CON TRỎ CHUỘT: “Mô-bai” chờ…kêu…khai

HÀ PHƯƠNG

Ngày 31-10, Bộ Thương mại có Quyết định số 1429/QĐ-BTM, yêu cầu các cửa hàng kinh doanh ĐTDĐ kê khai về toàn bộ số ĐTDĐ hệ GSM hiện có (nhãn hiệu, số IMEI/SERI, xuất xứ; hóa đơn, chứng từ, tình trạng hàng hóa...), trong khoảng thời gian từ 20-11 đến 5-12. Nếu kê khai đầy đủ, đúng hạn, những ĐTDĐ không rõ nguồn gốc sẽ không bị xử phạt hành chính, không bị truy thu thuế nhập khẩu và được phép... lưu thông trên thị trường. Kể từ 6-12, Bộ sẽ triển khai việc kiểm tra các cửa hàng kinh doanh ĐTDĐ trên phạm vi toàn quốc. Những cửa hàng cố tình không kê khai, kinh doanh hàng hóa không có hóa đơn, chứng từ chứng minh được nhập khẩu hợp pháp theo quy định của pháp luật sẽ bị truy thu thuế nhập khẩu và phạt thuế nhập khẩu từ một tới năm lần. Tuy nhiên, theo ông Phạm Bá Dục - Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường (QLTT) Hà Nội, từ nay đến trước ngày 20-11, QLTT vẫn xử lý theo Thông tư liên tịch số 07, nghĩa là nếu phát hiện ĐTDĐ không đủ chứng từ chứng minh được nhập khẩu hợp pháp thì vẫn tịch thu. Chi cục QLTT Hà Nội chỉ tiến hành phát (mỗi cửa hàng hai tờ), hướng dẫn và thu các tờ khai trên địa bàn Hà Nội theo đúng tinh thần Quyết định số 1429/QĐ-BTM từ ngày 20-11 đến 5-12. Lúc đó, nếu cửa hàng chịu khó kê khai, ĐTDĐ không rõ nguồn gốc và không có chứng từ hợp pháp sẽ được xem là hàng hóa hợp pháp. Nói cách khác, nếu “lỡ” nhập lậu ĐTDĐ thì chỉ cần "kiên nhẫn" chờ tới thời điểm ấy để kê khai là... ổn.

Thế nhưng, chưa chắc khi kê khai, doanh nghiệp sẽ kê khai hết số ĐTDĐ họ hiện có vì dù được hợp pháp hóa số ĐTDĐ nhập lậu, nhưng khai nhiều thì các khoản thuế khác (như thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế lợi tức...) mà họ phải nộp sẽ tăng tương ứng. Chưa kể, sau 5-12, ai dám khẳng định không có những doanh nghiệp chấp nhận bị phạt thuế nhập khẩu để tiếp tục kinh doanh ĐTDĐ nhập lậu?! Trước quyết định vừa kể, ông Nguyễn Hữu Nguyên - Giám đốc Tiếp thị và Thông tin của Văn phòng đại diện Nokia tại Hà Nội, cho rằng, muốn chống hàng nhập lậu có hiệu quả thì phải tịch thu. Về lâu dài, cần có những giải pháp tổng thể như giảm thuế nhập khẩu ĐTDĐ và giảm cước ĐTDĐ. Nhà nước có thể giảm thuế nhập khẩu ĐTDĐ xuống 0%... Khi đó số người sử dụng điện thoại sẽ tăng gấp 10 lần nên nguồn thu ngân sách không giảm.

Cũng có người không đồng tình với quan điểm này. Theo đó, không thu thuế nhập khẩu ĐTDĐ không đồng nghĩa với việc người dân có thể mua ĐTDĐ với giá rẻ, chưa kể không khuyến khích đầu tư phát triển việc sản xuất ĐTDĐ trong nước. Mục đích của việc thu thuế nhập khẩu vừa là tăng thu ngân sách, vừa nhằm khuyến khích đầu tư trong nước. Việc chống buôn lậu là nghĩa vụ của toàn dân có sự tham gia của nhiều ngành chức năng. Chỉ khi nào ta làm chủ được công nghệ, sản xuất được ĐTDĐ, mẫu mã đa dạng, chất lượng đảm bảo và giá cả phù hợp mới có thể ngăn chặn được việc nhập lậu ĐTDĐ nói riêng và hàng lậu nói chung. Tiếc là, tới thời điểm này, chẳng có doanh nghiệp nào trong nước sản xuất được ĐTDĐ cả. Tại Đà Nẵng, tuy có một dự án sản xuất ĐTDĐ nhưng nghe đâu chỉ mới đăng ký chỉ số IMEI với Hiệp hội GSM toàn cầu hồi tháng 10 vừa qua thôi. Còn V.Fone thì là nhãn hiệu ĐTDĐ do Công ty cổ phần Dịch vụ Phú Nhuận (Maseco) nhập khẩu từ Hàn Quốc và ...đăng ký tại Việt Nam.

Ai có lý? Khoan bàn! Chỉ biết giá bán ĐTDĐ trong nước càng cao (trước gánh 15%, nay gánh 10% thuế nhập khẩu) thì đất sống của ĐTDĐ nhập lậu càng lớn (do giá rẻ hơn vì không phải chịu thuế) và tất nhiên lượng ĐTDĐ nhập lậu càng nhiều thì khoản thất thu cho ngân sách càng đáng bận tâm. Chống hàng hóa nhập lậu không đơn thuần chỉ để bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng mà còn nhằm tăng nguồn thu cho ngân sách. Có còn cách nào khác để chống hàng hóa nhập lậu hữu hiệu, thiết thực hơn cách trước nay chúng ta vẫn làm và thực tế cho thấy là không hiệu quả, nhất là khi đã tới lúc việc dụng thuế nhập khẩu như một hàng rào bảo hộ sản xuất trong nước không còn là giải pháp tối ưu có thể áp dụng lâu dài? Hình như có, nhưng cứ đợi đấy...

Trước mắt, ai lỡ bỏ vốn đầu tư kinh doanh ĐTDĐ nhập lậu cứ chờ tới 20-11 kê khai là... ổn... tập một...