TÀI TRỢ: CỦA CHO và CÁCH CHO
BÁCH HỢP

Vì nhiều lý do, gần như tất cả các cuộc thi tổ chức trong những năm gần đây đều được tài trợ. Cũng vì nhiều lý do, lắm khi việc tài trợ - nhận tài trợ - trao tài trợ đã trở thành nguyên nhân làm hỏng mục đích, ý nghĩa của không ít cuộc thi. Tuy tài trợ là cần thiết song thực tế cho thấy không thể không quan tâm đến cả “của cho” lẫn “cách cho” để hạn chế tối đa những tác động tiêu cực làm mất ý nghĩa tích cực của tài trợ, cũng như thiện cảm mà xã hội dành cho hoạt động này.

e-CHÍP chọn Olympic Tin học Sinh viên toàn quốc lần thứ 12 (tổ chức tại Cần Thơ, tuy diễn ra cách nay hơn một tháng nhưng đến nay một số người cho và người nhận giải vẫn còn ấm ức) như một dẫn chứng, với mong muốn Olympic Tin học Sinh viên toàn quốc lần thứ 13 nói riêng và các cuộc thi khác nói chung sẽ tốt đẹp hơn...

Dù cuộc chơi đã khép nhưng...

12 năm qua, mỗi năm, Olympic Tin học sinh viên được tổ chức một lần và Ban Giám hiệu nhiều trường lẫn sinh viên vẫn xem đây là sân chơi lớn, bổ ích nên họ đầu tư chuẩn bị cho cuộc chơi có tính toàn quốc này hết sức kỹ càng. Olympic Tin học vừa diễn ra tại Cần Thơ hồi cuối tháng 4 năm nay là lần thi có số lượng thí sinh đông nhất và đơn vị đăng cai Đại học (ĐH) Cần Thơ tỏ ra chu đáo nhất trong công tác chuẩn bị. Nhiều người có cảm giác dường như cả thành phố Cần Thơ cùng vào cuộc để hỗ trợ ĐH Cần Thơ làm tròn vai trò đơn vị đăng cai cho cuộc thi thành công tốt đẹp...

Thế nhưng vào giờ chót, buổi công bố kết quả và phát giải đã diễn ra hết sức lộn xộn. Các thí sinh đoạt giải Ba và giải Khuyến khích được mời lên sân khấu nhận bằng khen rồi bị mời xuống vì Ban Tổ chức quên không thông báo cho bộ phận dẫn chương trình là chỉ trao bằng khen đối với những thí sinh đoạt... giải Nhất. Sau đó, trên sân khấu, các nhà tài trợ ép những thí sinh đoạt giải Nhất và giằng co với nhau trong việc trưng bảng ghi giá trị quà tặng của đơn vị mình ra trước. Ở hậu trường, thí sinh và đại diện các đội đoạt giải chen lấn nhau để nhận phần thưởng. Cách trao phần thưởng khiến một số trưởng đoàn và thí sinh đoạt giải phải buột miệng thốt: “Cách làm của Ban Tổ chức là một sự miệt thị. Chúng tôi không những không được tôn vinh mà còn phải chờ chực, chen lấn giống như “ăn mày” giải thưởng”.

Nhốn nháo nửa đêm chờ trao giải

Đó là chưa kể sự khác biệt khó hiểu giữa thông báo của Ban Tổ chức về quà và giá trị quà tặng cho từng loại giải với phần thưởng thực nhận. Đã có một số đoàn bỏ qua không thèm thắc mắc, một số đoàn khác yêu cầu Ban Tổ chức phải lập biên bản xác nhận họ chưa nhận được phần thưởng như đã thông báo...

Ngay sau buổi công bố kết quả và phát giải vừa nêu, phóng viên e-CHÍP đã phỏng vấn ông Nguyễn Long - Tổng Thư ký Hội Tin học Việt Nam, Trưởng Ban Tổ chức Olympic Tin học Sinh viên lần thứ 12 (e-CHÍP số 10, ra ngày 25/4/2003), ông Long cho biết sẽ rút kinh nghiệm về các sai sót, đồng thời khẳng định: “Cuộc thi thành công tốt đẹp, đặc biệt là về tài trợ!”

Tuy nhiên...

Hổng phải vậy!

Học viện KENT-CBAM là một trong những nơi được Ban Tổ chức Olympic Tin học Sinh viên lần thứ 12 mời tham dự và vận động tài trợ cho cuộc thi. Từ lời mời này, KENTCBAM đã thành lập đội tuyển gồm bốn thành viên để dự thi và gởi năm triệu đồng tài trợ cho cuộc thi... Thế rồi trước ngày thi, bà V.Đ.H.L - người phụ trách văn phòng KENTCBAM nhận được điện thoại của Ban Tổ chức. Sau khi hỏi thăm về việc đã chuyển tiền tài trợ vào tài khoản mà Ban Tổ chức thông báo chưa và được bà V.Đ.H.L khẳng định tiền đã chuyển, đại diện Ban Tổ chức mới bật mí: Theo quy định, các trường ngoài hệ thống giáo dục nhà nước như KENT-CBAM không được tham dự các kỳ thi Olympic tin học. Nếu KENT-CBAM đã “lỡ” đăng ký thì cứ đi thi nhưng dù đạt kết quả tốt cũng sẽ không được xét trao giải(!).

Trong vai trò nhà tài trợ, KENTCBAM còn bức xúc vì khi chuyển tiền tài trợ, họ đã gặng hỏi Ban Tổ chức rằng có cần gửi logo của trường không, đại diện Ban Tổ chức khẳng định không cần. Đến sát ngày khai mạc, Ban Tổ chức mới thông báo KENT-CBAM không có... logo và cũng đừng gởi vì không kịp nữa. Vì vậy, trong cuộc thi, logo KENT-CBAM không có trên bảng logo của các nhà tài trợ. Tên trường thì được Ban Tổ chức tự động thay đổi từ “Trường Cán bộ quản lý doanh nghiệp” thành... “Trường Quản lý cán bộ doanh nghiệp”...

Mới đây, bà V.Đ.H.L lại tiếp tục cho biết: “Cuộc thi đã kết thúc cách nay hơn một tháng nhưng không rõ tại sao Ban Tổ chức Olympic vẫn gọi điện thoại hỏi “Tiền đâu”?! Cách làm việc như thế khiến chúng tôi thắc mắc không rõ khoản mình tài trợ đi đâu, được đưa vào giải thưởng nào? Năm nay, chúng tôi cử sinh viên đi vì đã lỡ tổ chức đội tuyển, lỡ tổ chức ôn luyện nên không muốn các em buồn. Nếu Olympic sang năm vẫn do những người này đứng ra tổ chức chắc chắn KENTCBAM không tài trợ mà cũng khỏi thi luôn”.

Bùi Hoàng Hiệp và giải nhất

Cũng ở vị trí nhà tài trợ, ông Nguyễn Đình Quang - Phó Giám đốc Công ty TNHH Sinh Liên, đơn vị tài trợ một máy tính thương hiệu SingPC cho giải Nhất đã không hài lòng khi nói: “Lúc mời tài trợ, Ban Tổ chức cho biết buổi công bố giải thưởng và phát giải sẽ được truyền hình trực tiếp nhưng phần truyền hình trực tiếp lại quá ngắn, chỉ vài phút”. Đại diện cho công ty Samsung thì phiền vì: “Samsung ủng hộ cuộc thi vì Olympic Tin học là một sân chơi bổ ích cho sinh viên. Không hiểu việc truyền hình trực tiếp có ý nghĩa thế nào mà phải làm gấp rút như thế. Nếu Ban Tổ chức phối hợp chặt chẽ hơn với ĐH Cần Thơ thì có lẽ mọi việc đã trôi chảy hơn. Samsung không biết phần thưởng mà mình ủng hộ đã được phát thế nào. Tại sao khi trao giải chỉ xướng danh đại diện của các Bộ, của Tổng Công ty Bưu chính - Viễn thông Việt Nam (VNPT) mà không xướng danh các doanh nghiệp khác. Việc xướng danh không khó, không mất nhiều thời gian và thể hiện mức độ tôn trọng mà Ban Tổ chức dành cho các nhà tài trợ”.

Với Aptech Việt Nam, tặng học bổng cho những sinh viên đoạt giải cao trong các kỳ Olympic Tin học đã trở thành thông lệ. Năm nào, trước các kỳ Olympic Tin học, Aptech Việt Nam cũng chủ động liên hệ với Ban Tổ chức Olympic về việc này. Năm nay, Aptech Việt Nam dự kiến tặng 35 suất học bổng trị giá 10.000 USD. Dù việc tặng học bổng đã được thông báo rất sớm nhưng Ban Tổ chức đã gửi trả Aptech Việt Nam số học bổng này vì “không kịp chia học bổng theo khu vực có các trung tâm trong hệ thống Aptech”. Trao đổi về sự việc nay, ông Lê Trường Tùng - Đại diện Aptech cho biết: “Chúng tôi chỉ quan tâm đến lợi ích của thí sinh và vẫn muốn tạo thêm điều kiện học tập cho các em nên khi Ban Tổ chức liên hệ lại với chúng tôi, dù cuộc thi đã kết thúc nhưng chúng tôi vẫn tặng học bổng. Danh sách các em được nhận học bổng theo khu vực sẽ gửi đến các trường và các em có thể đăng ký theo học tại những trung tâm gần nhất”.

Cho cũng phải đẹp

Đội tuyển của ĐH Dân lập Ngoại ngữ - Tin học TPHCM (HUFLIT) đoạt giải Ba tập thể chuyên ở Olympic Tin học lần thứ 12 và được tặng một bộ lưu điện Santak MT 1000 VA. Nhà tài trợ định giá món quà của họ là 2,3 triệu đồng. Do không có nhu cầu nên bốn thành viên trong Đội quyết định bán để chia nhau. Ngay khi về tới TPHCM, cả bốn đã đi khảo giá thị trường và cuối cùng quyết định rao bán bộ lưu điện nay trên website www.raovat.net với giá tối thiểu 1,6 triệu đồng. Vậy nhưng hơn nửa tháng sau vẫn chẳng có ai hỏi mua, thậm chí có người còn gởi thư mắng: “Bán gì mà mắc thế?”...

Sau khi nhận được thông tin này, e-CHÍP đã thử thăm dò giá bán thiết bị này tại nhiều cửa hàng (đa số bán với giá từ 94-100 USD), nơi cho giá cao nhất (chính là cửa hàng của nhà phân phối chính thức) cũng chỉ bán ở mức 128 USD (khoảng 1,9 triệu đồng). Đại diện Công ty Nguyên Hà - Nhà phân phối sản phẩm Santak giải thích: “Chúng tôi chỉ tặng phần thưởng, còn việc phân bổ là chuyện của Ban Tổ chức. Chúng tôi không lường trước rằng sinh viên sẽ gặp khó khăn khi chia nhau giải thưởng, còn các cửa hàng bán lẻ thì thường khác nhau về giá...”.

Đội tuyển của ĐH Kiến trúc Hà Nội đoạt giải Nhì đồng đội song không nhận được quà tặng của Microsoft nên sau 0 giờ ngày 21/4 đã yêu cầu Ban Tổ chức phải lập biên bản xác nhận chưa giao quà cho họ. Khi quay về Hà Nội, Trưởng đoàn đã đến gặp ông Nguyễn Long đề nghị giải quyết phần thưởng của mình. Ông Long cho biết phần quà này đã bị... “phát lộn cho đội nào đó” nên khi nào ĐH Kiến trúc Hà Nội tổ chức phát thưởng cho những sinh viên của trường đã đạt kết quả cao trong các kỳ thi Olympic thì Microsoft Việt Nam sẽ đến tặng một phần mềm khác. Đầu tháng 6 này, phía ĐH Kiến trúc Hà Nội mới tổ chức phát thưởng nên chưa rõ điều mà ông Trưởng Ban Tổ chức Olympic Tin học sinh viên lần thứ 12 hứa có được thực hiện hay không?!

Đến nay, cả thí sinh đoạt giải Đặc biệt lẫn những người quan tâm đến Olympic Tin học Sinh viên toàn quốc lần thứ 12 vẫn còn thắc mắc tại sao Phạm Minh Tuấn - sinh viên Học viện Kỹ thuật quân sự lại chỉ được nhận máy tính để bàn thay vì máy tính xách tay như thông báo của Ban Tổ chức. Đại diện Intel Việt Nam khẳng định: “Chúng tôi đã thông báo với Ban Tổ chức là Intel sẽ tặng một máy tính Pentium4 loại để bàn nhưng không rõ tại sao họ lại thông báo là máy tính xách tay. Chắc là họ hiểu lầm...”!

Công ty EIS tài trợ năm triệu đồng cho công tác tổ chức cuộc thi và mười học bổng cho thí sinh có thành tích cao (hai học bổng trị giá 500.000đ/tháng cho hai cá nhân đoạt giải Nhất khối chuyên và tám học bổng trị giá 200.000đ/tháng cho tám cá nhân đạt giải nhất khối không chuyên). Muốn nhận học bổng này, hàng tháng sinh viên được tặng học bổng phải đến văn phòng công ty. Cũng vì vậy, một số bạn như Bùi Hoàng Hiệp - Sinh viên ĐH Sư phạm Thái Nguyên phải đón xe về Hà Nội để nhận khoản học bổng 200.000 đồng này (đi về 160km). Nguyễn Duy Phi - Sinh viên Học viện An ninh nhân dân, người đoạt giải nhất khối chuyên - tuy đã trực tiếp liên lạc với EIS để xin theo học tại đây và sẵn sàng đóng bù khoản chênh lệch giữa học bổng (500.000đ/tháng) với học phí nhưng chưa được trả lời.

Dù cuộc thi Olympic Tin học sinh viên toàn quốc lần thứ 12 đã kết thúc hơn một tháng nhưng câu chuyện tài trợ - nhận tài trợ - trao tài trợ của cuộc thi này vẫn chưa kết thúc. Nếu không được chấn chỉnh, chắc chắn cách tổ chức tiếp nhận - sử dụng tài trợ sẽ tạo ra nhiều ảnh hưởng không đẹp cho các cuộc thi sau này.