Hµng vi tÝnh dám
Xem bai viet bang font Unicode

PCWorld VN 4/99

    M¸y tÝnh cña b¹n cã thÓ r¾c rèi h¬n lµ b¹n t­ëng. ThÞ tr­êng hiÖn nay ®Çy rÉy nh÷ng chip ¨n c¾p vµ chip gi¶. RÊt cã thÓ b¹n ®· trë thµnh n¹n nh©n.

    Êy lµ buæi hoµng h«n ngµy 28 th¸ng 8 n¨m 1998 ë Fremont, California. Bèn kÎ ®eo mÆt n¹ sóng èng ®Çy m×nh ¸p s¸t mét tßa nhµ nhá, tr«ng khiªm tèn gi÷a rõng kiÕn tróc nguy nga xung quanh. Môc tiªu cña bän nµy lµ c¬ quan ®Çu n·o cña Wintec Industries, mét c«ng ty chuyªn s¶n xuÊt vµ ph©n phèi bé nhí vµ cÊu kiÖn m¸y vi tÝnh. Vµo giê ®ã, Wintec hoµn toµn c¸ch biÖt víi sù n¸o nhiÖt trªn ®­êng phè vµ trë thµnh måi ngon cho bän kÎ c­íp.

    Bän c­íp trï tÝnh rÊt kü tõng ®­êng ®i n­íc b­íc, trang bÞ nµo sóng tiÓu liªn, sóng lôc vµ s¬ ®å nhµ. Nh­ng ch¼ng mÊy chèc, chóng gÆp chuyÖn xói quÈy. Chóng kh«ng sao vµo næi tßa nhµ dï ®· dïng b¸ng sóng ®¸nh nh©n viªn b¶o vÖ bÊt tØnh. Thªm vµo ®ã, bän c­íp ph¸t hiÖn thÊy mét sè nh©n viªn cßn trèn trong tßa nhµ. Bän c­íp ®©m ho¶ng lo¹n vµ b¾t ®Çu næ sóng, b¾n vµo l­ng mét ng­êi ®µn «ng trèn sau xe h¬i. ¥ë bÖnh viÖn ®ªm h«m ®ã, ng­êi ta tuyªn bè «ng ®· chÕt.

    Mét ®o¹n phim h×nh sù ­? Kh«ng ®©u. Lo¹i h×nh ¨n c­íp kü thuËt cao nµy x¶y ra nh­ c¬m b÷a. Mét ®Æc ph¸i viªn thuéc bé phËn chuyªn tr¸ch kü thuËt cao cña FBI ë San Jose (Mü) ­íc tÝnh nh÷ng téi ph¹m lo¹i nµy ®ang khiÕn c¸c c«ng ty ë thung lòng Silicon thiÖt h¹i h¬n mét triÖu USD mçi ngµy.

    Nh­ng ®©u chØ c¸c c«ng ty c«ng nghÖ míi bÞ thiÖt. Mét khi cuçm ®­îc hµng, bän c­íp liÒn b¸n l¹i cho ng­êi tiªu thô th«ng qua "chî x¸m" (gray market). Nh÷ng kÎ ma gi¸o kh¸c lµm ¨n cßn tinh vi h¬n: hä mua c¸c chip CPU hoÆc bo m¹ch råi "söa" l¹i, buéc chóng ch¹y ë tèc ®é cao h¬n tèc ®é thiÕt kÕ (quy tr×nh nµy gäi lµ overclocking, t¹m dÞch: thóc xung nhÞp), lµm nh·n gi¶ tr«ng hÖt nh­ hµng thËt råi ®em b¸n cho nh÷ng kh¸ch hµng c¶ tin. Nh÷ng bé xö lý bÞ söa nh·n kiÓu ®ã - th­êng lµ Pentium II-300 hoÆc II-333 ®­îc chÕ t¸c thµnh Pentium II-400 hay II-450 - thËt khã ph©n biÖt víi hµng thËt ®Õn nçi cã thÓ chÝnh b¹n ®ang dïng mét thø nh­ vËy trong m¸y m×nh mµ kh«ng biÕt.

    NÕu ®ang së h÷u mét trong nh÷ng ®å gi¶ m¹o hay ¨n c¾p ®ã th× ®óng lµ b¹n ®· bÞ l­êng g¹t. DÜ nhiªn, c¸c con chip gi¶ hoÆc ¨n c¾p kh«ng ®­îc b¶o hµnh, còng ch¼ng cã g× b¶o ®¶m chóng sÏ lµm viÖc ®óng nh­ qu¶ng c¸o. NÕu nhµ chøc tr¸ch x¸c ®Þnh b¹n ®· mua nhÇm mét CPU ¨n c¾p, hä cã thÓ tÞch biªn ®Ó lµm tang chøng. Vµ thËm chÝ dï CPU cña b¹n kh«ng ph¶i ®å ¨n c¾p mµ chØ bÞ tr¸o nh·n mét c¸ch thiÖn nghÖ, b¹n ®· ph¶i tr¶ cao h¬n gi¸ thËt tõ 100 ®Õn 200 USD. Mét thanh tra, thµnh viªn cña mét ®¬n vÞ FBI chuyªn theo dâi téi ph¹m kü thuËt cao t¹i thung lòng Silicon, nãi: "ChuyÖn ®ã còng gièng nh­ mua xe Volkswagen mµ cø t­ëng lµ xe Corvette. Cã thÓ c¶ hai ®Òu ch¹y nhanh nh­ nhau, nh­ng ch¾c ch¾n cã ®iÓm rÊt kh¸c nhau".

    Mét thanh tra lµm viÖc cho Intel c¶nh b¸o: "Kh«ng thÓ nãi tr­íc vÒ nh÷ng CPU mang nh·n gi¶ - chóng cã thÓ ho¹t ®éng, còng cã thÓ kh«ng". Mét bé xö lý kiÓu ®ã cã thÓ võa mua vÒ ®· chÕt cøng, còng cã thÓ chØ khi dïng nhiÒu míi ®ét ngét háng vµ thÕ lµ d÷ liÖu cña b¹n ®i ®øt.

Tuån ra thÞ tr­êng

    Mäi hµng hãa do bän téi ph¹m ¨n c¾p hay lµm gi¶ ®Òu cã chung ®Ých cuèi lµ thÞ tr­êng x¸m, tøc lµ mét m¹ng l­íi c¸c nhµ bu«n chuyªn mua b¸n c¸c linh kiÖn gi¸ rÎ - mét sè hoµn toµn hîp ph¸p, mét sè lµ ®å ¨n c¾p, sè kh¸c lµ ®å gi¶ hoÆc tr¸o nh·n hiÖu. Mét khi b¹n rêi bá c¸c nh·n hiÖu tªn tuæi nh­ Compaq, Dell, IBM vµ quay l­ng khái nh÷ng cöa hµng lín, nãi c¸ch kh¸c lµ nÕu b¹n ®i mua s¾m ë mét ®iÓm trao ®æi hµng, mét site b¸n ®Êu gi¸ trªn m¹ng, mét c«ng ty chµo hµng qua b­u ®iÖn Ýt quen biÕt hoÆc mét cöa hiÖu m¸y tÝnh kh«ng tªn tuæi, th× x¸c suÊt b¹n bÞ dÝnh vµo chî x¸m lµ kh«ng nhá (xem "Thö d¹o qua thÞ tr­êng").

    "B¹n ch¼ng thÓ biÕt nhµ bu«n nµo b¸n ®å gian", gi¸m ®èc phô tr¸ch b¶o mËt cña Sun Microsystems nãi. "C¸c nhµ bu«n trªn chî x¸m võa kinh doanh hîp ph¸p l¹i võa bu«n ®å lËu. ChÝnh v× vËy mµ hä ®­îc gäi lµ chî x¸m: hä lµm ¨n víi c¶ thÞ tr­êng hîp ph¸p lÉn chî ®en".

    Tõ lóc bÞ ¨n c¾p hay tr¸o nh·n cho ®Õn khi ®­îc b¸n l¹i cho ng­êi mua, hµng hãa th­êng qua tay nhiÒu ng­êi ®Õn nçi ngay c¶ ng­êi b¸n cã khi còng kh«ng biÕt m×nh ®ang b¸n ®å ¨n c¾p hoÆc ®å gi¶; ®¬n gi¶n lµ hä ®· kh«ng hái kü tr­íc khi mua.

    Ng­êi b¸n ®· vËy, ng­êi mua l¹i cµng khã biÕt liÖu m×nh cã mua ph¶i ®å ¨n c¾p hay kh«ng. Cã thÓ b¹n chØ ph¸t hiÖn ra m¸y cña m×nh lµ ®å ¨n c¾p khi gäi ®Õn c«ng ty b¸n m¸y yªu cÇu hç trî kü thuËt hoÆc söa ch÷a trong h¹n b¶o hµnh vµ ®­îc yªu cÇu cho biÕt sè xªri cña m¸y. HÇu hÕt c¸c c«ng ty b¸n m¸y ®Òu theo dâi sè xªri cña m¸y; mét vµi c«ng ty theo dâi c¶ tõng cÊu kiÖn. Khi mét c«ng ty ph¸t hiÖn ra m¸y b¹n lµ ®å ¨n c¾p, c¶nh s¸t cã thÓ sÏ ®Õn ngay ®Ó tÞch thu. Theo luËt ®Þnh, tµng tr÷ cã ý thøc hµng ¨n c¾p hoÆc hµng gi¶ lµ bÊt hîp ph¸p. NÕu CPU cña b¹n bÞ tÞch thu, b¹n chØ cßn n­íc yªu cÇu c«ng ty b¸n m¸y tr¶ l¹i tiÒn. Nh­ng ch¾c g× hä chÞu tr¶.

Hµng gian, hµng gi¶

    Th«ng th­êng, dÊu hiÖu duy nhÊt ®Ó b¹n nhËn biÕt mét CPU bÞ lÊy c¾p lµ gi¸ qu¸ rÎ, nh­ng ngay ®iÒu ®ã kh«ng ph¶i bao giê còng ®óng. §Çu n¨m 1998, mét kh¸ch hµng t¹i Mü ®· mua mét CPU Pentium MMX-233 qua Internet víi gi¸ 230 USD, so víi lóc Êy lµ rÎ, nh­ng kh«ng qu¸ rÎ ®Õn møc «ng ph¶i ngê cã chuyÖn gian tr¸. Cµi ®Æt bé xö lý xong, m¸y kh«ng sao khëi ®éng ®­îc. Sau khi thö mäi c¸ch, kÓ c¶ thay bo m¹ch chñ, «ng cÇu cøu tíi Intel. Mét kü thuËt viªn cho hay thËt ra CPU cña «ng lµ Pentium MMX-166 nh­ng bÞ gi¶ m¹o thµnh MMX-233, vµ gióp «ng cµi ®Æt l¹i bo m¹ch chñ ®Ó CPU ch¹y ë ®óng tèc ®é ban ®Çu lµ 166MHz. Sau ®ã m¸y ch¹y tèt. ChØ khæ chñ biÕt r»ng m×nh ®· mua chiÕc CPU Pentium MMX-166 nµy ®¾t tíi 100 USD.

    VËy lµ víi chØ mét CPU th«i bän téi ph¹m ®· cã thÓ kiÕm 100 USD. Nh÷ng kÎ tr¸o nh·n cã thÓ t¹o ra chip mµ ng­êi dïng hÇu nh­ kh«ng nhËn ra lµ ®å gi¶. Th­êng thi chóng thóc xung nhÞp cña CPU hîp ph¸p, dïng laser c¹o sè xªri råi in m· hiÖu kh¸c, "biÕn" CPU thµnh mét model míi ch¹y nhanh h¬n.

    C¶ AMD lÉn Intel ®Òu kh«ng thÓ nãi hiÖn cã bao nhiªu phÇn tr¨m CPU trªn thÞ tr­êng lµ ®å "c¶i biÕn". Mét ph¸t ng«n viªn cña Intel ®¸nh b¹o ­íc ®o¸n: "Sè phÇn tr¨m ®ã chØ n»m trong kho¶ng hµng ®¬n vÞ". C«ng ty nghiªn cøu c«ng nghÖ MicroDesign Resources tÝnh r»ng trong n¨m 1998 Intel b¸n ra 87 triÖu bé xö lý, chØ 2% cña con sè nµy ®· lµ 1,7 triÖu con chip. Khi ®i mua s¾m ë nh÷ng n¬i kh«ng ®¶m b¶o, kh¶ n¨ng mua ph¶i mét CPU bÞ tr¸o nh·n sÏ rÊt cao.

    Mét nhãm nh÷ng kÎ lµm hµng gian kh¸c sö dông mét c«ng nghÖ kÐm phÇn "cao cÊp" h¬n. Hä lÊy nh÷ng thø ®óng thùc lµ r¸c r­ëi ®em vÒ lau chïi s¹ch sÏ råi b¸n l¹i cho nh÷ng ng­êi t¸i chÕ, kÎ mua ®i b¸n l¹i, c¸c c«ng ty chuyªn thu mua ®å phÕ th¶i. C¸c c«ng ty th­êng thanh lý CPU cò b»ng c¸ch b¸n cho ng­êi t¸i chÕ. Ng­êi t¸i chÕ lÏ ra ph¶i tiªu hñy c¸c linh kiÖn ®Ó trÝch xuÊt kim lo¹i quý cßn sö dông ®­îc, nh­ng thay vµo ®ã hä th­êng b¸n l¹i chóng. ThÕ råi mét ai ®ã tr¸o nh·n kh¸c vµ b¸n chóng cho ng­êi tiªu thô. Hµng gian kiÓu nµy kh«ng chØ h¹n chÕ ë CPU, mµ mäi linh kiÖn m¸y tÝnh ®Òu cã thÓ ®­îc b¸n l¹i theo c¸ch nµy (xem "ThiÕt bÞ ngo¹i vi còng cã thÓ lµ hµng gi¶").

§©u còng cã kÎ c¾p

    Téi ph¹m kü thuËt cao ch¾c ch¾n lµ mét ngµnh kinh doanh lín. Trong n¨m 1994 vµ 1995, mçi tuÇn thung lòng Silicon bÞ tõ mét ®Õn hai b¨ng c­íp vµ ®µo t­êng khoÐt v¸ch cã vò trang ®ét nhËp. C¬ quan hµnh ph¸p tr¶ lêi b»ng mét chiÕn dÞch ®å sé cã tªn lµ Westchips, víi kÕt qu¶ kho¶ng 150 kÎ t×nh nghi bÞ b¾t giam.

    HÇu hÕt bän ¨n c¾p kü thuËt cao chuyÓn h­íng: chóng chui vµo c¸c c«ng ty hoÆc vµo c¸c xe t¶i chë hµng tõ nhµ s¶n xuÊt ®Õn kªnh ph©n phèi. ThËt khã khèng chÕ bän trém hµng khi ®ang vËn chuyÓn, ®ã lµ chç dÔ tÊn c«ng nhÊt. Xe chë hµng ch¼ng kh¸c g× mét nhµ kho di ®éng, kh«ng cã hµng rµo vµ ch¼ng cã ai vò trang canh gi÷. Thay v× nh÷ng con tµu chë ®Çy tiÒn vµng ngµy x­a, lµ nh÷ng chiÕc xe chë ®Çy hµng kü thuËt cao, b¸n ch¹y nh­ t«m t­¬i.

    M¸y tÝnh lµ mÆt hµng thø ba hay thø t­ trong c¸c mÆt hµng th­êng bÞ ¨n trém nhÊt. Nh­ng xÐt vÒ trÞ gi¸ th× m¸y tÝnh ch¾c ch¾n ®øng ®Çu danh s¸ch hµng bÞ trém trªn ®­êng vËn chuyÓn. Mét biÖn ph¸p míi cã thÓ lµm gi¶m bít t×nh tr¹ng ®ã lµ Ên ®Þnh cho mçi bé xö lý Pentium III míi mét sè xªri (Processor Serial Number) kh«ng thÓ trïng lÆp.

LiÖu cã gi¶i quyÕt ®­îc vÊn ®Ò?

    C¸c c¶nh s¸t viªn còng b¾t ®Çu quan t©m h¬n ®Õn vÊn ®Ò CPU bÞ tr¸o nh·n, ®Æc biÖt lµ ë c¸c vïng nh­ Thung Lòng Silicon vµ Nam California, n¬i mµ kü thuËt cao ®ang lµ ngµnh c«ng nghiÖp cùc kú ph¸t ®¹t. Ng­êi ta ®· rÊt ng¹c nhiªn khi biÕt r»ng c¸c CPU ®¾t gi¸ h¬n c«cain. NÕu kÎ nµo l¸i xe trªn ®­êng cao tèc mµ bÞ c¶nh s¸t chÆn l¹i lôc so¸t vµ t×m thÊy c«cain trong cèp xe, ch¾c ch¾n h¾n ®i tï. Cßn nÕu lµ CPU tr¸o nh·n, chñ nh©n l¹i cã thÓ gi¶i thÝch kh¸ dÔ dµng.

    N¨m 1998, sè nh©n viªn hµnh ph¸p ®­îc Intel huÊn luyÖn ®Ó ph¸t hiÖn nh÷ng CPU tr¸o nh·n ®· t¨ng h¬n ba lÇn. §©y lµ vÊn ®Ò b¶o vÖ th­¬ng hiÖu cña c«ng ty. Ph¸t ng«n viªn cña Intel nãi: "Theo quan ®iÓm cña Intel, dï chØ m­êi CPU bÞ tr¸o nh·n ®em b¸n ra trªn thÕ giíi vµ cã ng­êi mua lµ qu¸ nhiÒu råi".

    Intel tÝnh chèng tr¸o nh·n ngay trong kh©u thiÕt kÕ CPU: víi mçi ®êi m¸y, hä ®Òu ®­a vµo nh÷ng ®Æc tÝnh riªng ®Ó ®i tr­íc bän tr¸o nh·n mét b­íc. Nh­ng Intel thõa nhËn r»ng c¸c nç lùc vÒ thiÕt kÕ ®ã ch¼ng cã t¸c dông g× h¬n lµ tr× ho·n sù ra ®êi nh÷ng CPU tr¸o nh·n thÕ hÖ míi nhÊt. Bän téi ph¹m còng lµ kü s­ nªn biÕt râ thiÕt kÕ cña bé xö lý; hä lËp ra hµng l« xÝ nghiÖp vµ s¶n xuÊt hµng tr¨m chip nh­ thÕ.

    Môc tiªu cña Intel lµ t¹o ra nh÷ng trë ng¹i cho c¸c CPU ®ñ ®Ó bän lµm hµng gian khã lßng kiÕm ch¸c ®­îc g×. Ch¼ng h¹n, CPU Pentium II cã mét tÝnh n¨ng lµm cho viÖc thóc xung nhÞp trë nªn khã kh¨n. Tuy nhiªn, nÕu bän lµm hµng gian biÕt Intel toan tÝnh dïng biÖn ph¸p g×, hä sÏ t×m c¸ch ®èi phã.

    ThËt ra, nÕu bän tr¸o nh·n muèn kiÕm ®­îc 100 ®Õn 200 USD cho mét con chip, chóng ph¶i chép ®­îc thêi ®iÓm khi con chip chËm nhÊt trong toµn bé c¸c ®êi CPU cã gi¸ thÊp h¬n nhiÒu so víi con chip nhanh nhÊt. Kh«ng kÞp cho "lªn ®êi" nh÷ng con chip chËm tr­íc khi xuÊt hiÖn mét thÕ hÖ CPU míi th× c¸c con chip cò sÏ rít gi¸ vµ chóng ch¼ng cßn lêi l·i g× n÷a.

B¹n cã thÓ lµm g×?

    Intel hy väng sÏ gi¶i táa ®­îc khóc m¾c nµy b»ng thÕ hÖ Pentium III míi. Ng­êi ta tin r»ng Intel ®ang x©y dùng mét c«ng cô phÇn mÒm gióp ng­êi tiªu thô x¸c ®Þnh liÖu CPU cña m×nh cã bÞ tr¸o nh·n hay kh«ng. Cho tíi lóc ®ã, chuyÖn ph¸t hiÖn ra hµng ¨n c¾p, hµng gian, hµng gi¶ vÉn lµ chuyÖn rñi may. ThËm chÝ mua víi gi¸ thÞ tr­êng còng ch¼ng hÒ b¶o ®¶m hµng b¹n mua lµ hîp ph¸p, ng­îc l¹i, gi¸ rÎ kh«ng nhÊt thiÕt cã nghÜa lµ cã vÊn ®Ò.

    Cho nªn nÕu b¹n thÝch mÆc c¶ th× h·y cÈn thËn. §Çu tiªn nªn ®äc phÇn "H·y tù vÖ" vµ theo ®óng c¸c lêi khuyªn trong ®ã. Vµ h·y nhí r»ng b¹n lµ n¹n nh©n tèi hËu cña nh÷ng thø ®å dám. GÆp mét th­¬ng vô xem ra cã vÎ rÊt hêi, chí véi mõng; tr­íc hÕt cÇn c©n nh¾c xem m×nh tiÕt kiÖm ®­îc bao nhiªu. LiÖu mua rÎ ®­îc chõng ®ã cã ®¸ng kh«ng nÕu cã thÓ ph¶i giao nép m¸y cho c¶nh s¸t hoÆc cßn tÖ h¬n thÕ - ®em sù nghiÖp kinh doanh cña m×nh ký th¸c cho mét CPU ®· ®­îc xµo nÊu trong nhµ xe cña mét kÎ nµo ®ã?

TrÇn TiÔn Cao §¨ng

PC World US 4/1999


Thö d¹o qua thÞ tr­êng

    LiÖu cã dÔ mua nhÇm CPU dám trªn thÞ tr­êng kh«ng? Mét nhãm nh©n viªn cña PC World Mü ®· quyÕt ®Þnh ®iÒu nghiªn thùc ®Þa (t¹i Mü). Hä dÑp qua mét bªn mäi sù cÈn träng mµ chØ mua theo gi¸ c¶, bá qua c¶ nh÷ng yÕu tè quan träng nh­ uy tÝn cña h·ng, chÝnh s¸ch vÒ phÝ thay thÕ, tr¸nh c¶ nh÷ng nhµ x©y dùng hÖ thèng hµng ®Çu cã quan hÖ trùc tiÕp víi Intel, AMD hay Cyrix mµ chØ ghÐ vµo mét site b¸n ®Êu gi¸ trªn Internet, mét cöa hµng trùc tuyÕn, mét ®iÓm trao ®æi hµng, mét cöa hiÖu m¸y tÝnh ®Þa ph­¬ng, vµ mét nhµ bu«n PC ®Æt hµng qua b­u ®iÖn ch¼ng mÊy tiÕng t¨m. Nhãm ®· mua hai hÖ thèng hoµn chØnh vµ hai CPU riªng lÎ; ë cöa hiÖu ®Þa ph­¬ng, hä cßn lÊy thªm mét chuét Microsoft tr«ng rÊt kh¶ nghi.

C¸c jumper trªn Pentium II (A) chØ thÞ cho CPU tèc ®é cÇn ch¹y. Bän lµm hµng gian th¸o bít mét jumper (B) ®Ó buéc bé xö lý ch¹y nhanh h¬n thiÕt kÕ ban ®Çu.

    Sau khi ®em mí hµng ®ã göi cho c¸c nh©n viªn ®iÒu tra, hä ph¸t hiÖn ra mét CPU dám. C¶ hai hÖ Pentium II-400 mua tõ nhµ bu«n qua b­u ®iÖn vµ cöa hiÖu m¸y tÝnh ®Þa ph­¬ng ®Òu chøa nh÷ng con chip chÝnh gèc. C¸c chuyªn gia Intel x¸c nhËn xuÊt xø ®µng hoµng cho chiÕc CPU mua ë nhµ bu«n trªn m¹ng, cßn chuyªn gia Microsoft tuyªn bè r»ng chuét chØ gãi trong bao nil«ng kia vµ ch¼ng cã chøng nhËn g× c¶ l¹i ®óng lµ thø thiÖt. ThÕ nh­ng lÏ ra chuét nµy chØ cã thÓ mua b¸n nh­ mét phÇn cña hÖ thèng hoµn chØnh mµ th«i. Riªng chiÕc PC ®Æt mua ë site b¸n ®Êu gi¸ trªn Net th× hÇu nh­ ®· hai th¸ng mµ ch¼ng thÊy t¨m h¬i ®©u.

    Nh­ng cßn CPU mua ë ®iÓm trao ®æi hµng th× qu¶ ®óng lµ ®· bÞ thóc xung nhÞp vµ tr¸o nh·n, mÆc dï vá ngoµi kh«ng cã dÊu hiÖu g× kh¶ nghi. Khi c¸c nh©n viªn ®iÒu tra cña Intel g¾n nã vµo mét m¸y tÝnh ®Ó kiÓm tra, hÖ thèng hoµn toµn kh«ng khëi ®éng ®­îc. Hä liÒn l«i CPU ra khái vá ngoµi vµ ph¸t hiÖn r»ng hai trong sè c¸c ®iÖn trë ®· bÞ söa ®Ó buéc chip ch¹y ë tèc ®é 400 MHz. Khi hä g¾n l¹i chip vµo m¸y tÝnh, nã vÉn lµm viÖc nh­ng l¹i béc lé triÖu chøng ®iÓn h×nh cña mét bé xö lý bÞ tr¸o nh·n lµ l©u l©u l¹i ngõng bÊt tö. Sau khi ch¹y mét thö nghiÖm mµ giíi hµnh ph¸p sö dông ®Ó nhËn diÖn m¸y bÞ tr¸o nh·n, c¸c chuyªn gia ph¸t hiÖn r»ng chiÕc Pentium II-400 mµ nhãm ®· mua víi gi¸ 325 USD thùc chÊt lµ Pentium II-333, vèn rÎ h¬n nhiÒu. Vµo thêi ®iÓm ®Çu n¨m 1999, CPU Pentium II-333 cã thÓ b¸n trªn Internet chØ víi gi¸ 181 USD. Nh÷ng tay lµm hµng gian ¾t ®· bá tói kha kh¸. NÕu ®i mua m¸y mµ chØ ch¨m ch¨m nh×n vµo gi¸, b¹n còng ®ang tù ®­a m×nh vµo trßng ®ã.


H·y tù vÖ

    §i mua hµng m¸y tÝnh bao giê còng cã khÝa c¹nh rñi ro, nh­ng nÕu b¹n biÕt râ viÖc m×nh lµm, th× vÉn cã thÓ thµnh c«ng. ChØ cÇn theo ®óng nh÷ng c¶nh b¸o sau.

    Hµnh ®éng nh­ th¸m tö. NÕu mua s¾m ë c¸c ®iÓm trao ®æi hµng hoÆc cöa hiÖu nhá, h·y kiÓm tra mét vµi CPU ®Ó xem cã b»ng chøng bÞ tr¸o nh·n kh«ng, còng nh­ c¸c sè xªri cã hoµn toµn kh¸c nhau kh«ng. Hái nh©n viªn b¸n xem hä mua c¸c CPU Êy tõ ®©u. Vµ cÇn ph¶i biÕt gi¸ hiÖn hµnh cña mét CPU - tõ www.intel.com vµ www.amd.com - råi h½ng mua. NÕu gi¸ qu¸ rÎ so víi gi¸ thÞ tr­êng, h·y thËn träng.

    KiÓm tra xuÊt xø. NÕu b¹n mua "hµng nh¸i" vµ kh«ng thÓ kiÓm tra CPU, h·y hái ng­êi b¸n xem hä cã ph¶i lµ ng­êi b¸n lÎ ®­îc ñy quyÒn cña Intel hoÆc AMD kh«ng. NÕu kh«ng ph¶i, h·y hái xem hä mua CPU tõ ®©u vµ nguån cung cÊp ®ã cã ph¶i lµ nhµ b¸n lÎ ®­îc ñy quyÒn kh«ng. NÕu ng­êi b¸n ¨n nãi "löng l¬ c¸ vµng", hoÆc tù nhËn m×nh mua bÊt cø c¸i g× rÎ nhÊt, hay bÊt cø c©u tr¶ lêi kh¶ nghi nµo kh¸c, th× rÊt cã thÓ anh ta ®· mua CPU tõ "chî x¸m".

    Tr¶ l¹i nÕu cÇn. §õng bao giê mua mét CPU hay hÖ thèng mµ b¹n kh«ng thÓ tr¶ l¹i, vµ nÕu cã lý do ®Ó hoµi nghi, h·y kiÓm tra CPU cÈn thËn tr­íc khi hÕt h¹n tr¶. NÕu ngê vùc g× th× tr¶ ngay.

    KiÓm tra sè xªri. Tr­íc khi mua mét m¸y tÝnh, h·y thö kiÓm tra sè xªri cña nã qua c¬ së d÷ liÖu t¹i Stolen Computer Registry (danh b¹ m¸y tÝnh bÞ mÊt c¾p) www.nacomex.com. §¸ng tiÕc lµ kh«ng cã c¬ së d÷ liÖu nµo t­¬ng tù cho c¸c linh kiÖn nh­ bé xö lý.


V¹ch mÆt hµng gian

    B¹n hÝ höng v× mua ®­îc PC míi víi gi¸ hêi? Song, cho dï BIOS th«ng b¸o b¹n ®ang cã mét m¸y Pentium 400 MHz, ®iÒu ®ã ch¼ng cã nghÜa lµ b¹n ®ang thËt sù cã m¸y Pentium 400 MHz.

    §¸ng tiÕc kh«ng cã c¸ch nµo dÔ dµng x¸c ®Þnh CPU Pentium cña b¹n ®­îc thiÕt kÕ ®Ó ch¹y víi tèc ®é nµo. NÕu hÖ thèng bÞ nh÷ng trôc trÆc kh«ng gi¶i thÝch næi, nhÊt lµ lóc khëi ®éng, råi l¹i ho¹t ®éng b×nh th­êng th× ®ã lµ mét dÊu hiÖu ®¸ng l­u ý. Nh­ng muèn cã c©u tr¶ lêi døt kho¸t, b¹n ph¶i kiÓm tra CPU cho cÈn thËn. Vµ ®«i khi chØ Intel míi cã ®ñ chuyªn m«n ®Ó biÕt ®Ých x¸c mµ th«i.

Hai hµng sè trªn CPU Pentium II nµy ®· bÞ xãa b»ng tia laser råi kh¾c l¹i. H·y chó ý kho¶ng tèi xung quanh c¸c con sè.

    Dï vËy, vÉn cã mét sè thö nghiÖm b¹n cã thÓ tù thùc hiÖn. Trang Web Pentium II Identification cña Intel t¹i support.intel.com/support/processors/pentiumII/identify.htm lµ mét ®iÓm nªn khëi ®Çu. B¹n còng cã thÓ chän mét site kh¸c ngoµi Intel lµ Inside Intel (www.prodesk.com/inside/special/remarking/chare_faqs.htm) cung cÊp c¸c thñ tôc chi tiÕt ®Ó kiÓm tra c¸c CPU Pentium II (lµ nh÷ng CPU dÔ bÞ lµm gian nhÊt), còng nh­ th«ng tin vÒ viÖc nhËn diÖn CPU cña AMD, IBM vµ Cyrix bÞ tr¸o nh·n vµ thóc xung nhÞp. ChØ cã ®iÒu: nÕu theo ®óng lêi khuyªn cña c¸c site nµy, ch¼ng h¹n nh­ th¸o vá ngoµi CPU th× viÖc b¶o hµnh sÏ mÊt hiÖu lùc.

Hµng gian qu¸ lé liÔu: b¹n cã thÓ thÊy râ n¬i tõng cã nh÷ng con sè kh¾c b»ng tia laser trªn CPU Pentium Pro nµy, nh­ng ®· bÞ c¹o xãa.

    Ngoµi ra, b¹n vÉn cã thÓ biÕt ®­îc nhiÒu ®iÒu tõ nh·n hiÖu ngoµi vá CPU. ChØ cÇn më m¸y ra råi kiÓm tra hép nhùa cña CPU. ¥ë mét ®Çu mÐp trªn (hoÆc mét bªn, nÕu m¸y b¹n lµ Pentium Pro), b¹n sÏ thÊy hai hµng sè vµ ch÷ kh¾c b»ng tia laser (xem h×nh 2). H·y lÊy kÝnh lóp xem cho kü hµng ch÷ vµ sè xem cã dÊu vÕt c¹o söa kh«ng. CÇn nhí r»ng mét sè tay lµm hµng gian th­êng tù in lÊy nh·n hiÖu thay v× thay h¼n vá hiÖn cã. Nh­ng Intel chØ ph©n phèi nh÷ng vá ngoµi mµ nh·n hiÖu ®­îc lµm víi chÊt l­îng cao vµ kiÓm tra rÊt kü, nªn chØ cÇn mét vÕt in nhße trªn bÊt cø ký tù nµo, hoÆc sù thiÕu nhÊt qu¸n dï rÊt nhá gi÷a mét vµi ký tù còng ®· lµ dÊu hiÖu râ rµng r»ng con chip ®· bÞ tr¸o nh·n. NÕu nh·n hiÖu ngoµi vá cã ghi "ENG SAMPLE" (m¸y mÉu ®ang thiÕt kÕ) hoÆc "CONFIDENTIAL" (mËt), cã lÏ b¹n ®· mua nhÇm mét Pentium II bÞ ¨n c¾p mµ nã kh«ng bao giê ®­îc ®­a vµo s¶n xuÊt.

    NÕu nh·n hiÖu cã vÎ æn, h·y thö dïng tiÖn Ých CPUID cña Intel (cã thÓ t¶i xuèng tõ Net); nã sÏ gióp ®èi chiÕu c¸c ®Æc tÝnh cña CPU trong hÖ thèng cña b¹n víi quy c¸ch ®­îc nªu râ bëi nh·n hiÖu trªn vá ngoµi. T×m CPUID theo ®Þa chØ developer.intel.com/vtune/cpuid/index.htm.

    Khi ch¹y CPUID, nã sÏ hiÓn thÞ sè theo hä (family number), sè model vµ sè chuçi bËc (stepping number) cña CPU, còng nh­ sè l­îng cache thø cÊp. H·y t×m con sè "sSpec" gåm n¨m ch÷ sè n»m ë cuèi dßng ký tù trªn cïng cña hép CPU (h×nh 3). T×m site CPU Quick Reference Guide cña Intel t¹i developer.intel.com/design/pentiumII/qit råi chän ®óng sè sSpec mµ b¹n t×m thÊy trªn vá ngoµi CPU. B¹n sÏ thÊy mét b¶ng cung cÊp mäi th«ng tin vÒ bé xö lý mµ lÏ ra ph¶i n»m trong PC. NÕu CPUID ph¸t hiÖn bÊt kú con sè nµo trªn CPU kh¸c víi b¶ng d÷ liÖu nµy, ¾t h¼n b¹n ®· mua ph¶i hµng gian.

    Nhí r»ng CPUID kh«ng thÓ nhËn diÖn ®­îc tÊt c¶ c¸c CPU bÞ tr¸o nh·n. NÕu b¹n cßn hå nghi, h·y liªn hÖ trùc tiÕp víi Intel.


ThiÕt bÞ ngo¹i vi còng cã thÓ lµ hµng gi¶

    B¹n ®i mua mét æ ®Üa cøng míi, vµi èng mùc in, vµ k×a - cã lo¹i chuét Microsoft rÎ ¬i lµ rÎ! - b¹n l¹i ®ang cÇn mua mét c¸i. B¹n ch¼ng hÒ tho¸ng qua ý nghÜ ®Êy cã thÓ lµ hµng gi¶.

    Hµng vi tÝnh bÊt hîp ph¸p ®©u chØ cã CPU tr¸o nh·n. Bän téi ph¹m lµnh nghÒ cßn s¶n xuÊt nh÷ng linh kiÖn m¸y tÝnh gi¶ nh­ bo m¹ch, æ cøng, chuét vµ èng mùc m¸y in, nghÜa lµ bÊt cø c¸i g× ®¾t tiÒn hoÆc b¸n ®­îc nhiÒu. Håi th¸ng 11/98, FBI b¾t qu¶ tang mét c«ng ty ë Nam California ®ang l¾p r¸p c¸c bo m¹ch SCSI ®Ó b¸n b»ng th­¬ng hiÖu cña Adaptec. Còng trong th¸ng ®ã, t¹i Chicago, Bé T­ Ph¸p Mü kÕt ¸n mét tæ chøc v× téi tr¸o bao b× råi b¸n nh÷ng bé nhí m¸y tÝnh trêi ¬i ®Êt hìi nµo ®ã d­íi nh·n hiÖu IBM.

Bªn nµo lµ hµng gi¶? Nh×n kü, b¹n sÏ thÊy hép b×a bªn ph¶i máng h¬n vµ ch÷ in còng kh¸c.

    Mét sè hµng gi¶ thËm chÝ ch¼ng ®­îc gÇn gièng hµng thËt, nh­ng vÉn lõa ®­îc kh¸ch hµng. Mét ®Æc ph¸i viªn cña FBI nãi: "C¸ch ®©y ch­a l©u chóng t«i gÆp mét sè nhµ s¶n xuÊt æ cøng. Hä cho chóng t«i xem nh÷ng æ cøng cò t¸m r·nh ®­îc lµm gi¶ nh·n hiÖu æ cøng cã tiÕng". Ng­êi ta mua chóng, ®em vÒ nhµ, chØ khi ®ã míi ph¸t hiÖn r»ng thËm chÝ chóng ch¼ng ®ót lät vµo m¸y tÝnh n÷a.

Chuét Microsoft gi¶ nµy tr«ng rÊt gièng hµng thËt; hÇu nh­ kh«ng thÓ ph©n biÖt.

    Chuét gi¶ th­êng ®­îc b¸n trªn Internet, ë nh÷ng ®iÓm trao ®æi hµng vµ cöa hiÖu nhá Ýt ai biÕt. Nh÷ng chuét dám ®ã rÊt mau háng vµ cã thÓ g©y c¶m gi¸c "rin rÝt" khi sö dông. ThÕ nh­ng bÒ ngoµi th× cø y nh­ hµng thËt.

    NÕu b¹n cÇn mua chuét Microsoft, h·y t×m cho ®­îc giÊy chøng nhËn cña Microsoft. NÕu kh«ng mua chuét kÌm víi m¸y tÝnh, b¹n chØ nªn mua chuét trong hép lÎ cßn nguyªn.

    Trong khi ®iÒu nghiªn hµng hãa, ®õng quªn xem kü èng mùc m¸y in. Míi ®©y t¹i Mü, ng­êi ta ®· ph¸t hiÖn hµng tr¨m ngµn èng mùc m¸y in phun, m¸y in laser còng nh­ in kim gi¶, nhê vËy mµ xãa sæ khái thÞ tr­êng mét l­îng hµng lËu trÞ gi¸ cã thÓ ®Õn hµng triÖu ®« la.

    Hµng gi¶ th­êng lµ c¸c èng mùc ®· ®­îc n¹p mùc l¹i råi cho vµo bao b× b¸n lÎ tr«ng nh­ thËt. Vµ cã trêi biÕt ng­êi ta b¬m c¸i g× vµo nh÷ng èng mùc ®ã! May l¾m th× chÊt l­îng tåi, cßn tÖ h¬n, chóng lµm háng lu«n m¸y in kh«ng chõng. Cã mét sè tr­êng hîp, nh÷ng èng mùc gi¶ chøa c¶ kim lo¹i nÆng. Kim lo¹i nÆng th­êng gÆp trong ngµnh in håi 20 n¨m tr­íc, nh­ng tõ ®ã ®Õn nay bÞ cÊm v× cã thÓ g©y ung th­.

    Khi b¹n ®i mua èng mùc, ch¼ng cã c¸ch nµo dÔ ph©n biÖt ®©u lµ gi¶ ®©u lµ thËt. Bao b× lu«n lu«n ®­îc nh¸i chÝnh x¸c. Nh­ng biÓu hiÖn râ rÖt lµ chÊt l­îng in kh«ng tèt nh­ b¹n chê ®îi, hoÆc ch­a in tíi sè trang nh­ ®· quy ®Þnh th× mùc ®· c¹n hÕt. H·y mua tõ mét nhµ ph©n phèi b¹n biÕt râ, vµ nÕu mua ph¶i hµng xÊu th× tr¶ ngay, lÊy tiÒn l¹i - §õng nªn qu¼ng nã ®i. Muèn biÕt thªm th«ng tin, h·y chän Web site cña Imaging Supplies Coalition t¹i www.isc-inc.org.


PcLeHoan 1996 - 2002
Mirror : http://www.pclehoan.com
Mirror : http://www.lehoanpc.net

Mirror : http://www.ktlehoan.com