Đọc xong vọc liền

UNIKEY: ĐÂU CHỈ CÓ GÕ

TIẾNG VIỆT

“VỌC SĨ” PHẠM HỒNG PHƯỚC

* Tác giả: Phạm Kim Long, Đại học CTU, Prague (Cộng hoà Séc)

* Freeware. Phiên bản hiện nay: 3.55 Testing và 3.5 Final. Chạy trên Windows 95/98/ME/NT/2000/XP.

* Tải về từ website: http://unikey.sourceforge.net/index.php

UNIKEY LÀ BỘ GÕ TIẾNG VIỆT hỗ trợ font Unicode thuộc loại nhỏ nhất hiện nay (file chạy của phiên bản 3.55 chỉ có 76KB). Tuy vậy, UniKey thật sự là một “bé hạt tiêu”, do có hầu như đủ các bộ mã tiếng Việt thông dụng nhất. “Đã” hơn cả, đó còn là một phần mềm “tình thương mến thương”, ai thích cứ xài, có thấy khoái thì chúc cho tác giả của nó phát tài, phát lộc (nhưng đừng phát tướng).

Làm quen

Một ưu điểm đáng giá nhất của UniKey là bỏ dấu rất chính xác so với các phần mềm “đàn anh” như VietSpell, VietKey,... Bạn sẽ không còn bị khó chịu, phải tự sửa lại khi bỏ các dấu mũ trong các từ có hai nguyên âm. UniKey cho phép bạn tùy chọn bỏ dấu theo kiểu mỹ thuật (như “Thúy”) hay theo cách đánh vần tiếng Việt (như “Thuý”).

Đến phiên bản 3.55, UniKey đã hỗ trợ 17 bộ mã tiếng Việt thông dụng. Từ nay, nó cũng cho phép bạn gõ tiếng Việt Unicode trong Adobe Photoshop 7. Build 3 (ngày 29/1/2003), cũng như sửa lỗi dấu thanh của các nguyên âm chữ in hoa bị “tụt cao độ” chuyển thành của chữ thường.

UniKey hỗ trợ bốn phương pháp gõ tiếng Việt: TELEX, VNI, VIQR và VIQR* (thường gọi là “kiểu Việt kiều”).

Phiên bản 3.55 có một tính năng mới rất quan trọng: chuyển mã giữ nguyên định dạng. UniKey 3.55 đã có thể chuyển mã clipboard giữ nguyên định dạng cho văn bản Rich Text Format (được dùng trong Word, Wordpad, Outlook Express, FrontPage và rất nhiều ứng dụng khác). UniKey cũng có thể chuyển mã file RTF do Word tạo ra.

Ngoài ra, phần chuyển đổi cũng có thêm khả năng chuyển chữ hoa-thường, xóa dấu.

Cài đặt

Cách sử dụng rất đơn giản. Không cần cài đặt (nếu muốn mở cho tiện lợi và dễ dàng, bạn chỉ cần tạo shortcut trong Windows). Bạn chép các file trong bộ gốc của nó vào một thư mục tự đăt nào đó (như UNIKEY) trên ổ đĩa cứng.

Bạn kích hoạt UniKey bằng cách mở file unikeynt.exe (bản Windows NT/2K/XP) hay unikey.exe (bản tiêu chuẩn cho tất cả các Windows).

Sử dụng bộ gõ tiếng Việt

Sau khi được gọi lên, UniKey sẽ xuất hiện với một biểu tượng (icon) chữ V (hay E) màu đỏ trong khay công cụ hệ thống.

* Nếu muốn chuyển đổi qua lại giữa bàn phím tiếng Việt “V” và tiếng Anh “E”, bạn chỉ việc nhấn chuột lên biểu tượng của UniKey.

* Nếu muốn thay đổi kiểu gõ hay bộ mã, hoặc cấu hình UniKey, bạn nhấp chuột phải lên biểu tượng để mở menu pop-up.

* Để cấu hình UniKey, bạn nhấp chuột phải lên biểu tượng, chọn mục Bảng điều khiển... (hay nhấn tổ hợp phím Ctrl+Shift+F5).

Để mở hết bảng điều khiển, bạn nhấn vào nút “Mở rộng”. Trên bảng, bạn đánh dấu vào các mục mình muốn chọn.

* Bảng mã: Chọn trong danh sách loại font chữ muốn sử dụng.

* Kiểu gõ phím: Chọn cách gõ mình đã quen tay. Bất kể dùng font chữ nào (kể cả Unicode), bạn đều có thể dùng một kiểu gõ này.

* Phím chuyển: Hai tùy chọn phím nóng để bạn chuyển đổi bàn phím qua lại giữa tiếng Anh và tiếng Việt. Mặc định là Ctrl+Shift.

* Để UniKey tự động được “lôi ra” phục vụ bạn mỗi khi khởi động Windows, bạn đánh dấu kiểm vào mục “Khởi động cùng Windows”.

* Nhớ xóa dấu kiểm mặc định ở mục “Bật hội thoại này khi khởi động” để khỏi bị phiền toái và mất thêm động tác đóng nó lại.

* Để gõ tiếng Việt chính xác, bạn nên chọn các mục mà mình yêu cầu trong phần “Lựa chọn”.

* Phím tắt: Nếu muốn sử dụng phím tắt để giảm bớt thao tác gõ các chữ thường phải sử dụng, bạn đánh dấu kiểm chọn mục “Cho phép gõ tắt”. Sau đó, bạn nhấn chuột lên nút Bảng gõ tắt để tự thiết đặt các macro gõ tắt. Trên cửa sổ Macro Table, bạn gõ vào ô “Thay thế” cho tắt muốn sử dụng và gõ vào ô “Bởi” nguyên chữ đầy đủ của chữ tắt đó. Nhấn nút Thêm rồi nút Lưu. Thoát khỏi cửa sổ này.

* Nếu đang ở giao diện tiếng Anh, muốn sử dụng giao diện tiếng Việt, bạn đánh dấu chọn mục “Giao dien tieng Viet”. Còn đang ở giao diện tiếng Việt mà “xí xọn” muốn chuyển sang “mặt tiền” tiếng Anh, bạn xóa dấu kiểm ở mục “Vietnamese interface”.

* Xong xuôi, nhấn vào nút Đóng để cho UniKey trở về vị trí cũ nơi khay đồng hồ. Chớ có nhấn lộn vào nút Kết thúc là UniKey sẽ bị cho “nghỉ việc”.

Chuyển mã tiếng Việt

Bộ gõ “bé hạt tiêu” UniKey có sẵn công cụ chuyển mã UniKey Toolkit dưới hai dạng file text và clipboard có thể chuyển chính xác giữa các mã chữ Việt, thậm chí chuyển được cả văn bản dài nhiều trang.

Chuyển mã bằng Clipboard:

Tiện dụng nhất là sử dụng dạng clipboard. Bạn chỉ việc tô chọn phần văn bản muốn chuyển (dài nhiều trang cũng vô tư), nhấn tổ hợp phím Ctrl+C để chép vào clipboard rồi nhấn tiếp tổ hợp phím Ctrl+Shift+F6 để mở hộp thoại UniKey Toolkit.

Chọn mã nguồn (font chữ hiện tại), mã đích (font chữ muốn đổi sang) và nhấn nút Chuyển mã.

Nếu có nhu cầu khác, bạn chọn các mục tương ứng trong phần lựa chọn.

* Chuyển mã file:

Trong trường hợp muốn chuyển mã các file (chỉ hỗ trợ file text (TXT) và RTF, bạn xóa dấu kiểm ở dòng “Chuyển mã clipboard”. Nhấn nút có hình kẹp hồ sơ bên phải hộp File nguồn để chọn file muốn chuyển font. Làm tương tự ở hộp File đích để chọn nơi lưu trữ và đặt tên cho file mới sắp chuyển sang.

* Chuyển mã nhanh:

Bạn cũng có thể sử dụng chức năng chuyển mã nhanh bằng cách tô chọn văn bản và nhấn tổ hợp phím Ctrl+C để chép vào clipboard rồi nhấn tiếp Ctrl+Shift+F9. Sau khi chuyển xong, bạn dùng chức năng dán (paste, Ctrl+V) để nạp đoạn văn bản đã chuyển mã vào văn bản gốc. Tiếc là công cụ này chỉ có thể chuyển đổi chữ đơn giản, không giữ được định dạng gốc. Dù sao, nó cũng cho phép bạn chuyển một lúc văn bản dài nhiều trang.