Bảo Vân

System Monitor (SM) của Windows 98, Me, vận hành giống như bảng điều khiển toàn bộ hoạt động của chiếc máy tính, giúp bạn phát hiện sớm các trục trặc, sự cố sắp xảy ra. SM cung cấp cho bạn một bảng thống kê tổng quan về các bộ phận cốt tử của chiếc máy tính như bộ nhớ, CPU, các thiết đặt theo thời gian thực vận hành của máy tính – qua đó bạn có thể tối ưu hóa hệ thống hoặc tìm biện pháp xử lý sự cố. Vào Start, Programs, Accessories, System Tools, nếu không thấy SM, thì bạn phải cài đặt lại qua Add/Remove Programs, chọn bảng Setup, click System Tools.

Mở trình SM, vào menu Edit, chọn Add Items, nhập từng loại thống kê mà bạn muốn giám sát:

Kernel: Processor usage (%) : Ðây là một chỉ thị tuyệt hảo độ tải của chiếc máy tính (PC) của bạn. Nếu CPU ( bộ vi xử lý) đang chạy với tải thường trực trên 75%, có nghĩa là nó đang phải "gồng mình" cho bạn đấy, mà nguyên nhân bên trong là bạn không có đủ bộ nhớ, quá nhiều chương trình chạy cùng một lúc, có một hay nhiều chương trình bị hỏng vẫn còn "ôm chặt" bộ nhớ. Giải quyết : thông thường thêm bộ nhớ RAM sẽ giải quyết tình trang này, nếu không thì phải nâng cấp PC. Nếu bạn đang dùng một PC đời cũ nhưng lại chạy các phần mềm mới ngốn tài nguyên, thì cần đảm bảo quạt CPU, quạt thùng máy đủ sức giải nhiệt. Khi CPU quá nóng, thì treo máy là chuyện hiển nhiên.

Kernel: Threads. Các threads (sợi, dòng , chuỗi các mảnh phần mềm đang chạy) chiếm RAM. Số lượng thread động trong PC của bạn tùy thuộc số chương trình đang chạy trên máy. Một hệ thống desktop Win 98 không nối mạng, không mở một ứng dụng nào có từ 50 đến 70 thread động. Khi cảm thấy máy hoạt động bất thường, bạn nên liếc mắt đến số thread, một chương trình khi chạy làm gia tăng lượng thread, nhưng khi tắt không chịu nhả các thread này ra, sẽ chiếm dụng bộ nhớ, hiện tượng thường được gọi là rò rỉ bộ nhớ. Ðiều này ít xảy ra khi bạn chạy các trình 32-bit viết cho Windows 9x, nhưng nếu xảy ra thì một chương trình nào đó đã bị hỏng, phải tháo, cài đặt lại mới.

Quản lý bộ nhớ: Unused physical memory UPM ( bộ nhớ vật lý (RAM) không dùng đến). Ðây chính là lượng RAM còn chờ sử dụng. Bạn sẽ ngạc nhiên khi chạy Windows, cho dù không chạy chương trình ứng dụng nào cả, số Ram không dùng vẫn còn lại rất ít. Lý do: Windows liên tục hoán chuyển dữ liệu vào ra tập tin swap (hoán chuyển) trên ổ cứng. Chỉ số UPM này sẽ rất hữu dụng khi bạn biết cách kết hợp với 6 thông số khác về bộ nhớ.

Quản lý bộ nhớ: Kích thước swap file (SS). Còn gọi là bộ nhớ ảo, nơi tạm giữ các dữ liệu của RAM chưa dùng trên ổ cứng. Nếu bạn có ít dung lượng ổ cứng thì cần các thông số này để cân đối dung lượng lưu trữ trên ổ cứng với nhu cầu về bộ nhớ của Windows.

Quản lý bộ nhớ: Swapfile đang dùng (SIU) . Cho bạn biết lượng dữ liệu RAM đang chứa trên swapfile vào một thời điểm.

Quản lý bộ nhớ: Page faults, Page-Outs. Nếu một trong hai trị này nhảy vọt cao hơn bình thường, có nghĩa là Windows đang trông cậy quá nhiều vào swap file, cộng thêm hiện tượng máy chạy ì ạch thì có nghĩa bạn phải lập tức bổ sung RAM.

Quản lý bộ nhớ: Phân bổ bộ nhớ (AM). Cho biết lượng dữ liệu Windows đang xử lý trong bộ nhớ. Lấy “Disk cache size” trừ đi “Allocated memory” khi chạy và không chạy ứng dụng: đó chính là lượng RAM chương trình này đang sử dụng.

Quản lý bộ nhớ: bộ nhớ khóa (LM) Là phần dữ liệu nằm trong bộ nhớ vật lý RAM không được phép hoán đổi với swap file. Một số chương trình đòi hỏi tỷ lệ cao dữ liệu của nó khóa cứng trên RAM.

Quản lý bộ nhớ: Disk cache size (Kích thước khay bộ nhớ) Báo cho biết lượng RAM phân bổ dùng chứa dữ liệu của ổ cứng. Nếu bạn thấy sai biệt giữa dung lượng disk cache dùng và trị cố định trong MaxFileCache= trong tập tin [vcache] trong system.Ini lên hơn một megabyte, bạn có thể tận dụng một số RAM phí phạm bằng cách hạ MaxFileCache xuống. Nhưng nếu bạn có trên 32 MB RAM thì việc này chẳng có mấy tác dụng nữa.

Dial-Up Adapter: Lượng byte nhận/giây. Cho bạn biết chính xác tốc độ nối kết mạng của PC.