ASP & lp trnh my ch

ASP & lp trnh my ch

Xem bai viet voi font Unicode

Bch Hng Nguyn

Mng my tnh ngy nay  tr thnh mt thnh phn quan trng trong ngnh truyn thng v cuc sng hng ngy. Song song vi vic pht trin ca mng l s pht trin ca mt hng mi trong lp trnh,  l lp trnh mng. Vi s bng n thng tin trn ton cu, s ra i ca WWW( world wide web), t ra yu cu phi x l thng tin mt cch nhanh chng, chnh xc gia cc web server vi client.  gii quyt vn  ny mt trong nhng cng c lp trnh my ch ph bin hin nay l ASP. Bi vit khng i vo chi tit cc th thut lp trnh m cung cp cho bn c mt ci nhn tng qut , nguyn l v ASP cng nh s so snh n vi mt s ngn ng lp trnh my ch khc nh Perl, Rexx,Python.

ASP l g ?

Microsoft Active Server Pages (ASP) khng hn l mt ngn ng lp trnh , Microsoft gi n l mi trng server-side scripting, mi trng ny cho php to v chy cc cc ng dng Web server ng , tng tc v c hiu qu cao.  lm vic trong mi trng ny , cc ASP coder thng s dng VBScript hoc JavaScript, c hai loi ny u t ng h tr ASP.

Trong cc HTML, mi tag c bt u v kt thc bi cp "< />" , ASP cng tng t nh vy.  nh du ni no ASP script bt u v kt thc dng cp lnh "<% %>".

Cc on ASP script c th xut hin  mi ni trong trang HTML, ASP & HTML c s gn b cht ch vi nhau. Vi ASP ta c th chen cc script thc thi c vo trc tip cc file HTML . Khi  vic to ra trang HTML v x l script tr nn ng thi, iu ny cho php to ra cc tng tc ca Web site mt cch linh hot uyn chuyn , c th chen cc thnh phn HTML ng vo trang Web ty vo tng trng hp c th.

VBScript l ngn ng mc nh ca ASP, nu mun s dng mt ngn ng khc th chng ta cn phi nh ngha ngn ng. Ti u trang thm dng :

<%@LANGUAGE=Tn ngn ng%>

VBScript d hc v rt tin li nu chng ta  hc qua VB, cc v d trong bi bo ny u vit bng VBScript.

Cc ASP script c vit v t trong cc file c phn m rng l .asp . Khi cho script chy, v d nh : http://msdn.microsoft.com/default.asp th mi qu trnh x l ca file default.asp s din ra trn server thay v chy  client , Web server ca s lm mi cng vic cn thit  to ra mt trang kt qu dng HTML(Hypertext Markup Language) , nh th khng cn phi bn tm rng cc Web browser c th x l trang Web hay khng v server  lm mi vic.

Cc tnh cht v u im ca ASP

Cc ASP script thng thng chy trn cc server ci IIS ( Microsoft Internet Information Server). Nhng ASPvn c th lm vic vi a s cc Web server trn NT (Netscape, Oreilly ) s dng ChiliSoft ASP, c th trn mt s h iu hnh khc nh Linux, Sun

Solaris. Quy trnh thc hin mt ca ASP nh sau : khi mt user thng qua trnh duyt web gi yu cu ti mt file .asp  server th script cha trong file  s c chy trn server v tr kt qu v cho browser . Khi Web server nhn c yu cu ti mt file .asp th n s c t u ti cui file .asp , thc hin cc lnh script trong  v tr kt qu v cho Web brower l mt trang HTML. Thc ra th qu trnh to trang HTML v thc thi script l hai qu trnh ring bit, script s c ASP engine dch v thc thi trc khi chuyn kt qu cho Web server, ti giai on ny cc m HTML v kt qu s kt hp  to nn mt trang Web. Vic nhng HTML v script ch  lm y nhanh tc  pht trin ng dng m thi.

Do mi trng hot ng l mng nn mt script ASP khi c vit ra c th s dng c  mi ni, khng cn trnh bin dch hay kt ni. Cc ASP script c vit da trn cc ngn ng hng i tng nn rt tin li, sn c cc object i km nh: Request, Response, Application, Server, Session. Tn dng c cc ActiveX components nh : Database access , Content linking, Collaboration Data Object, Browser capabilities,File Access, ... Hn na n cng c th tn dng c components t cc nh phn phi khc, cung cp di dng cc file .dll

Nhng tnh cht trn em n cho ta nhng li ch xc thc, cho php to ra cc ng dng Web thng mi c tng tc ch khng ch n thun l ph bin cc ni dung tnh. V d nh  lu gi li thng tin v cc khch hng  gh thm qua web site ca mnh, cc web builder c th dng asp  to ra cc file c s d liu khch hng lu trn my ch, khi cn c th tin tra cu.

Cc Objects & Components c bn

Object l nhng on chng trnh c kh nng thc hin nhng cng vic c bn no . Mi object l mt kt hp gia lp trnh v d liu m c th x l nh mt n v thng nht. Cc ASP object cho php chng ta giao tip tng tc vi c my ch ln trnh duyt, thng thng chng ta dng vi object trong cc scripts. Cc object ny  sn c nn ta ch cn nh cch s dng chng.

Request Object
Request object cho php ly thng tin thng qua mt HTTP request. Chng ta c th dng Request object  c URL, truy cp thng tin t mt form, c cookies v cc HTTP header.

Response Object
Ressponse object l cha kha  gi thng tin ti user, l i din cho phn thng tin do server tr v cho Web browser. Chng ta c th vit ln mn hnh, ti nh hng cc trang, to cc cookies s dng Response object.

Application Object
S dng Application object chng ta c th iu khin cc c tnh lin quan n n vic khi ng v dng ng dng, cng nh vic lu tr cc thng tin c th c truy nhp bi cc ng dng ni chung.

Server Object
Server object cho php thc thi mt chui cc tc v chng hn nh nh x mt ng dn o ti mt ng dn vt l v to mt instance ca mt componnet.

Session Object
S dng object ny chng ta c th lu thng tin lin quan ti tng user  truy nhp vo site ca bn.

Khc vi cc object, cc ASP components l cc iu khin ActiveX ghp ni vi ASP  n gin ho cc th tc thng thng. Chng ta s lt qua s components thng c s dng.

Browser Capabilities
Component ny cho php xc nh trnh duyt ca user l g v nhng tnh nng no c h tr bi trnh duyt .

Collaboration Data Objects (CDO)
CDO c lin kt cht ch vi IIS SMTP server, CDO h tr chng ta gi v nhn email. V d vi CDO chng ta c th x l mt form m khng cn nhn bit  l Perl script hay CGI.

Database Access
Mt trong nhng ti sn ln nht m ASP c c l kh nng thm nhp vo cc c s d liu. ASP thng lm vic vi hai ngi bn ng nghip l Access v h c s d liu SQL.Component rt hu ch gip chng ta c th kt ni vo mt c s d liu bng cch s dng ActiveX Data Object  vit ni dung ln mn hnh trnh duyt v to lp hoc cp nht cc file c s d liu.

File Access
File Access component cha ng cc phng thc v thuc tnh c th s dng  truy cp vo cc file trn my tnh. Thng qua component ny ta to ra mt object l FileSystemObject gip ta thc hin mt s cng vic nh to,c file,...

Ngoi ra cn c nhng components c cung cp min ph hoc phi mua t cc nh phn phi khc nh :
Microsoft ASP Component Catalog
( http://msdn.microsoft.com/workshop/server/components/catalog.asp )
ASP Central ( http://www.aspcentral.com/ac/ )
Active Server Pages.Com ( http://www.activeserverpages.com/components/toc.asp )

Mt v d v ASP script

Cc phn trn  gip bn c mt nhn nhn c bn, mc ny s a ra mt v d n gin  hnh dung r hn cch vit m lnh v thng thc hng v sc mnh ca ASP. Mt iu cn lu  l  test chng trnh chng ta cn phi ci b IIS (Internet Information Server) hoc b PWS ( Personal Web Server) , sau  my tnh ca chng ta s tr thnh mt local server. Hoc chng ta upload cc file test ln mt server no  cho php chy cc asp script. Trong hai b ny u c phn help hng dn ta v cc hm v lnh, nu cc hm trong v d ny bn cha nm c th c th tra cu trong .

C mt iu gy kh khn cho chng ta khi mun tm kim cc m lnh ASP  l khi truy nhp vo mt site dng ASP v d http://msdn.microsoft.com/default.asp chng ta khng th xem m ngun ca ny c. S thc nhng thng tin bn xem trn browser  c default.asp x l v tr v m Html. Mt v d khc, nu bn thm dng
<% Response.Write "y l " & strName %> vo trang web ca bn (gi s strName c gn bng "TinHc&iSng") th khi chy v xem m ngun bn s thy dng : y l TinHc&iSng .

Cn by gi chng ta hy m mt trnh son tho no , Notepad chng hn v vit nhng m lnh sau:

<HTML>

<HEAD>

<TITLE>V d 1 v ASP Script</TITLE>

</HEAD>

<BODY>

<% Response.Write "Cho bn" %>
<BR> By gi l <%= Time %>

</BODY>

</HTML>

Sau khi vit xong ghi file ny tn l vd1.asp v chy, trn mn hnh browser s xut hin dng "Cho bn By gi l ..." . Trong v d ny ta dng object Response v hm Time ca VBScript  a thng tin ra mn hnh ca user. Chng ta c th thy r l asp  c x l trn server mt cch d dng bng cch chnh li ng h my tnh ca bn v chy li script trn th vn bo gi chun v gi  y ly  my ch ch khng ly gi  my client. V d trn ch l mt minh ha rt th s cho ASP, bn c th vit cc chng trnh khc phc tp hn nhiu.

Nhng bn lun khc v ASP

Phn ny chng ta s so snh ASP mt s ngn ng lp trnh my ch khc nh Perl, Python ,... Theo quan im c nhn th ti thch ASP v rt d hc, m lnh tng t nh VisualBasic , d thc hnh th nghim. So vi hc Perl th chng ta mt t thi gian hn nhiu  hc ASP. C nhiu chuyn gia cho rng ASP c  bo mt km hn CGI, theo ti c th l gii iu ny l do ASP chy trn cc server vi h iu hnh mng ca Microsoft, m Microsoft vn c tin l l tnh bo mt h thng km, khng th b c vi UNIX. Nhng mt khc ASP li c tnh nng truy cp c s d liu tuyt vi , nht l cc i vi cc SQL server, nu so vi CGI th ASP hn hn mt ny. Thm vo  mt trong nhng u im ln nht ca ASP l n  m ra mt cuc cch mng v pht trin ng dng nhanh trn nn Web (RAD), cho php ngi thit k c th pht trin cc trang Web c kh nng thc thi mt cch nhanh chng v trc quan m khng cn phi vit cc chng trnh CGI phc tp na. i theo xu hng ny ngy nay c mt s cc ngn ng mi c nh gi cn hay hn ASP nhiu nh l ColdFusion, Php3 (trn Unix) v chy n nh hn rt nhiu, cn tnh nng truy nhp c s d liu cng hay khng km ASP. ASP ng theo tn ca n l Active Server Pages c ngha l hon ton thc thi trn server, ch khng trn client, do  tt c cc li xy ra ch c th bi server hoc trong trang Web c cha cc script client (JavaScript,VBscript) m ch mt s loi client nht nh mi hiu c ..

Kt :

Trong phm vi mt bi bo khng th nu y  mi mt ca mt h thng nh ASP, hy vng qua bi vit s gip cc bn mi tm hiu bit thm nhiu iu. Di y l mt s ti liu tham kho rt tt v ASP m cc bn c th tm c

[1] MSDN Library / Active Server Pages & VisualBasic Scripting

[2] http://www.developer.com

[3] http://www.activeserverpages.com

[4] http://www.zdnet.com/developer/

[5] http://www.builder.com

PcLeHoan 1996 - 2002
Mirror : http://www.pclehoan.com
Mirror : http://www.lehoanpc.net
Mirror : http://www.ktlehoan.com