Tầm quan trọng của DirectX và một số lỗi của game do card AGP gây ra

NGUYỄN THÚC HOÀNG LINH

Hỗ trợ DirectX nào?

Bạn nên nhớ máy tính và từng thành phần của nó đều là những sản phẩm công nghệ cao. Do đó việc trước hết bạn phải làm là xem xét những công nghệ mà card tăng tốc đồ họa AGP sử dụng. Ở đây rất dễ nhầm lẫn. Ngoài một số thông số cơ bản hay những tính năng cao cấp như cổng DVI cho LCD Digital hay Vivo cho phép nhập/xuất và biên soạn phim số, điều thực sự ảnh hưởng đến game của bạn chính là phiên bản DirectX (bộ driver multimedia của Windows) mà card AGP hỗ trợ. Nghe có vẻ đơn giản nhưng lại rất phức tạp. Nếu khong tin bạn hãy gõ “Dxdiag” vào hộp thoại Run của Windows và xem thử xem DirectX bao gồm những thành phần nào. Thấy mà bắt ngợp. Tuy nhiên, ở đây tôi chỉ đề cập đến những yếu tố có ảnh hưởng trực tiếp đến trò chơi yêu thích của bạn.

Bạn cần phân biệt hai cụm từ “Direct X support” và “DirectX Full Support”. Cụm đầu tiên thể hiện là card của bạn vẫn có thể sử dụng được một phần những cải tiến và tính năng của các bản DirectX mới. Nhưng một số công việc sẽ do CPU đảm nhận hoặc do những cơ cấu yếu hơn dựng nên. Tất nhiên, như vậy hình ảnh sẽ không được đẹp và mịn. Trong khi đó, các card hỗ trợ đầy đủ (full support) các bản DirectX mới thì cũng sẽ “full support” những phiên bản cũ hơn. Những card từ GeForce2 và RADEON 7500 trở về trước chỉ hỗ trợ so với DirectX 8 thì thiếu phần chủ chốt là tính năng đổ bóng điểm (Pixel Shader) cho phép dựng những yếu tố bề mặt như thật. Điều này có thể thấy rất rõ thông qua những yếu tố như mặt nước, kính cửa sổ, thân xe ôtô hay những vũng nước trên mặt đường trong game. Chú ý một số card như TNT2 hay RADEON 7000 thậm chí còn không hỗ trợ tính năng Hardware Transform & Lightning (HW T&L) mà dồn hết cho CPU, không những làm tăng gánh nặng xử lý mà còn làm giảm tốc độ của cả hệ thống. Những card hỗ trợ đầy đủ cho DirectX thông dụng bao gồm: GeForce3, GeForce 4 các loại (trừ dòng MX chỉ hỗ trợ DirectX 7), RADEON từ 8500 trở lên và một số card từ các hãng khác như Sis Xabre hay Trident XP, S3 SavageXP. Những card hỗ trợ đầy đủ DirectX 9 bao gồm GeForce FX5600 và RADEON từ 9500 trở lên. Riêng card FX5200 tuy có một số tính năng như Pixel Shader 2.0 của DirectX 9 nhưng vẫn không phải là hoàn thiện do đó tốc độ rất chậm.

Lỗi game do card AGP

Đây là điều không thể tránh khỏi, không có game nào hoàn thiện, không có trình điều khiển nào hoàn thiện tuyệt đối. Ở đây, do khuôn khổ bài báo, chúng tôi không thể nói hết được lỗi cho mọi game, nhưng sẽ đưa ra những giải pháp mà có tới 95% các trường hợp bạn sẽ giải quyết được. Trước hết, bạn cần đảm bảo card AGP và máy tính không hề “overclock” (đôn xung) một chút nào. Bởi trừ khi bạn là một “Overclocker” chuyên nghiệp thì mới có thể đảm bảo 100% máy ổn định sau khi đã ép xung. Với những lỗi như vậy, tôi nghĩ bạn nên đưa lên diễn đàn Overclocker Việt Nam tại forums.vnoczone.com để hỏi thêm.

Với card ATI, nếu gặp những lỗi như hình bị méo mó hay màu sắc trở nên quái lạ thì hãy thử đổi sang phiên bản driver khác xem sao. Hiện nay, bản Catalyst 3.7 được đánh giá là ổn định nhất đối với card ATI. Khi đã quyết định sử dụng card ATI, bạn nên có cho mình một bộ sưu tập các phiên bản trình điều khiển Catalyst trong máy để tiện cho việc thay thế khi gặp trục trặc.

Với nVIDIA thì khác hơn. Do các bản driver khá hoàn thiện, nên thường thì có tới 90% lỗi phần mềm và game xảy ra ở những máy dùng card nVIDIA là do một thành phần nào khác gây ra. Tuy nhiên, khi sử dụng các bản Detonator và Forceware của nVIDIA cho các card AGP, bạn cần lưu ý như sau: những bản DetonatorXP (từ 43.51 trở về trước) cho hiệu năng rất cao trên các card MX và GeForce 4 trở về trước. Còn những phiên bản DetonatorFX (từ 45.23 trở về sau) lại chạy khá chậm, hiệu năng chỉ ở mức chấp nhận được đối với dòng Ti và tồi tệ đối với dòng MX. Đặc biệt là các bản ForceWare (bao gồm những bản từ 50.56 trở đi) chỉ được tối ưu cho DirectX 9 và dòng FX. Do đó khi chơi game, tốt nhất là tùy thuộc vào dòng game bạn hay chơi mà chọn cho mình phiên bản hợp lý. Nếu đam mê những trò kiểu như Battle Field hay CounterStrike thì hãy dùng DetonatorXP; còn nếu chơi những game nặng về DirectX 9 như SplinterCell hay NFS Underground thì hãy cài Forceware cho dù bạn chạy GeForce 4 Ti, nhưng cũng xin nói là Forceware chạy game sử dụng engine dạng BattleField khá tồi tệ. Nếu xài GeForceFX thì đừng dùng bản nào khác ngoài ForceWare bởi đây là dòng driver phát triển đặc biệt theo hướng cho GeForceFX.

Lỗi chung: Có những lỗi lạ lùng như vào game nhận được thông báo lỗi, đang chơi thoát ra ngoài, hay bị treo máy... Gặp vậy, bạn cứ bình tĩnh. Việc trước hết là quét xem máy bạn có virus không. Tiếp đó hãy mở file Readme kèm theo game, tìm đến phần Known Issue xem bạn có rơi vào trường hợp "xấu số" nào không, rồi hãy online và tìm đến trang Web nhà sản xuất, download bản sửa lỗi mới nhất cho game của mình. Lưu ý một số đĩa game ngoài thị trường có các file thay thế để khi chơi không cần CD thì hãy update ngay khi cài xong, rồi hãy áp dụng các phương pháp đăng ký bản quyền. Nếu file kèm theo CD không làm việc thì chịu khó tìm file khác phù hợp cho game trên mạng Internet. Nếu làm hết những việc này mà vẫn còn gặp vấn đề thì hãy kiểm tra xem trong máy có bộ phận nào quá nóng dẫn tới mất ổn định hay không, đặc biệt là CPU và card AGP. Nếu những lỗi như màn hình xanh lè hay thông báo toàn những con số kỳ lạ thì có thể do RAM. Nếu không chắc chắn thì lại đưa câu hỏi lên diễn đàn của VOZ.

Nói chung, qua bài viết này, tuy không thể nói chi tiết toàn bộ mọi thứ, nhưng chắc nó sẽ cung cấp cho bạn một số hiểu biết và chìa khóa giải quyết những vấn đề cơ bản đối với đồ họa game máy tính. Hy vọng bài báo có thể giúp bạn chọn cho mình một card đồ họa ưng ý và khắc phục được những lỗi thường gặp, nhỏ nhưng khó chịu.