CONSOLE, MÁY CHƠI GAME: ĐỒ CHƠI CŨNG CẦN… ĐỒ THIỆT

[Minh Hảo]

 Game, thường được gọi là trò chơi điện tử trong tiếng Việt, đã “đổ bộ” vào nước ta khá lâu. Gắn với sự phát triển của công nghiệp games trên thế giới, tại Việt Nam cũng có ba “dòng” game: game PC (game chơi trên máy tính xách tay hay máy tính để bàn), game PS (còn gọi là console game) và game “thùng” (còn gọi là game máy tay gạt, thường thấy tại một số trung tâm thương mại như Thuận Kiều Plaza, Diamond Plaza hoặc những siêu thị, thậm chí ở những hộ kinh doanh game cá thể).

 Bài này xin tập trung về mảng game console mà PS (PlayStation) được xem là máy chủ đạo của mảng game này.

 CONSOLE GAME CÓ MẶT Ở VIÊT NAM vào khoảng những năm 1985-1986. Đến nay, console đã phát triển qua bốn đời máy chủ. Thuở đầu, Nintendo chiếm ưu thế với hai đời máy. Về sau, console Sony chiếm lĩnh mà tiêu biểu là PlayStation (PS) 1 và PS 2 khá thịnh hành hiện nay.

 Nhìn chung, giá máy PS 1 đã rất hạ. Hiện nay, máy cũ xài rồi nếu còn khá tốt thì giá cũng chỉ khoảng 800.000 đồng. Máy mới thì chỉ còn loại Station Mini, giá dưới 2.000.000 đồng nhưng loại này không thể tốt như loại máy PS1 dạng to, tuổi thọ thấp hơn, nhất là tuổi thọ bộ phận đọc. Máy PS1 dạng to đã không còn sản xuất, có chăng chỉ là máy cũ tân trang lại. Trong khi đó, đĩa game cho PS1 cũng khá rẻ, chỉ độ 8000đ/đĩa nhưng hầu như không còn trò hay được sản xuất trên đời máy này; còn game mới cho đời máy này cũng hiếm dần.

 Hiện nay, trên thế giới tồn tại ba loại máy chủ đang cạnh tranh quyết liệt vớinhau để giành thị phần. Chiếm ưu thế nhất vẫn là PS2 (Playstation 2) của Sony. Còn hai máy chủ kia là Game Cube của Nintendo, và XBox của Microsoft. Và PS2 là đời máy chủ thứ tư được thị trường Việt Nam chấp nhận vì hai lý do chính như sau:

- Máy PS2 đã có chipgiải mã để chơi đĩa chép, bởi việc phải chơi đĩa gốc lâu nay vốn là một bài toán đau đầu cho các tay chơi game (gamer) Việt Nam vốn hay bị “viêm màng túi”.

- PS2 là hệ máy nâng cấp của PS1 vốn đã ăn sâu vào thị trường game Việt Nam gần bốn năm qua. Vả lại, khi mua PS2, bạn có thể chơi lại game của máy PS1 bằng máy PS2 - có nghĩa là PS2 tích hợp cả PS1 trong đó.

 Cũng có một lý do khá quan trọng khác, quyết định sự thành công của PS2 trên thị trường Việt Nam: các trò chơi của PS2 du nhập vào Việt Nam gần như rất đa dạng, trong khi game của hai máy chủ kia hầu như không thấy (việc có máy mà không có game chơi thật chẳng khác gì có xe nhưng không có xăng).

 Máy game, đĩa game: thượng vàng, hạ cám

 Sau đây là một tiết lộ chỉ có dân trong ngành mới biết. Xin lấy máy PS2 đang “nóng” trên thị trường làm ví dụ. Giá PS2 khi tác giả đang viết bài này được rao bán với giá dao động từ 5 triệu đến 5,3 triệu đồng. Tuy vậy, một số chủ mở cửa hàng chơi game sau khi kỳ kèo được giảm còn 4,8 triệu đồng nếu… mua trên ba máy!

 Tại sao lại có sự chênh lệch giá đến như vậy? Không gì khó hiểu cả, chẳng qua tại bạn chưa phải là “dân trong ngành”, thế thôi! Nói bạn đừng… mích lòng nha: đó là vì bạn chưa biết ký hiệu các đời máy; hay bạn không biết những linh kiện gốc gồm những gì... Nói chung, bạn không có đủ thông tin về loại máy bạn đang định mua. Ngay cả với một số bạn có tìm hiểu khá kỹ để đi “sắm” console và an tâm rằng mình không bị lừa, có thể các bạn cũng chưa biết rằng giá máy PS2 ở châu Âu bây giờ chỉ còn khoảng 199 USD trong khi một số nơi tại Nhật hay châu Á vẫn bán 299 USD. Bạn có lý giải nổi tại sao lại có sự chênh lệch những 100 USD đó?

 Mặt khác, một số người luôn kháo nhau rằng nên mua máy phía sau có kýhiệu 30000 hay 30001. Liệu bạn có thể biết được ý nghĩa của hàng tá ký hiệu như 30000, 30001, 10000, 36000, 39000, 37000...? Thật ra, bạn muốn “mã số mấy cũng có”, vì người bán chỉ việc… thay vỏ máy như thay vỏ điện thoại di động Nokia mà thôi!

 Rồi nếu chuyên nghiệp một chút, bạn biết vào kiểm tra hệ thống xem máy mình đời nào thì lại “xuất hiện” một số nhiêu khê khác, phổ biến nhất là việc tráo tay máy. Một chiếc tay “dzin” theo máy và một chiếc tay “dỏm” cách biệt nhau gần 200.000 đồng và nếu cái tay “dỏm” đó được làm tốt chút xíu thì rất khó phân biệt. Một người tới một cửa hàng mua máy, gật gù nhấn nhấn các nút rồi phán “tay này là tay “xịn”, tay kia là tay thường…”. Biết nói sao đây, vì hai cái tay máy Dual Shock tác giả đưa anh ta bấm thử đều là… tay dỏm!

 Do đó, khi mua được máy giá hời thì bạn cũng đừng vội mừng. Hoặc thấy cửa hàng này bán mắc hơn shop kia, bạn cũng đừng thắc mắc tại sao. Lý do: chỉ tại hàng console cũng “thượng vàng, hạ cám”, khách muốn thì người bán chiều “thượng đế” với đủ mọi loại giá cả.

 Tương tự là các loại đĩa game. Chuẩn chơi PS2 là chuẩn DVD, vậy tại sao trên thị trường lại có CD cho PS2? Đó là do người ta đã cắt bớt các thứ “lăng nhăng” và những gì choán chỗ để đưa nó từ DVD (có dung lượng lớn) xuống CD (có dung lượng nhỏ hơn) để giảm giá thành và “kinh tế” hơn. Đương nhiên khi bạn chơi PS2 với CD, các thứ hình ảnh, clip, phim... đã bị cắt bỏ nên sẽ làm game mất hay. Bù lại là khía cạnh… “kinh tế”: một CD game là 12.000đ (giá hiện thời), còn đĩa DVD game giá đến 90.000 hay rẻ thì cũng 70.000đ. Đương nhiên tất cả đều là đĩa chép, không phải đĩa gốc.

 “Đồ phụ tùng”

 Tôi chỉ xin nói đến máy và phụ tùng của PS và PS2 (Playstation 1 và 2). Nói chính xác, hiện nay trên thị trường có rất nhiều console dạng trôi nổi, có từ nhiều nguồn như thu mua lại của những người mang từ nước ngoài về nhưng không dùng (chỉ có số ít), hoặc tân trang lại từ máy cũ, hay nhập vào từ Trung Quốc.

 Playstation 1: Có rất nhiều chủng loại và nhiều mã hiệu khác nhau, nhưng nhìn chung chỉ có ba loại chính được phân biệt. Đó là máy PS1 dạng to, với hai loại: loại có cái khe phía sau máy để cắm game Shark, và loại thứ hai chẳng có khe đó (nay hầu như không còn sản xuất nữa). Dạng máy PS1 lưu hành phổ biến nhất ở thị trường hiện nay là PS1 mini, khá nhỏ gọn. Theo đánh giá của nhiều bạn, loại mini chỉ được cái gọn nhẹ nhưng chất lượng không được tốt.

 Yếu tố chính quyết định cho việc chọn máy là sức đọc và độ bền của… con mắt (để đọc đĩa). Thế nhưng trên thực tế, các đời máy PS1 hiện có trên thị trường Việt Nam đa số đều không bền và lỗi thường gặp nhất hầu hết đều tập trung ở con mắt của máy (không phải mắt bạn).

 Với trình độ và thủ thuật hiện nay, việc tân trang lại hoàn toàn một chiếc máy PS1 không có gì là khó khăn cả. Do đó, việc mua một máy PS1 vào thời điểm hiện tại có thể nói là khá “phiêu lưu”! Bạn nên tìm những nơi quen để hỏi thăm trước khi quyết định mua máy. Tuy nhiên, nếu có điều kiện thì bạn nên chọn mua luôn máy Playstation 2 để có thể chơi được tất cả các game của Playstation 1, 2 và có thể xem phim DVD nữa.

 Playstation 2: Hiện nay, tất cả máy PS2 phần lớn đều từ đường Hà Nội - Trung Quốc về TPHCM. Theo chỗ tôi được biết, đa số máy hiện nay trên thị trường đều có mã hiệu ở những số 30006 hay 39006. Đó là những máy đời sau này. Nhiều người vẫn nghĩ máy càng về sau càng tốt, song trên thực tế thì… càng về sau càng dở! Một so sánh nho nhỏ: các máy ở đời 30000 hay 30001 (hai dạng máy chuẩn cho châu Á là 30000 và châu Âu 30001 được nhập vào Việt Nam khoảng nửa năm về trước) đều có giá chung là 299 USD (chưa có chip giải mã chơi đĩa chép), còn máy mang mã hiệu 10000 có giá 400 USD. Tuy vậy, hiện nay với chiếc máy 39000 có cả chip giải mã chơi “đĩa lậu” tân thời nhất mà giá chỉ dao động từ 4,8 triệu cho tới 5 triệu đồng, tức chỉ hơn khoảng 300 USD nhưng giá con chip thì cũng đã chiếm hết 50 USD.

 Nói cách khác, hiện nay hai loại máy 30006 hay 39006 đều có giá bán trên thị trường thế giới là 199 USD; nếu gặp nơi giảm giá thì bạn vẫn có thể mua được với giá 150 USD. Đơn giản vì những máy sau này đã có những phụ tùng “Made in Taiwan- China”! Chưa có khái niệm nào rõ để phân biệt máy PS2 “giả” và “thiệt”, nhưng có một điều vui vui là nếu có cơ hội tháo chiếc PS2 yêu dấu ra, bạn hãy nhìn kỹ chiếc quạt làm mát phía sau máy ấy: bạn sẽ tìm được dòng chữ “Made in VietNam” rõ ràng. Thú vị nhỉ?

 Hiện nay, người ta cũng có thể tân trang lại PS2 bằng việc tháo ra làm sạch phía trong, thay vỏ máy mới, tay máy mới để có một chếc PS2 “hoàn toàn mới”. Việc tháo ráp máy PS2, thay vỏ máy cũng dễ như thay vỏ điện thoại di động Nokia mà thôi, nếu có chút kinh nghiệm. Việc tân trang PS2 hầu như ít hơn PS1 nhưng dầu sao vẫn phải cẩn thận, do tất cả các dạng bảo hành hiện có đều chỉ là bảo hành cửa hàng và thường thì họ chỉ bảo hành cho bạn tối đa một tháng. Trong khi đó, theo tác giả biết thì trước kia, trong một chiếc máy mua trực tiếp từ nước ngoài về thì thấy có một phiếu bảo hành đến một năm. Do đó, dù sao thì bạn vẫn phải “chấp nhận với thị trường hiện tại” và nên tìm hiểu vài cửa hàng làm ăn có uy tín để liên hệ.

 Dual Shock 2: Thường đi cùng một chiếc PS2 nguyên kiện, bạn sẽ được một chiếc tay máy Dual Shock 2. Cần nói rõ về chiếc Dual Shock 2, vì nó cũng có khá nhiều “ruột”. Dual Shock 2 là chiếc tay máy dùng để chơi game có màu đen, khác với Dual Shock 1 (màu trắng) và những chủng loại tay máy khác ở chỗ có hai cái núm điều khiển ở hai bên của phím Start và Select; đồng thời có chức năng rung (khi bạn chơi game đua xe bị va chạm hay chơi game Fighting bị trúng đòn). Giá của một chiếc Dual Shock thật: trên 20 USD (tức là hơn 300.000đ). Vậy mà có nơi bán máy PS2 cho đến hai chiếc Dual Shock 2, do hiện nay có cả những chiếc Dual Shock 2 giả. Có thể phân biệt giả, thật bằng cách nhấn thử các phím kiểm tra độ đàn hồi; hoặc kiểm tra chất liệu cấu tạo của Dual Shock –loại thật nhìn vào đen bóng, loại giả thì đen nhám. Một cách khác nữa: nhìn vào các phím bấm nhưng phải… chờ một thời gian mới xác định được, do các phím bấm của Dual Shock giả sẽ bị bay màu, còn chiếc Dual Shock thật mà tác giả có trong tay thì đã hơn sáu tháng nay vẫn còn bóng tốt. Thêm vào đó, khi kiểm tra hai tay bấm PS2 loại thật, bạn sẽ thấy phần in chữ trên khe cắm là dạng chữ nổi rất tinh vi, còn ở tay cầm giả chỉ là một tấm dán bình thường dù có in dòng chữ “Made in Japan” (!). Ngoài ra, bạn cũng nên kiểm tra đầu cắm của chiếc Dual Shock: nếu khó cắm vào máy thì nên đổi lại.