi thêi gian thùc. B¹n cã thÓ ®iÒu chØnh mµu s¾c ë thêi gian thùc. ThiÕt bÞ ®îc l¾p ®Æt dÔ dµng ë cæng song song tõ phÝa tríc. Ch¼ng cÇn pin còng kh«ng cÇn æ c¾m, b¹n vÉn cã thÓ dïng víi m¸y tÝnh ®Ó bµn hoÆc x¸ch tay.

C¸c øng dông ®Çu ra (output) cña thiÕt bÞ nµy gåm album ¶nh, göi h×nh ¶nh kÌm theo e-mail, thiÖp chóc mõng kü thuËt sè, chÕ b¶n ®iÖn tö, c¬ së d÷ liÖu ®a ph¬ng tiÖn (multimedia database), th tÝn (newsletter), b¶n tr×nh diÔn (presentation) vµ nhiÒu thø n÷a. C¸c phÇn mÒm kÌm theo cã PhotoMorph II cho phÐp t¹o, xö lý vµ hoµn thiÖn h×nh ¶nh sè. ¦øng dông nµy ®îc coi lµ cã thÓ "t¹o phim video chÊt lîng cao tõ c¸c h×nh ¶nh tÜnh vµ xö lý/hoµn thiÖn h×nh ¶nh sè ®Ó t¹o nh÷ng hiÖu øng ®Æc biÖt chuyªn nghiÖp cì Hollywood". PhotoMorph II cã 22 hiÖu øng "lµm mÐo mã" (distortion effects) lËp s½n ®Ó thªm ®ñ thø "m¾m muèi" vµo bÊt cø ®o¹n video nµo. PhÇn mÒm nµy còng cã thÓ t¹o "mµn h×nh xanh" mµ kh«ng cÇn phÇn cøng. "Mµn h×nh xanh" (blue screening) gióp b¹n lµm cho ngêi ta tr«ng cø nh bay phÊp phíi qua bÇu trêi hoÆc b¬i qua ®¹i d¬ng mµ ch¼ng cÇn thiÕt bÞ lÆn! Grab It! (phiªn b¶n Pro PAL) b¸n víi gi¸ 222 USD, kÌm theo s¸ch híng dÉn b»ng bèn ng«n ng÷ ch©u ¢u, dµy 76 trang.
PhÇn mÒm
Trong tÊt c¶ c¸c phÇn mÒm biªn tËp video b»ng m¸y tÝnh ®îc thö nghiÖm, NTN thÝch Ulead VideoStudio vµ MGI VideoWave v× dÔ sö dông vµ gi¸ rÎ. Nhng nÕu b¹n cÇn biªn tËp nhiÒu h×nh ¶nh (hoÆc b¾t ®Çu biªn tËp video mét c¸ch b¸n chuyªn nghiÖp), th× ®õng ngÇn ng¹i mua mét trong c¸c s¶n phÈm cao cÊp ®· kÓ trªn ®©y. Chóng sÏ cho phÐp kiÓm so¸t toµn bé quy tr×nh biªn tËp video tõ thu h×nh vµ tiÕng cho tíi bæ sung c¸c hiÖu øng chuyªn nghiÖp nh läc ©m thanh nhiÒu r·nh (multi-track audio filtering) vµ t¬ng thÝch réng r·i víi nhiÒu hÖ thèng.
MGI VideoWave
VideoWave cña MGI Softwave Corporation næi tiÕng nhê phÇn mÒm PhotoSuite PC Photography. B¹n cã thÓ mua VideoWave (gi¸ 120 USD) b»ng nhiÒu c¸ch: mua trän gãi kÌm theo s¸ch híng dÉn, mua kÌm mét sè card thu video, mua card video ATI All-in-Wonder. Cha hÕt, c¸c h·ng Number 9 vµ Matrox còng b¸n kÌm phÇn mÒm nµy víi card video cã kh¶ n¨ng gi¶i m· MPEG-1 cña hä.
MGI VideoWave ®îc b¸n díi d¹ng hai ®Üa CD-ROM. §Üa thø nhÊt lµ ch¬ng tr×nh chÝnh vµ c¸c tËp tin hç trî; ®Üa thø hai lµ néi dung vÒ h×nh ¶nh bao gåm nhiÒu tËp tin kh¸c nhau: h×nh ¶nh ®éng (animation), ®o¹n tr¾ng sau khi hÕt phim (trailers), ®é dµi dù tr÷ (stock footage), c¸c hiÖu øng ©m thanh, c¸c chñ ®Ò kinh doanh (business themes), ©m nh¹c, ¶nh bitmap vµ nÒn (background) ®Ó hiÓn thÞ v¨n b¶n thuyÕt minh, c¶nh nÒn (texture), v.vµ...

VideoWave cã giao diÖn ngêi dïng ba chiÒu. C¸c nót chøc n¨ng vµ nót ®iÒu khiÓn ®Òu ë phÝa tríc vµ rÊt dÔ tiÕp cËn. ChØ cÇn xem qua s¸ch híng dÉn sö dông hoÆc hÖ thèng trî gióp (Help) trùc tuyÕn (rÊt bµi b¶n vµ dÔ hiÓu) lµ ®· cã thÓ "tù häc" kha kh¸ råi. Sau khi "tù häc" mét hai lÇn nh thÕ, b¹n sÏ thÊy giao diÖn VideoWave dÔ sö dông v« cïng. C¸c chøc n¨ng ®iÒu khiÓn n»m bªn tr¸i vµ bªn ph¶i cöa sæ Preview trªn mµn h×nh VideoWave. Nót playback vµ c¸c nót kÌm theo n»m ë bªn ph¶i, trªn thanh chøc n¨ng cã h×nh d¹ng gièng remote control cña VCR/Stereo-type. Ngoµi ra, cßn cã c¸c chøc n¨ng Drag/Drop (kÐo/th¶) më réng dïng ®Ó c¾t, sao vµ d¸n h×nh ¶nh hay ©m thanh n»m bªn tr¸i cöa sæ Preview.

VideoWave dïng cöa sæ Preview cã 320x240 ®iÓm ¶nh vµ cÇn mét hÖ m¸y tÝnh cã ®é ph©n gi¶i tèi thiÓu 800x600, tøc 16 bit mµu (65.000 mµu). NÕu muèn lµm nh÷ng cuèn phim gia ®×nh cã dung lîng kh¸ lín, b¹n cÇn Ýt nhÊt 200 MB trèng trong æ cøng. PhÇn mÒm cµi ®Æt chiÕm tíi 60 MB.

MGI VideoWave xuÊt vµ nhËp nhiÒu d¹ng d÷ liÖu kh¸c nhau vµ díi nhiÒu s¬ ®å nÐn kh¸c nhau. Nã còng bao gåm nhiÒu chÕ ®é nÐn vµ gi¶i nÐn (compressor/decompressor, gäi t¾t lµ codec). VideoWave t¬ng thÝch víi c¸c chÕ ®é nÐn cña AVI, MPEG, MOV, Windows 95/98, còng nh CinePak, Intel Indeo, Microsoft RLE, v.v...µ B¹n cã thÓ t¹o phim video cã nÐn hay kh«ng tïy ý (nÕu kh«ng th× kh«ng cÇn codec), nhng nÕu vËy c¸c tËp tin sÏ rÊt lín, tuy chÊt lîng l¹i tèt h¬n v× hÇu nh chÕ ®é nÐn nµo còng lµm chÊt lîng h×nh vµ tiÕng Ýt nhiÒu bÞ gi¶m sót.
Ulead VideoStudio
§îc qu¶ng c¸o lµ "c«ng cô tuyÖt h¶o cho biªn so¹n video mµ kh«ng tèn nhiÒu thêi gian", Ulead PhotoStudio (gi¸ 141 USD) cã giao diÖn ngêi dïng ®å häa (®iÒu khiÓn gièng nh VCR) víi nhiÒu phÇn t¬ng tù nh MGI VideoWave. Nã cã thÓ biªn tËp video díi khu«n d¹ng AVI, MPEG vµ Quick Time. Nhng c¸i lµm cho phÇn mÒm biªn tËp video nµy tréi h¼n so víi c¸c s¶n phÈm kh¸c chÝnh lµ nã cã h¬n 100 hiÖu øng chuyÓn tiÕp (transitional effects). NghÜa lµ cã 12 lo¹i hiÖu øng, gåm hiÖu øng 3 chiÒu, phim, F/X, "quÐt ®ång hå" (clock sweeps), "t¸ch" (peels), "®Èy" (pushes), "l¨n" (rolls), "quay trßn" (rotation), "trît" (slides), "kÐo gi·n" (stretches) vµ "xãa" (wipes). B»ng c¸ch kÕt hîp linh ho¹t c¸c hiÖu øng nµy, b¹n cã thÓ cho ra nh÷ng cuèn video ch¼ng kÐm phÇn chuyªn nghiÖp.

VideoStudio kÕt hîp th«ng minh tÝnh n¨ng ph¸c th¶o kÞch b¶n (storyboard) vµ xem theo tuyÕn thêi gian (time-line view) víi kh¶ n¨ng biªn tËp chÝnh x¸c tõng khung h×nh chØ b»ng thao t¸c kÐo vµ th¶. B¹n cã thÓ gâ trùc tiÕp phô ®Ò vµo ®o¹n phim råi chän kiÓu ch÷ vµ cì ch÷ tïy thÝch, vµ chØ cÇn nh¸y chuét lµ ®o¹n v¨n b¶n (nh tùa ®Ò, giíi thiÖuµ) chuyÓn ®éng ®îc nh thêng thÊy ë ®Çu hoÆc cuèi phim. B¹n cã thÓ ®a lêi thuyÕt minh (voice-overs), ©m nh¹c hay hiÖu øng ©m thanh ®Æc biÖt vµo phim, vµ chØ cÇn nh¸y chuét ®Ó cho ©m thanh "to dÇn" (fade-in), "nhá dÇn" (fade-out) hay trén c¸c r·nh tiÕng víi nhau.
Phim lµm xong cã thÓ chiÕu lªn mµn h×nh m¸y tÝnh hoÆc tivi, cã thÓ ghi vµo b¨ng video, truyÒn lªn Internet, dïng ®Ó t¹o thiÖp mõng ®Æc biÖt b»ng video, hoÆc lu vµo ®Üa CD-ROM 650 MB. Nh÷ng tÝnh n¨ng kh¸c cña Ulead PhotoStudio lµ tù t¹o trang Web cã "nhóng" vµo ®o¹n video, më tøc thêi "ph¸c th¶o kÞch b¶n" (storyboard) vµ chÕ ®é xem theo tuyÕn thêi gian (time-line view). NÕu dïng chung víi Photo Express 2.0 vµ Cool 3D 2.0 (còng cña Ulead), b¹n sÏ kinh ng¹c khi thÊy m×nh cã thÓ tù lµm nh÷ng cuèn phim video "nghÒ" ®Õn møc nµo!
NÕu muèn ®a lªn Internet ®o¹n phim video cã c¶ h×nh lÉn tiÕng vÒ sù kiÖn träng ®¹i nµo ®ã ®Ó göi cho b¹n bÌ ë xa hoÆc lu l¹i cuén phim video quay chuyÕn du lÞch võa qua, tõ nay b¹n cã thÓ thùc hiÖn b»ng m¸y tÝnh ngay ë nhµ mµ kh«ng ph¶i mÊt c«ng häc tõ abc cho tíi nh÷ng zÝc z¾c trong nghÒ. Môc ®Ých chÝnh cña biªn tËp video b»ng m¸y tÝnh chØ lµ gi¶i trÝ vµ thö nghiÖm mµ th«i.
Nh÷ng s¶n phÈm hµng ®Çu trong lÜnh vùc biªn tËp video
RÊt ®¸ng ®îc kÓ tíi lµ c¸c bé phÇn mÒm biªn tËp video mµ giíi chuyªn nghiÖp thêng dïng. Sau khi ®· thµnh th¹o víi mét vµi phÇn mÒm biªn tËp video t¹i gia vµ nhËn thÊy chóng ch¼ng linh ho¹t ®a n¨ng ®îc nh mong muèn, biÕt ®©u b¹n l¹i ch¼ng quyÕt ®Þnh n©ng cÊp lªn phÇn mÒm chuyªn nghiÖp h¬n. NÕu cÇn kÕt qu¶ thËt chuyªn nghiÖp (®Ó kiÕm tiÒn ch¼ng h¹n), h·y thö Adobe Premiere 5.0, Ulead MediaStudio Pro 5.0 hay Macromedia Director 7. C¸c bé phÇn mÒm biªn tËp video nµy cho b¹n kiÓm so¸t chÝnh x¸c mäi c«ng ®o¹n cña viÖc s¶n xuÊt video, tõ nhËp/xuÊt khu«n d¹ng cho ®Õn c¸c tïy chän vÒ tÝnh t¬ng thÝch/kh¶ n¨ng më réng.
Ngoµi c¸c tÝnh n¨ng kh¸c, Adobe Premiere 5.0 (922 USD) cho phÐp b¹n lu ®Õn 99 r·nh h×nh vµ 99 r·nh tiÕng, cho phÐp hoµn t¸c (undo) tèi ®a 32 thao t¸c liªn tôc, ®Æt tªn tõng r·nh ®Ó dÔ nhËn diÖn, vµ nhiÒu thø n÷a. Ulead MediaStudio (544 USD) cung cÊp mét c«ng cô chuyÓn d÷ liÖu "th«ng minh" ®Ó b¹n cã thÓ xem tríc ®o¹n phim theo nhiÒu tèc ®é, chÊt lîng vµ ®é "mÞn" (smoothness) kh¸c nhau råi chän møc ®é ng ý nhÊt; ActiveMovie, Direct3D vµ DirectDraw, tÝnh n¨ng tù ®éng t¨ng tèc phÇn cøng, vµ tÝnh n¨ng t¹o ¶nh (rendering) ë møc 256 ®iÓm ¶nh ®Ó t¹o hiÖu øng chuyÓn tiÕp vµ "®é mÞn". §é chÝnh x¸c cña mµu s¾c ®îc b¶o ®¶m nhê vectorscope (dông cô ®Ó hiÓn thÞ pha vµ bÒ réng cña bÊt cø ký hiÖu nµo ®îc ¸p dông, ch¼ng h¹n nh ký hiÖu biÓu thÞ chÊt lîng mµu s¾c cña ¸nh s¸ng trong truyÒn h×nh mµu, ND) vµ bé xö lý d¹ng sãng (waveform monitor). Sau cïng, MediaPro 5.0 cßn cã hiÖu øng "mµn h×nh xanh" vµ c¸c hiÖu øng tæng hîp kh¸c ®îc ®iÒu khiÓn b»ng khung khãa (keyframe).
Macromedia Director 7 (gi¸ 1.088 USD ®èi víi Studio Pack) lµ phÇn mÒm tèt nhÊt nÕu b¹n muèn lµm ®o¹n video göi lªn Internet, nhng còng cã thÓ xuÊt d÷ liÖu vµo ®Üa CD-ROM nÕu cÇn. C¸c øng dông trong Director 7 bao gåm Dreamweaver 2.0 (lµ mét platform ph¸t triÓn Web cã thÓ më réng, ®îc thiÕt kÕ ®Ó lµm viÖc víi c¸c c¬ së d÷ liÖu tïy biÕn vµ c¬ së d÷ liÖu th¬ng m¹i ®iÖn tö, c¸c c«ng nghÖ xuÊt b¶n "®éng" (dynamic publishing, tøc b»ng h×nh ¶nh ®éng) vµ nh÷ng ph¬ng tiÖn truyÒn th«ng kh¸c). B¹n cã thÓ t¹o h×nh vµ tiÕng ®éng nhê Shockwave 7 cã hç trî c¸c tÝnh n¨ng nh kªnh alpha ®Ó kiÓm so¸t ®é trong suèt vµ hµi s¾c (blending) cña ®èi tîng, céng víi nh÷ng hiÖu øng thêi gian thùc nh "xoay" (flip) vµ "kÐo nghiªng" (skew). C¸c c«ng nghÖ nh Flash, Quicktime 3, GIF, HTML vµ XML ®Òu ®îc hç trî bëi Shockwave.
TrÇn TiÔn Cao §¨ng
PC World Singapore, 3/1999
PcLeHoan
1996 - 2002
Mirror :
http://www.pclehoan.com
Mirror :
http://www.lehoanpc.net
Mirror :
http://www.ktlehoan.com