Thủ thuật trong OFFICE (12)

Về Font chữ và hiển thị Font chữ tôi đã đọc được ở đâu đó. Tôi thấy vấn đề này cũng cần phải trao đổi nghiêm túc vì nhiều người có hỏi tôi về vấn đề này.

Ta nhận thấy nếu đánh một đoạn văn bản tiếng Việt nếu chọn sang một Font chữ khác với Font chữ Việt thì đoạn văn bản đó sẽ không đọc được nữa, do các chữ Việt có dấu bị biến đổi thành dạng khác.

Tại sao lại có chuyện như vậy?

Vấn đề đó xảy ra là vì khi lưu trữ các ký tự văn bản lên đĩa, máy tính sẽ lưu trữ bằng dạng dữ liệu bật tắt, tương ứng với những con số. Những con số này còn gọi là mã của ký tự. Mỗi ký tự khi lưu trữ đều có mã riêng. Tập hợp tất cả các ký tự ta sẽ có một bảng mã. Khi hiển thị trên màn hình Windows sẽ đọc mã của kí tự lưu trữ, đưa qua bộ lọc Font để hiển thị ký tự lên màn hình.

Mỗi Font chữ đều có thể quy định mã số nào đó tương ứng với ký tự nào đó.

Ví dụ Khi bạn đánh bằng Font chữ ABC chữ tiếng Việt "à" nó có mã tương ứng là 0181.

Nếu chúng ta không thống nhất bộ mã. Chúng ta không thể đọc được chính xác ý đồ của người gửi cho chúng ta muốn nói điều gì. Khoan hãy nói chuyện bộ mã 1 byte hay 2 byte. Tôi chỉ muốn nói rằng một văn bản đánh bằng bộ mã này mà đọc bằng font của bộ mã khác thì sự hiển thị sẽ không chuẩn, và như vậy vai trò của văn bản sẽ coi như vô giá trị.

Nếu tất cả chúng ta đều thống nhất sử dụng UNICODE? Thì chúng ta có thể trao đổi với nhau thẳng bằng tiếng Việt có dấu. Tuy nhiên, vì một lý do nào đó mà không sử dụng chung bộ mã, tôi xin nhắc lại một giải pháp kinh điển của Microsoft là chúng ta phải thực hiện ép font.

Vậy, ép font là gì? Đó là thủ tục ép thêm font chữ vào chính văn bản. Ví dụ: Bạn A đánh một văn bản dùng font chữ tiếng Hoa, gửi cho tôi mà máy của tôi không có font chữ tiếng Hoa, như vậy khi tôi nhận xong sẽ không đọc được vì ký tự sẽ biến thành chữ kỳ quái nào đó theo nguyên tắc trên. (Chữ dùng Font chữ tiếng Hoa được mã thành số. Máy của tôi đọc số này qua bộ Font nào đó chuyển thành ký tự khác...).

Bạn A phải thực hiện ép font như thế nào? Tại văn bản Winword bạn chọn thực đơn Tools/Options/Save để hiện bảng lựa chọn sau:

Sau đó bạn chọn OK.

Như vậy khi bạn đánh bằng font chữ Việt, chữ Hoa, hay chữ nước nào đi nữa rồi đóng gói gửi đi kèm với thư điện tử.... người nhận sẽ đọc được hết nội dung văn bản của bạn. Điều đó tuy đơn giản nhưng ý nghĩa vô cùng.

Nói thêm với bạn về Font chữ hệ thống của Windows. Đó thường là các font Ms Sans Serif, Fixed Font và Tahoma. Với Windows 98 trở về trước, bạn có thể vẽ lại các font này bằng các chương trình vẽ chuyên dụng theo bảng mã của bạn (Thậm chí bạn có thể vẽ bằng Correl rồi xuất ra dưới dạng Symbol). Hoặc bạn có thể sao của bộ Win2000 hay OFFICE2000 trở lên, nếu như bạn dùng bảng mã UNICODE. Bạn thực hiện Remove font cũ rồi add lại Font mới vào. Tuy nhiên, để chắc chắn, bạn hãy sử dụng MSDOS rồi dùng NC copy đè nó vào thư mục Fonts của Windows tất cả những gì thuộc hệ thống dùng font chữ cùng bảng mã với bạn rất thuận tiện cho việc bạn lập trình mà không phải làm thủ tục đổi font ở Display/Appearance.