Thế nào là tiêu biểu

Tiểu Phi

Cách nay hàng trăm năm, khi luận bàn về kinh tế thị trường, cụ Adam Smith khẳng định:  Quyền lựa chọn là vũ khí tối thượng tạo nên sức mạnh của người tiêu dùng. Thực tế cho thấy đúng là như vậy. Cũng vì lẽ đó mà những người móc túi mình lấy tiền ra mua hàng hoá, dịch vụ thường được những kẻ bán hàng hoá, dịch vụ xưng tụng là thượng đế. Ít có kẻ nào dám mặc kệ thượng đế, bởi thượng đế mà buồn, không thèm ngó tới hàng hoá hay dịch vụ của mình thì chỉ còn... tay bị, tay gậy ra... đường.

Tuy đủ quyền năng nhưng thượng đế không hành xử tuỳ tiện, đa số vẫn nghiêm chỉnh tuân thủ những quy tắc chung về ứng xử. Thậm chí để tưởng thưởng những kẻ mẫn cán, hết lòng phục vụ lợi ích của mình, các thượng đế còn tổ chức bình chọn “của ngon, vật lạ” để những thượng đế khác tin và chọn sử dụng.

Vì thượng đế nên hàng năm, những doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực công nghệ thông tin ở xứ mình nhóm họp khoảng vài lần, mời các thượng đế đến dự hội vườn đào để xem xét, góp ý, biểu dương những nơi, những kẻ có nhiều nỗ lực làm ra “của ngon, vật lạ”. Đây cũng là dịp để những người làm thượng đế biểu thị cả sức mạnh lẫn tài trí của mình. Hội vườn đào mới diễn ra ở TP.HCM có vẻ vẫn giữ được nếp cũ tốt đẹp ấy khi một cơ quan thông tin thay mặt... thượng giới công bố danh sách những “của ngon, vật lạ” có tính tiêu biểu. Dẫu chuyện trưng bày “của ngon, vật lạ” chưa thật tốt, ấn tượng tạo ra chưa đậm nét song xem qua danh sách này, nhiều thượng đế vẫn có thể gật gù khi bước đầu, máy tính mang thương hiệu Việt Nam đã có thể “chen vai, thích cánh” với các nhãn hiệu nước ngoài vốn tiếng tăm lừng lẫy...

Bây giờ khi tiệc đã tan, hội đã mãn, tịnh tâm nhìn lại, vài thượng đế mới giật mình khi thấy quyền trượng đầy uy lực của mình bị dùng sai địa chỉ. Chỗ nắng hạn đang cần mưa thì gió Lào vẫn rát mặt. Nơi nước đang đầy đồng, vũ lượng lại vẫn tiếp tục dư thừa. Chuyện bình chọn theo hướng dẫn hình như bị diễn dịch sai. Thay vì dùng quyền trượng chỉ ra sản phẩm tiêu biểu thì người ta lại tấu dâng danh sách thương hiệu. Màn hình Samsung SynMaster 172 MP có thể xứng đáng khi được chọn là sản phẩm tiêu biểu, song chỉ dựa vào riêng sản phẩm đó để khẳng định các màn hình Samsung là tiêu biểu thì thiên hạ bất phục...

Người xưa có chuyện hai nước cùng thi ngựa. Nếu cho ngựa dàn hàng ngang đồng tiến thì chỉ có ngựa của một nước chiếm ưu thế. Còn nếu dùng mẹo, lấy ngựa kém của nước này cho đua với ngựa giỏi của nước kia và ngược lại thì phần thắng thuộc về nước vốn không có ưu thế về ngựa. Bình chọn sản phẩm tiêu biểu là cách thức không mới. Thiên hạ xưa nay vẫn làm như vậy. Thế nhưng đánh đồng sản phẩm tiêu biểu với thương hiệu tiêu biểu thì có thể kết quả cũng giống như người xưa thi ngựa. Mong rằng ở hội vườn đào năm tới, những nhầm lẫn dạng này sẽ được khắc phục.