Suốt năm vừa qua, bạn đọc các giới, đặc biệt là doanh giới rất muốn biết Hải Âu, Hai Ẩu  - cây bút giữ chuyên mục Bình “loạn” thị trường này là ai? Thật ra, e-CHÍP không có ý định giữ bí mật nhưng bị ràng buộc bởi lời hứa với “đương sự” nên đành ỡm ờ: Hải Âu là Hải Âu, còn Hai Ẩu là một “thằng cha... đại ẩu, trong nhà là thứ hai nên “giang hồ” gọi là.... Hai Ẩu.

Lần này, nhân dịp tròn một tuổi, e-CHÍP uốn ba tấc lưỡi, thuyết phục Hải Âu tự Hai Ẩu xuất đầu lộ diện trước bạn đọc bằng tên... cúng cơm của mình. Nhưng e-CHÍP cũng xin “mất lòng trước, được lòng sau” long trọng tuyên bố là mình hoàn toàn vô can nếu như Hải Âu - Hai Ẩu có lỡ gây “ân oán giang hồ” với bất cứ ai trong một năm trổ tài bình “loạn” đã qua. Và e-CHÍP cũng rất “fair play” để bảo đảm rằng nếu “rủi” có ai đã đem lòng ái mộ Hải Âu - Hai Ẩu thì tác giả cứ rán mà “thượng hưởng” 100%, không cần lo chuyện “lại quả” cho e-CHÍP.

Tin học như cơm bình dân

- Theo bạn, ai trong hai người này là Hải Âu -Hai Ẩu? Nếu vẫn còn phân vân, bạn có thể tham khảo e-CHÍP số 15 (5-6-2003).

Tôi vẫn thường băn khoăn với câu hỏi: Tại sao đa số những “nhân vật” công nghệ thông tin ở ta đều không xuất thân từ giới CNTT chuyên nghiệp?

Bạn có nhận thấy như vậy không? Xin lấy ví dụ ngay tại e-CHÍP. Các anh Phạm Hồng Phước, Lê Hoàn đều là những người “ngoại đạo”, chẳng tốt nghiệp trường chính qui nào về CNTT. Thế nhưng bây giờ, nói đến tin học, có lẽ ít ai chưa nghe tên các anh.

Chưa kể, ngay cả trong số “Hiệp sĩ Công nghệ thông tin” cũng chẳng có bao nhiêu người là dân chuyên nghiệp. Đa số là “tay mơ”, nhảy vào lĩnh vực này chỉ vì “Kiến ngãi bất vi vô dõng giả - Lâm nguy bất cứu mạt anh hùng”. Có thể tìm thấy rất nhiều “nhân vật” khác trong lĩnh vực CNTT, từ chủ doanh nghiệp máy tính đến chuyên gia phần cứng, tác giả phần mềm, kể cả... người dạy tin học, đều không xuất thân từ ngành CNTT. Cả các bạn - những độc giả  của e-CHÍP hay tác giả những bài cộng tác với e-CHÍP, hình như đâu phải tất cả đều là dân “prồ”, đúng không ạ?

Tôi đã có câu trả lời cho câu hỏi của mình: Vì niềm đam mê và một tấm lòng.

Tình yêu và tấm lòng không là sản phẩm độc quyền của bất kỳ ai. Một khi tin học đã bén duyên cùng bạn, bạn sẽ cùng người yêu của mình đi đến cùng trời cuối đất để cuộc tình kết trái, đơm hoa.

Thế nhưng tôi vẫn thấy câu trả lời này hình như còn thiếu.

Đã đành là đam mê sẽ giúp ta đi đến tận cùng ước muốn, nhưng thử hỏi nếu máy tính vẫn chỉ là những “mainframe” phục vụ cho quốc phòng, cho chinh phục vũ trụ, cho kinh tế vĩ mô như hồi thập niên 60 của thế kỷ trước thì liệu rằng anh Phước, anh Hoàn và các bạn có đến với CNTT để mà say, mà đắm tới như thế này hay không?

Kể từ khi computer trở thành personal computer, máy tính đi từ quản lý vĩ mô vào đời thường, càng ngày càng nhiều “tay mơ” có điều kiện gần gũi hơn với máy, để có cơ hội yêu nó hơn. Có lẽ chính những “tay mơ” này mới hiểu chính xác số đông cần gì, muốn gì ở CNTT. Tin học bây giờ không chỉ là công nghệ, nó còn mang tính nhân văn, xã hội và cả tính nghệ thuật nữa. Chính họ, khi tìm hiểu CNTT để thỏa mãn khao khát hiểu biết của mình, đã làm được những điều to tát hơn và tự lúc nào chẳng rõ, họ đã trở thành những “nhân vật” CNTT.

Chúng ta vô cùng biết ơn những chuyên gia, những nhà khoa học hàng đầu đã đóng góp công sức của mình cho việc phát triển CNTT. Hàng ngày, hàng giờ chúng ta vẫn tiếp tục thụ hưởng những thành quả của họ, thể hiện trong những công nghệ, những thiết bị CNTT mới, những phần mềm tuyệt vời. Thế nhưng bên cạnh đó, nếu thiếu những lãng tử tay mơ thì tin học có lẽ khó mà có được sự phát triển một cách sinh động và rất đời thường như hiện nay.

Nói cách khác, vế thứ hai của câu trả lời (cho câu hỏi: Tại sao đa số những “nhân vật” CNTT ở ta đều không phải xuất thân là dân CNTT chuyên nghiệp?) đã có. Nó không ở  đâu xa mà nằm ngay trước mắt chúng ta và được lặp đi lặp lại mỗi tuần, đó là: Tin học như cơm bình dân.

Phạm Hoài Nhân