Xây dựng Quốc hội điện tử

và một nền dân chủ điện tử

BÍCH NGỌC

Sáng 30/7, khoảng 50 đại biểu đại diện cho các Uỷ ban chuyên trách của Quốc hội, các cơ quan nghiên cứu khoa học và doanh nghiệp công nghệ thông tin (CNTT) như VASC, VDC... đã tham dự hội thảo “Quốc hội điện tử và chiến lược CNTT của Quốc hội”, do Trung tâm Thông tin Thư viện và Nghiên cứu khoa học (thuộc Văn phòng Quốc hội) tổ chức.

Tất cả tham luận cùng đề cập đến giải pháp thực hiện mục đích chủ yếu của Quốc hội điện tử là tạo tính tương tác tối đa giữa cử tri với đại biểu dân cử. Theo ông Vũ Hoàng Liên - Giám đốc VDC, nếu tổ chức tốt, người dân ở bất cứ đâu, vào bất cứ lúc nào cũng có thể bày tỏ ý kiến. Không cần phải chờ dịp các đại biểu tiếp xúc cử tri theo định kỳ như hiện nay. Ông Nguyễn Trọng - Chánh văn phòng Ban Chỉ đạo quốc gia về CNTT, tán thành và bổ sung thêm: “Sau bầu cử, phần lớn cử tri không còn nhớ đại biểu của mình là ai vì muốn gặp để giãi bày là rất khó. Có thể giải quyết ngay khó khăn này qua internet vì điều đó tương đối đơn giản, không tốn kém lắm và năng lực công nghệ của Việt Nam đủ sức giải quyết”.

Bàn về việc xây dựng một nền dân chủ điện tử, TS Lê Hải Khôi - Viện trưởng Viện CNTT cho rằng: “Cơ sở dữ liệu về đơn thư khiếu nại, tố cáo của công dân rất quan trọng, nên lập trang web riêng, cho phép trao đổi với người dân trên mạng để giải quyết khiếu nại tố cáo. Cần xây dựng trang web này như một thành phần của website Quốc hội”. Tiến sĩ Mai Anh – Uỷ viên Uỷ ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Quốc hội đề nghị: “Nên đặt tên đề án này là “Xây dựng Quốc hội điện tử Việt Nam” để tạo sự thuận lợi trong hợp tác quốc tế, chia sẻ kinh nghiệm với các quốc gia khác trong việc chọn mô hình hay giải pháp cho các vấn đề mà mô hình sẽ chọn phải giải quyết”.

Ông Nguyễn Mạnh Cường – đại diện Công ty Phát triển Phần mềm VASC nêu một đề nghị khác: “Cần chú trọng đến các yếu tố về con người, thông tin và nghiệp vụ. Trong đó, con người là yếu tố quyết định. Chỉ khi nào người sử dụng đủ khả năng vận hành và khai thác mới có thể ứng dụng hiệu quả, phục vụ đắc lực cho các nghiệp vụ hàng ngày. Bởi vậy, khi đào tạo cần phân loại rõ về đối tượng để đề ra chương trình đào tạo phù hợp, đủ thời lượng cho lý thuyết và thực hành”.

@ và những câu chuyện ngoài “hành lang” Quốc hội

LƯƠNG THỊ BÍCH NGỌC

Ít nhất cũng đỡ... mỏi tay

Trung tướng Nguyễn Quốc Thước - ĐBQH khoá IX là người rất quan tâm đến các góp ý, nguyện vọng của cử tri nên cũng là người tích cực phát biểu ý kiến. Tuy nhiên, không phải lần nào giơ bảng cũng được mời ngay nên ông thường phải chờ. Cho tới kỳ họp cuối cùng của Quốc hội khoá IX, ĐBQH không phải giơ bảng để đăng ký phát biểu nữa mà chỉ cần “bấm nút điện tử”. Trả lời nhà báo về tiện ích mới của hệ thống điện tử, tướng Thước cười khà khà: “Tiện lợi, ít nhất là không mỏi tay nữa”.

Đỡ rối nhờ “ghi và rã”

Kể từ khi Trung tâm Thông tin - Văn phòng Quốc hội ghi âm phát biểu của các ĐBQH rồi nghe lại (rã băng) để bổ sung các ghi chép và in - phát cho báo chí, khu vực phục vụ báo chí tại Hội trường Ba Đình giảm hẳn lượng người tụ tập nhưng các quầy giải khát kế đó đông khách hơn. Các nhà báo không còn phải chen chúc để ghi từng ý kiến của các ĐB nữa mà chỉ ngồi chờ tới giờ giải lao để phỏng vấn. Chưa kể nhờ “rã băng” mà các báo không còn phải lo sai tên, nhầm đoàn của các ĐBQH.

Chịu được “cường áp”

ĐBQH đầu tiên thử áp lực của báo điện tử là nhà sử học Dương Trung Quốc. Ông Quốc nhận lời tham dự giao lưu trực tuyến với bạn đọc VietnamNet trong giờ giải lao giữa hai buổi họp Quốc hội. Trong vòng hai giờ, bạn đọc gửi về 2.000 câu hỏi. Ông Quốc không từ chối bất ky câu hỏi “hiểm hóc” nào và trả lời nhanh như “phim hành động”.

Biếu khác kiểu

Muốn “biếu báo điện tử” cho các ĐBQH, phóng viên báo điện tử VietnamNet phải mất hai ngày trình công văn, hai ngày bổ sung thẻ ra vào cho nhân viên kỹ thuật của báo, một ngày tìm chỗ đặt máy, màn hình lớn, giải quyết “dây nhợ” mới xong chuyện kết nối internet và online được trang báo tại khu vực nhà kính. Ngay trong ngày đầu tiên, nhiều ĐBQH đã đến ngồi quanh màn hình và đọc tại chỗ những bài tường thuật và bài phỏng vấn mà phóng viên vừa thực hiện xong. Có ĐBQH lúc đầu ngạc nhiên về khái niệm “báo điện tử”, sau đó tiếp tục ngạc nhiên vì “nhanh nhỉ?”.

Hôm sau, ĐBQH Phạm Thế Duyệt - Chủ tịch Đoàn Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc Việt Nam rỉ tai: “Này! Tối hôm qua con tớ in cho tớ xem bài phỏng vấn về chống tham nhũng...”